ABD ile kriz bitmedi

Brunson sonrası Türkiye’yi ağır bir gündem bekliyor.

13 Ekim 2018 Cumartesi, 21:46
Abone Ol google-news
<video:1110164>

 

Türkiye-ABD ilişkilerinin, tarihinin en büyük krizlerinden birini yaşamasına yol açan ve ABD’nin Türk bakanlara yaptırım uygulamasına neden olan Pastör Brunson’ın serbest bırakılmasının ardından ilişkilerde ‘bahar havası’ yaşanması beklenmiyor. ABD, Brunson’ın serbest bırakılmaması nedeniyle ‘Magnitsky Yasası’ kapsamında, Adalet Bakanı Abdülhamit Gül ve İçişleri Bakanı Süleyman Soylu’nun ABD’ye girişlerini yasaklamış ve varsa malvarlıklarını dondurma kararı almıştı. İlk aşamada Türk bakanlara uygulanan bu yaptırımların kaldırılması bekleniyor. Ayrıca yine ABD Başkanı Donald Trump’ın “Bugünlerde Türkiye’yle ilişkilerimiz iyi değil” sözleriyle duyurduğu ABD’nin Türkiye’den ithal ettiği çelik ve alüminyuma uyguladığı gümrük vergilerinin ikiye katlanması kararının da gözden geçirilmesi talep edilecek.

<haber-dikey: 1109077>

 

ABD’NİN TALEPLERİ

F35’LER: Brunson’ın 18 Temmuz’daki duruşmada serbest bırakılmamasının ardından ABD Kongresi, F-35 yeni nesil savaş uçaklarının teslimatı dahil Türkiye’ye tüm silah satışını durdurmayı öngören bir karar almıştı. Bu karar Trump tarafından onaylanmadı ancak ABD’nin, F-35’leri Türkiye’nin Rusya’dan almayı kararlaştırdığı S-400 füzelerinden vazgeçmesi için bir koz olarak kullandığı biliniyor. ABD, hem

NATO sistemlerine uyumlu olmadığı için hem de F-35 savaş uçaklarının kodlarının Rusya’nın eline geçmesine neden olacağı savıyla Türkiye’nin S-400 alımından vazgeçmesini istiyor. ABD ile Türkiye arasında Patriot füzelerinin satışı için de görüşme süreci devam ediyor. Önümüzdeki dönemde de öncelikli gündem maddesi S-400 füzeleri ve F-35 uçakları olacak.

<haber-dikey: 1109857>

-İRAN’A YAPTIRIMLAR: Diğer gündem de ABD’nin İran’a kasımda uygulamaya başlayacağı ve İran’ın petrol satışını da içeren yaptırımları olacak. Türkiye, İran’a uygulanan yaptırımlara uymayacağını, ABD ise İran’a yaptırımlar konusunda bir istisna tanımayacağını açıklamıştı. ABD’nin İran konusunda Türkiye’ye baskı yapması sürpriz olmayacak.

<haber-dikey:1109310>

-DİĞER TUTUKLULAR: Türkiye’de tutuklu bulunan ABD konsolosluğu çalışanları Metin Topuz, Hamza Uluçay ile ev hapsinde bulunan Nazım Mete Cantürk’ün serbest bırakılması da ABD’nin Türkiye’den talepleri arasında yer alıyor. “Terör örgütü üyeliği” suçlamasıyla yargılanan ve son duruşması Brunson’ın serbest bırakıldığı 12 Ekim’de görülen Uluçay’ın tahliye talebi de reddedilmişti.

TÜRKİYE’NİN TALEPLERİ

-MINBİÇ ANLAŞMASI: Türkiye ilk aşamada Mınbiç yol haritasının uygulanması, daha sonra ise Suriye genelinde ABD’nin YPG’ye verdiği desteği kesmesi taleplerini dile getirecek. Türkiye ile ABD, haziran ayında Mınbiç, YPG’nin çekilmesini de öngören bir yol haritasında uzlaşmaya varmıştı ancak bu yol haritası üzerinde somut bir ilerleme sağlanamadı. Cumhurbaşkanı Erdoğan da Mınbiç ile ilgili son olarak, “Bize söz verdiler. ‘90 günde burayı terk edeceğiz’ dediler, terk etmediler. Gereği yapılacak” açıklaması yaptı. Erdoğan, Fırat’ın doğusu için de benzer mesajlar veriyor ancak Türkiye’nin önceliğinin Mınbiç olduğu biliniyor.

