A+ A-

Cenevre’de araştırmalarını sürdüren Özge Yüzgeç ve çalışma arkadaşlarından hafıza ve uykuyla ilgili önemli araştırma

Gözler ruhumuza açılan penceredir sözünün, uykuda göz kapaklarımız kapalıyken bile doğru olabileceğini belirtiyor Yüzgeç. Göz bebekleri uykudayken bile dış uyaranları engelliyor; beyni derin uykudan (yani hafızanın şekillendiği fazdan) uyanmaktan korumak gibi önemli bir rol oynuyor.
Yayınlanma tarihi: 25 Ocak 2018 Perşembe, 15:41




İlerleyen çalışmalarında bu bulgunun insanlarda da geçerli olup olmadığını ve göz takip sisteminin uyku kliniklerinde kullanılma olasılığını araştırmak istiyoruz. Beyin aktivitesine, beden bütünlüğüne hiç zarar vermeden sadece gözbebeklerine bakarak ulaşabilmek, günümüzde hastanelerde kullanılan elektrot sistemlerine ilginç bir alternatif ya da destek olabilir” diyor, Yüzgeç. Bu metodun insanlar üzerinde kullanılması hafıza ve uyku bozukluğu rahatsızlıklarının tedavisi için yeni bir umut olabilir.

Eskişehir'den Cenevre'ye

Eskişehir’de doğan Özge Yüzgeç, lise eğitimini Eskişehir Anadolu Lisesi’nde tamamladıktan sonra Bilkent Üniversitesi Endüstri Mühendisliği bölümünde okudu. Üniversite yıllarında aldığı psikoloji dersleri onu sinirbilimi alanına yönlendirdi ve mezuniyetini ardından Hollanda’daki Donders Enstitüsü Beyin, Biliş ve Davranış Merkezi’nde bilişsel sinirbilimi yüksek lisansı yaptı. Master yıllarında Yale Üniversitesi Tıp Fakültesi Sinirbilimi bölümünde de çalışan Yüzgeç, son 2.5 yıldır İsviçre’deki Cenevre Üniversitesi Tıp Fakültesi’nde sinirbilimi doktorası yapıyor. Araştırmalarında uykunun hafızaya nasıl şekil verdiğini anlamaya çalışıyor

İnsanlar üzerinde de kullanılabilir

İsviçre’deki Cenevre Üniversitesi Tıp Fakültesi’nde sinirbilimi doktorası yapan Özge Yüzgeç’in (27) baş araştırmacısı olduğu çalışma ekibi, farelerin gözbebeği büyüklüğünün uyku sırasında da değiştiğini buldu. Özge Yüzgeç’in doktora çalışması olan araştırma, gözbebeği büyüklüğünün uyku fazlarının güvenilir bir belirteci olduğunu gösteriyor. Gözbebeklerinin beyin aktivitesiyle bağlantılı olarak değiştiğini, gözbebeklerinin uyku sırasında parasempatik sinir sistemi tarafından aktif olarak kontrol edildiğini anlatan Yüzgeç, hafızanın şekil aldığı derin uyku fazı sırasında gözbebeklerinin çok küçüldüğünü, böylece hayvanların ani ışık uyaranıyla bu fazdan uyanmasının engellendiğini söyledi. Çalışma ekibinin araştırması dünyanın saygın bilim dergilerinden Current Biology’nin yeni sayısında yayınlandı.

Derinleştikçe küçülüyor

Özge Yüzgeç ve çalışma ekibi araştırmalarında kullanmak için yeni bir optik göz bebeği takip sistemi geliştirdiler. Bu sistem hayvanların kafalarının üstüne yerleştirilen kızıl ötesi LED ışıktan ve kızıl ötesi kameradan oluşuyor. Gözle görülmeyen kızıl ötesi ışık kafatası ve beyinden geçerek gözleri aydınlatıyor. Gözler kızıl ötesi kamerayla görüntülendiğinde göz bebekleri parlak beyaz halkalar olarak incelenebiliyor. Bu yeni metot sayesinde hayvanlar göz kapakları kısmen kapalı olarak uyusa bile gözbebekleri hatasız olarak takip edilebiliyor. Cenevre Üniversitesi Tıp Fakültesinde, Prof. Dr. Daniel Huber’in danışmanlığında sinirbilimi doktorası yapan ve bu çalışmanın baş araştırmacısı olan Özge Yüzgeç, göz bebeklerinin uyku sırasında ritmik olarak küçülüp büyüdüğünün belirlendiğini belirtti. Yüzgeç “Asıl ilginç olan, gözbebeğindeki bu değişimler beyin aktivitesini o kadar yakından takip ediyor ki, sadece gözbebeğine bakarak uyuyan deneğin beyninin uykunun hangi fazında olduğunu çok düşük bir hata oranıyla tahmin edebiliyoruz, uyku derinleştikçe gözbebekleri de küçülüyor” diyor.
Cumhuriyet İMECESİ