ABD Başkanı Donald Trump’ın geçen yaz çelik ve alüminyum ithalatına yüzde 50’ye varan gümrük tarifeleri getirmesi sonrası başlatılan uygulamada yeni bir revizyon gündemde. Beyaz Saray’ın, vergilerden etkilenen ürün listesini yeniden değerlendirdiği belirtiliyor.
Trump yönetimi, söz konusu metallerden üretilen çamaşır makineleri ve fırınlar gibi birçok ürünü de ek vergi kapsamına almıştı. Ancak konuya yakın üç kaynağa göre, mevcut liste üzerinde değişiklik yapılması planlanıyor.
ÜRÜN LİSTESİ YENİDEN DEĞERLENDİRİLİYOR
Kaynakların aktardığına göre yönetim, bazı ürünleri tarifelerden muaf tutmayı ve listeyi genişletme sürecini durdurmayı değerlendiriyor. Bunun yerine belirli kalemlere yönelik daha hedefli ulusal güvenlik soruşturmaları başlatılması planlanıyor.
Ticaret Bakanlığı ile ABD Ticaret Temsilciliği Ofisi yetkililerinin, tart kalıpları ile yiyecek ve içecek kutuları gibi ürünlerde yaşanan fiyat artışlarının tüketiciye zarar verdiği görüşünde olduğu ifade edildi.
EN SERT TARİFELER ARASINDA
Trump döneminde uygulanan gümrük vergileri, ABD’de tarifeleri İkinci Dünya Savaşı öncesinden bu yana en yüksek seviyelere taşıdı. Ancak artan hayat pahalılığı ve seçmen tepkisi nedeniyle başkanın daha önce bazı sert vergileri geri çektiği biliniyor.
Bu ay yayımlanan Pew Research Center anketine göre, ABD’li yetişkinlerin yüzde 70’ten fazlası ekonomik koşulları “orta” ya da “kötü” olarak değerlendiriyor. Katılımcıların yaklaşık yüzde 52’si ise Trump’ın ekonomi politikalarının koşulları daha da kötüleştirdiğini düşünüyor.
Yönetim, market fiyatlarındaki yükselişi sınırlamak amacıyla bazı popüler gıda ürünlerine muafiyet tanıdı. Ayrıca Pekin’in misilleme tarifeleri sonrası Çin ile yürütülen ticaret savaşında ateşkes ilan edildi.
KONGRE’DE TARİFE TARTIŞMASI
Metal tarifelerinde yumuşama sinyali, ekonomistlerin Amerikalı tüketicilerin bu vergilerin maliyetini üstlendiğine yönelik değerlendirmelerinin ardından geldi. Çarşamba günü Temsilciler Meclisi’nde Trump’ın partisi olan Cumhuriyetçi Parti’den bazı üyeler, Demokratlarla birlikte Kanada’ya yönelik tarifelere karşı oy kullandı. Trump’ın ilgili tasarıyı veto etmesi bekleniyor.
LOBİ SÜRECİ VE ULUSAL GÜVENLİK GEREKÇESİ
Metal tarifelerine ilişkin son düzenleme, Washington’da uygulama sürecinde karmaşık hale gelen lobi faaliyetlerine açıklık getirmeyi de hedefliyor. Yönetim, ABD’li şirketlerin yabancı üreticiler tarafından üretilen çelik ve alüminyum içeren ürünlere vergi getirilmesi için başvuru yapmasına izin vermişti.
Bu başvurular Ticaret Bakanlığı tarafından değerlendirildi ve bisiklet parçaları dahil birçok ürün “ulusal güvenlik” gerekçesiyle listeye eklendi. Ancak bu mekanizma, metal içeriği nedeniyle yüzde 50’ye varan tarifelere tabi geniş bir ev eşyası listesi oluşmasına yol açtı.
Bir yetkili, mevcut vergi sisteminin uygulamada aşırı karmaşık hale geldiğini ve sadeleştirilmesi gerektiğini belirtti.
İngiltere, Meksika, Kanada ve Avrupa Birliği (AB) üyesi ülkelerin, tarifelerin gevşetilmesinden fayda sağlayabilecek ülkeler arasında yer aldığı ifade ediliyor. Ticaret Bakanlığı, en son ekim ayında ABD’li şirketlere yabancı tedarikçileri tarifeye tabi tutulmak üzere aday gösterme imkânı tanımış ancak 60 günlük onay süresi aşılmıştı.
Bu turda Amerikan yatak, kek kalıbı ve bisiklet üreticileri ek vergiler için başvuruda bulundu. Yaklaşık 100 başvuru, geniş bir ürün grubunun ulusal güvenlik riski gerekçesiyle tarifeye tabi tutulmak istendiğini ortaya koydu. Başvurulardan birinde bir şirket, ekmek ve benzeri ürünler olmadan ABD askerlerinin sağlıklı beslenemeyeceğini savundu.
Ticaret Bakanlığı, ABD Ticaret Temsilciliği ve Beyaz Saray konuya ilişkin yorum yapmazken, Trump yönetiminin metal tarifelerine yönelik nihai düzenlemeyi ne zaman açıklayacağı henüz netlik kazanmadı.