2020'nin en önemli astronomi olayları hangi tarihlerde olacak?

2020 yılı gökbilimciler ve amatör gözlemciler için heyecanlı bir yıl olacak. Bu yılın Süper Ay, göktaşı yağmurları, Güneş tutulması ve gezegenlerin “öpüşmesi” gibi önemli gök olayları hangi tarihlerde gerçekleşecek?

06 Ocak 2020 Pazartesi, 08:00
Tam Güneş tutulması yıl sonuna doğru olacak
Getty Images
Tam Güneş tutulması yıl sonuna doğru olacak

2020 yılı gökbilimciler ve amatör gözlemciler için heyecanlı bir yıl olacak.

Bu yıl boyunca Süper Ay, göktaşı yağmurları, Güneş tutulması ve gezegenlerin "öpüşmesi" gibi önemli gök olaylarının yaşanması bekleniyor.

27 Eylül 2015, Glastonbury, İngiltere
Getty Images
Süper Ay insanlık tarihinde heyecan yaratan doğa olaylarından biri olmuşutur - 27 Eylül 2015, Glastonbury, İngiltere

Dört Süper Ay

Ay'ın normalde olduğundan çok daha büyük ve parlak görülmesi olayı "Süper Ay" olarak adlandırılıyor.

Ay'ın Dünya etrafındaki yörüngesi elips şeklinde olduğu için yerküreye mesafesi yıl içinde değişiyor.

Dünya'ya en yakın olduğu zaman Ay dolunay haline yakınsa Süper Ay meydana gelir.

Yılın ilk Süper Ay'ı 9 Şubat'ta, diğerleri ise 9 Mart, 8 Nisan ve 7 Mayıs'ta gözlenebilecek.

Geçen yıl Mart ayında Çin'in başkenti Pekin'de Süper Ay
Getty Images
Geçen yıl Mart ayında Çin'in başkenti Pekin'de Süper Ay

Perseid meteor yağmuru

Meteor yağmurları Temmuz ortasından Ağustos ortasına kadar her gece izlenebilen ve heyecanla beklenen gökyüzü olaylarından biridir.

Dünya atmosferine çarpan meteorların sayısının artması ile oluşan olay, meteor yağmuru ya da yıldız kayması olarak adlandırılır.

Bu olay her yıl, Dünya uzaydaki göktaşı parçalarının arasından geçerken oluşur. Atmosfere çarpıp parçalanan meteor sayısı saatte 80'i bulabilir.

En ünlü meteor yağmuru ise her yıl Ağustos ayında doruğa çıkan Perseid yağmurudur. Perseid meteoru, Swift-Tuttle adlı kuyruklu yıldızın minik bir parçasıdır.

Bu yıl meteor yağmurunun doruğa çıktığı tarih 12 Ağustos gecesi olacak.

Meteor yağmuru ya da yıldız kayması
Getty Images
Meteor yağmuru ya da yıldız kayması

Manhattanhenge ya da New York binaları arasında günbatımı

Bu olgu, New York kentinde yaşayanların aşina olduğu bir şey. Güneş Manhattan'ın ünlü kesişen caddeler örgüsü ile mükemmel bir hizaya girer, gökdelenler arasından güneş gözden kaybolur.

Manhattanhenge olarak bilinen olay ya da New York binaları arasında günbatımı
Getty Images
Manhattanhenge olarak bilinen olay ya da New York binaları arasında günbatımı

Manhattanhenge yılda iki kez meydana gelir: 29 Mayıs ve 13 Temmuz. Ancak 30 Mayıs ve 12 Temmuz'da da gökdelenler arasına sıkışmış yarım güneş gözlenebilir. Gözleyebilecek en iyi noktalar ise 42, 57, 34, 23 ve 14. Caddelerdir.

İngiltere'de Wiltshire bölgesindeki antik Stonhenge'de kış gündönümü
PA Media
İngiltere'de Wiltshire bölgesindeki antik Stonhenge'de kış gündönümü

Geminid meteor yağmuru

Geminid (İkizler) meteor yağmuru her yıl Aralık ayında gözlenen bir uzay olayı. Dünya Güneş'in etrafındaki yörüngesinde ilerlerken, 3200 Phaethon adlı küçük gezegenden saçılan parçaların arasından geçiyor.

Bu parçalar atmosfere girdiğinde ışık saçarak parçalanıyor. Karanlık bir gecede saatte 120 meteor görmek mümkün olabiliyor. Bunların hızı 130 bin km'ye düştüğü için çıplak gözle daha kolay gözlenebiliyorlar.

Geminid meteor yağmuru sırasında Minsk kenti yakınlarındaki bir kilise
Getty Images
Geminid meteor yağmuru sırasında Minsk kenti yakınlarındaki bir kilise

Bu olayın doruğa çıkacağı tarih ise bu yıl 14-15 Aralık olacak.

Meteorlar oldukça parlak ve farklı renklerde gözlenebilecek. Havai fişeklerde olduğu gibi bu meteorlarda da sodyum ve kalsiyum gibi maddelerin olması, atmosfere girip yanmaya başladıklarında renk oluşuma neden oluyor.

Tam Güneş tutulması
Getty Images
Tam Güneş tutulması

Tam Güneş tutulması

En nadir meydana gelen ve büyük heyecanla beklenen gökyüzü olaylarından biri olan tam Güneş tutulması bu yıl 14 Aralık'ta gerçekleşecek.

O tarihte Ay, Güneş ile Dünya arasına girecek ve Dünya Ay'ın gölgesinde kalacak.

Güneş tutulması bu yıl en iyi güney yarımkürede Yeni Zelanda, Şili veya Arjantin'de gözlenebilecek. Brezilya'nın güneyinde de kısmi gözlem yapılabilir.

Jüpiter ve Satürn gezegenleri Dünya'dan birbirine çok yakın görünecek
Getty Images
Jüpiter ve Satürn gezegenleri Dünya'dan birbirine çok yakın görünecek

Gezegenler 'öpüşmesi'

2020'de kış gündönümünün yaşanacağı 21 Aralık'ta bir başka uzay olayı daha gerçekleşecek: Jüpiter ve Satürn'ün kesişmesi.

Güneş sisteminin bu iki dev gezegeni, günbatımının hemen ardından birbirine çok yaklaşıp "öpüşüyor" görünecek.

Ancak bizim perspektifimizden yakın görünen gezegenler arasındaki mesafe aslında milyonlarca kilometre olmaya devam edecek.