Kapat

Son Haberler

A+ A-

Yakın tarihimizin yüz karası

54 yıl önce İstanbul'un, şehir dışından kamyonlarla bindirilmiş kıtalar halinde getirilip İstiklal Caddesi'ne salınmış, her şeyi kırıp dökerek gayri müslimlere ait 5 bin kadar dükkân ve işyerini yağmalamanın ve işaretlenmiş evlere saldırmanın gözlerini kararttığı, eli sopalı bir yağmacılar güruhu tarafından talan edilmiş Beyoğlu'sundaki (dönemin DP iktidarınca Kıbrıs davası bahane edilerek düzenlenip teşvik edilmiş ve kışkırtılmış kör milliyetçiliğin iyice gemi azıya aldığı yanı başındaki bu feci saldırılara vaktiyle tanık olmuş) eski bir sinemada seyrettiğim Güz Sancısı, bir Türk genciyle bir Rum kızının dokunaklı aşk hikâyesi ekseninde kuşkusuz Cumhuriyet tarihimizin bu en yüz karası tertiplerinden biri olan 6-7 Eylül vahşetini fon alıyor.
Yayınlanma tarihi: 30 Ocak 2009 Cuma, 14:41

Yönetmen Tomris Giritlioğlunun tıpkı Yılmaz Karakoyunlunun romanından on yıl kadar önce sinemaya aktardığı, 1945’te azınlıklara adaletsizce uygulanan Varlık Vergisi olayının acılarını ve vergisini ödeyemeyenlerin doğuya, mahrumiyet bölgesine sürgüne gönderilmelerinin dramını konu edinen Salkım Hanımın Taneleri filmi gibi yine Yılmaz Karakoyunlunun aynı adlı romanından uyarladığı Güz Sancısı da bir kez daha bizi yakın tarihimizle yüzleştirme işlevini yerine getirmeye girişiyor.

1955 Model derin devlet öyküsü

Filmin kahramanlarından Behçet (Murat Yıldırım), yerel bir ağa izlenimi uyandıran, milliyetçi ve otoriter babasının (Tuncel Kurtiz) baskısı altında yetişmiş, babasınca yönlendirilmiş, bir an önce siyasete atılıp yükselmenin hedeflendiği bir hayatın eşiğindeki, Nemika (Belçim Bilgin) adlı bir genç kızla da sözlendirilmiş bir genç. Ama gözü ve gönlü, sözlüsünden çok karşı pencerede sık sık röntgenlediği alımlı ve güzel Rum kızı Elenide (Beren Saat). İktidarı eleştiren muhalif gazete sahibi bir lideri (Kenan Bal) zehirleyen, o dönemdeki derin devletin yöneticilerinden, Nemikanın babası Kenan Bey’in (Hüseyin Avni Danyal) zorla muhbirlik ettirdiği Behçet, üniversitedeki solcu arkadaşlarını gammazlayınca, zaten muhalif gazetecinin öldürülmesi olayını kurcalayan, çocukluk arkadaşı komünist Suat (Okan Yalabık) da okkanın altına gidiyor ve Behçet Suatın gözü dönmüş, milliyetçi bir kalabalık tarafından sokakta sille tokat dövülerek öldürülmesini sadece seyrediyor çaresizce. Suatın böylesine harcanışı, Behçetin sözlüsü Nemikanın da gözlerini açıyor, babasının kirli, karanlık yüzünü görüp olaylara sadece seyircikalan Behçeti de terk ediyor. Paragöz babaannesinin (Zeliha Berksoy) yüksek zevattan memurlara peşkeş çekerek zorla fahişelik yaptırdığı güzel Eleniye âşık olan Behçet sonunda seçimini yapıyor ve hayatını ona adamış ağa babasını değil de aşkını yeğliyor. Ama Elenicik, olayları kışkırtıp tezgâhlayan, karanlık Kenan beyin yardakçısı ve filmin habis kötü adamı İsmetin (İlker Aksum) takibinden ve elinden kurtulabilecek midir?

Filmin son bölümüne sıkıştırılmış ve iyice kontrolden çıktığı Kenan Bey tarafından amirlerine bildirilen, azınlıkların canlarına değilse mallarına, mülklerine, servetlerine yönelik tezgâhlanmış bu büyük yağmaolaylarının vahşetini perdede estirmeye soyunmasıyla önem kazanan Güz Sancısı, günümüzün pehlivan tefrikası gibi sürdürülen, malum ETÖ davasıyla fonda paralellikler kurulan, beylik ağdalı bir aşk hikâyesinin anlatıldığı,1955 model derin devlet öyküsü çeşitlemesi olarak ilgiyle seyrediliyor özetle. Ancak genelde kahramanlarının klişelikten, anlatımının durağanlıktan, oyunculuğunun acemilikten pek kurtulamadığı Güz Sancısı, senaryosunun ham halatlığı, dramatik yapısının tekdüzeliği ve sinematografik açıdan sıradanlığıyla çok da başarılı sayılamayacak bir film sonuçta. Salt el attığı konunun sarsıcılığıyla görülmeyi hak etse de.

Üçleme...

Dönem filminin zorluklarını genelde Beyoğlunun ara sokaklarını seçerek çözümlemiş yönetmen Giritlioğlunun filmografisinde Suyun Öte Yanıyla başlayıp Salkım Hanımla süren tarihsel üçlemesini tamamlayan Güz Sancısından aklımda kalan, besteci Tamer Çırayın yer yer görkemli olabilen müzikleri, 6-7 Eylül olaylarının canlandırıldığı, o bağırış çağırış, dehşetengiz mümayiş atmosferini bir nebze yansıtan talan görüntüleri ve polisle jandarmanın bir kenarda durup olanı biteni bir kara komedi izlercesine seyrettiği, konunun tüm ürperticiliğine karşıt bir gülmece duygusu veren kimi sahneler. Bir de, oldukça çabalayan genç, toy oyuncular arasında fiziği ve oyunuyla öne çıkan Beren Saat. TVdeki Yabancı Damat dizisinden tanıdık, Küçük Kıyametle hatırladığımız İlker Aksum da, sert, karanlık bir Özel Harp Dairesi maşası rolünde parlıyor.

Cumhuriyet İMECESİ

En Çok...

okunanlar

yorumlananlar

beğenilenler