Putin: Suriye ordusu Irak ve Kürtler birleşmeli

PYD, Moskova’ya temsilcilik açmaya hazırlanırken Rusya Devlet Başkanı Putin “Suriye’de Esad ve Kürt gruplar birlikte savaşmalı” dedi

cumhuriyet.com.tr
22 Ekim 2015 Perşembe, 18:20

Suriye’ye askeri müdahalesiyle siyasal çözümde başrolü kapan Rusya, diplomasi trafiğine IŞİD’le mücadeledenin en etkin unsuru olarak gördüğü Suriyeli Kürtleri de ekledi. Demokratik Birlik Partisi (PYD) Eşbaşkanı Asya Abdullah ve Kobani Kantonu Yürütme Meclisi Başkanı Enver Müslim, haftabaşında başkent Moskova’ya giderek Dışişleri Bakan Yardımcısı Mihail Bogdanov’la görüştü. Taraflar PYD’nin Moskova’da temsilcilik açması konusunda anlaştı.

4. Uluslararası Kürt Konferansı da bu hafta Moskova’da düzenlendi. “IŞİD’e Karşı Uluslararası Mücadele Koalisyonu Kurulması” başlığıyla toplananan konferansa Abdullah ve Müslim’in yanısıra Diyarbakır Büyükşehir Belediyesi Eşbaşkanı Fırat Anlı, HDP Dış İlişkiler Sorumlusu Nazmi Gür ile çok sayıda siyasetçi, diplomat ve siyaset bilimci katıldı.

‘Gücümüzü birleştirelim’

Rusya lideri Vladimir Putin de dün IŞİD’e karşı birlikte savaşmanın önemine vurgu yapan bir konuşmada Suriye’de Beşar Esad’ın düzenli ordusu ile Kürt grupların omuz omuza mücadele etmesi gerektiğini söyledi. Putin “Suriye’nin düzenli orduları, Irak ve Kürt gruplar... Tüm güçlerimizi birleştirmeliyiz” dedi.

Rusya’nın Suriyeli Kürtlerle yakınlaşmasının Ankara ve Washington’ı telaşlandıracağı yorumlarıysa gecikmedi. İngiliz Times gazetesi, Rusya’nın bu hafta yaptığı “PKK’yi terör örgütü olarak görmediği” açıklamasının da Kürtlerle daha yakın bağlar kurmasını sağladığını savundu. Haber şu tespitle son buldu: “Suriye Kürtleri ile ittifak yapan ABD, Türkiye’ye, Kürtlerin özerklik taleplerini desteklemeyeceği yolunda güvence vermek zorunda kalmıştı. Rusya ile yeni ittifak tehdidi, ABD’ye, özerkliğe desteği için baskı yapmaya yönelik bir çaba olabilir.”

HÜSNÜ MAHALLİ İLE 6 SORUDA KÜRT-RUS YAKINLAŞMASI

Rusya’yla işbirliği mantıklı

1 PYD’nin Moskova’daki faaliyetleri ne anlama geliyor?

PYD ilk kez gitmiyor Moskova’ya, daha önce Cenevre’de, Berlin’de, Münih’te daha kapsamlı ve üst düzey görüşmeler gerçekleştirdi. Rus lider Vladimir Putin BM kürsüsünde “PYD, IŞİD’le mücadelede etkin rol oynamalı” dedi. Rus uçaklarının Suriye’de uçması yüzünden görüşmenin zamanlaması dikkat çekiyor. Ayrıca PYD, PKK’nin Suriye kolu ise, ideolojik yapısı açısından emperyalist ülkeler yerine Rusya’yla işbirliğini tercih etmesi daha mantıklı.

2 Kürtler Rusya’nın Esad’lı çözümünü destekler mi?

PYD ya da PKK bir dönem uluslararası ve Türkiye içi denklemlerde belli bir yere geldiyse Suriye sayesinde geldi. Türkiye, İran ve Irak devletlerleri kendi sınırlarında yaşayan Kürtlerle yüz yıldır kanlı çatışmalara girerken, Suriye’de böyle bir kavga olmadı. Türkiye’nin baskılarına, Ahmet Davutoğlu’nun defalarca Erbil’e giderek Mesut Barzani’ye arabuluculuk yaptırmasına rağmen PYD, rejime karşı ayaklanmadı. Demek ki kendisini hâlâ Suriye coğrafyasının parçası olarak görüyor.

3 Rusya, Rojava’ya farklı bir statü tanır mı?

Federal statü olacağını sanmıyorum. Rojava’nın nüfus yapısı Kuzey Irak’a benzemez, Kürtlerin oranı yüzde 40-45. Kanton yönetimlerine Araplar, Süryaniler, Ermeniler, Türkmenler atanıyor. Rojava’daki Kürtlerin haklarının sınırını, Kürtlerle Suriye devleti arasında varılacak uzlaşma belirler.

4 ABD, Kürtlerin Rusya’yı tercih etmesini önlemek için özerkliği destekler mi?

Irak’ta Molla Mustafa Barzani’nin ayaklanmalarına bakarsanız İran’ın, ABD’nin, İngiltere’nin Barzani’ye hep kazık attığını görürsünüz. Şimdi federal yapı kuruldu ama Barzani, Talabani, Goran hareketi, iki İslamcı parti neredeyse birbirini boğazlama aşamasında. Suriye’de de yalnızca PYD yok, 15 Kürt partisi var. Emperyalist güçler yine aynı oyunu oynamak isterse bu çok kolay.

5 Barzani’nin Rusya-PYD işbirliğine karşı tutumu ne olur?

Barzani bunu çekemez. 1997-99’da Barzaniciler Türk ordusuyla birlikte PKK’ye karşı savaşmıştı. Şimdi Talabani ve Goran’la uğraşırken “Öcalan Kürt ulusunun önderi olacak” gibi bir söylemi asla kabul edemez. PYD uluslararası arenada öne çıkarsa Barzani intihar bile edebilir.

6 Ankara bunlara ne tepki verir?

Suriye’deki PYD, kendi Kürt sorununu çözemeyen Ankara’yı İrlanda’daki IRA kadar ilgilendirir. Türkiye’nin PYD ile bu kadar ilgilenmesi, hem silahlı gücünden hem uluslararası ilişkilerinden korktuğu anlamına gelir.

HÜSNÜ MAHALLİ Suriye doğumlu gazeteci Hüsnü Mahalli, Ortadoğu konusunda uzman.