-GÜLEN VE HAKAN ATİLLA: ABD’de bulunan FETÖ lideri Fethullah Gülen’in iadesi ile ABD’de ceza

alan Halkbank yöneticisi Hakan Atilla’nın Türkiye’ye getirilmesi Türkiye’nin ABD’den talepleri arasında. Gülen’in iadesi konusunda kısa vadede bir gelişme beklenmezken Brunson’ın gidişinin ardından ilk aşamada Atilla konusunun gündeme gelmesi sürpriz olmayacak.

BAYRAĞINI ÖPTÜ

ABD’li rahip Andrew Craig Brunson özel uçakla ülkesine döndü. Brunson, Türkiye’den ayrılırken “Ben Türkiye’yi seviyorum, hep sevdim hep seveceğim” dedi. Brunson’ı yolculuğunun ilk durağı olan Almanya’da ABD’nin Almanya Büyükelçisi Richard Grenell karşıladı. Brunson, havalimanında Grenell’in kendisine verdiği Amerikan bayrağını öptü. Grenell, söz konusu kareyi Twitter’dan paylaştı. Sağlık kontrolünden geçirilen Brunson ABD’ye doğru yola çıktı.

<haber-dikey:1110705>

TRUMP TEŞEKKÜR ETTİ, ERDOĞAN 'İŞBİRLİĞİ' UMDU

ABD Başkanı Trump, pastör Brunson’ın serbest bırakılması kararının yaptırımların kaldırılması için yapılmış bir anlaşma sonucu gerçekleşmediğini savundu. Rahip Brunson’ın serbest kalmasından dolayı memnun olduğunu dile getiren Trump, “Kendisinin yeniden aramıza dönmesinden onur duyuyoruz. Cumhurbaşkanı Erdoğan’a yardımları için teşekkür ediyorum. Bu adım ABD ile Türkiye ilişkilerinin iyi belkide harika bir yola girmesine neden olacak” dedi. Basın karşısına çıkan Trump, Türkiye’ye uygulanan yaptırımların kaldırılıp kaldırılmayacağı sorusuyla karşılaştı. Trump, “Türkiye ile rahip Brunson serbest bırakıldığında yaptırımlar kaldırılacak diye bir anlaşma yapmadık” şeklinde cevap verdi. “Bu adım ABD ile Türkiye ilişkilerinin iyi belki de harika bir yola girmesine neden olacak” dedi.

Cumhurbaşkanı Erdoğan ise, Twitter hesabından Trump’a seslendi. Erdoğan, ‘“Sayın Başkan @realDonaldTrump, her zaman vurguladığım gibi Türk yargısı kararını bağımsız bir şekilde verdi. Umuyorum ki ABD ve Türkiye iki müttefike yakışır biçimde işbirliğine devam eder. PKK, DEAŞ ve FETÖ başta olmak üzere terör örgütlerine karşı ortak bir mücadele yürütür” dedi.

<haber-dikey:1110386>

AKP: Dayatma yok

AKP Sözcüsü Ömer Çelik, ABD’li rahip Andrew Brunson’ın serbest bırakılmasının bir ABD dayatması olmadığını iddia etti.

Adana’da gazetecilerin sorularını yanıtlayan Çelik, ABD’nin hukuka uymayan tavır sergilediğini belirterek, “Gün ve saat vererek Türkiye’yi hiçbir şekilde kabul etmeyeceğimiz bir dille hükümeti tehdit ederek, haddini aşarak bu şekilde yaklaşımlar ortaya konulduğunda hiçbir şekilde prim verilmedi. Gelinen aşamada yargısal akış en azından şu aşamada tamamlandı” dedi.
TBMM Başkanı Binali Yıldırım da, İsviçre ziyareti öncesi Brunson davasına ilişkin soruyu “Türkiye hukuk devletidir. Davanın, dosyanın içeriğini bilmiyoruz. Yargıçlarımız, savcılarımız hukuk devletinin kuralları içerisinde gereken kararı verecektir” diye yanıtladı.

AKP Genel Başkan Yardımcısı Hayati Yazıcı ise sosyal medya hesabı üzerinden “Türkiye’de mahkemeler bağımsız değil diyenler, yargının bağımsız olduğunu bir kez daha gördüler. Rahip Brunson suçsuz yere tutuluyor diyenler, sanırım hükümle suç isnadının sabit olduğunu anladılar” dedi.