Bezmialem Vakıf Üniversitesi Eczacılık Fakültesi mezunu Eczacı Enes Uygun, Türkiye’nin kimya endüstrisi ve eczacılıkta daha etkin, sürdürülebilir ve stratejik bir yapı oluşturabilmesi için önerilerde bulundu. Halihazırda mesleğine Kadıköy’de devam ederken, halk sağlığına yönelik projelere odaklanan Uygun, özellikle Türkiye Kimyasallar Ajansı gibi düzenleyici ve yönlendirici bir kurumun kurulmasının önemine dikkat çekti. Kişisel deneyimlerinden hareketle sektörel gelişim için somut çözüm yolları sundu.
Ecz. Enes Uygun, lisans eğitimi boyunca farmasötik bilimler, biyoteknoloji ve bilimsel araştırmalar alanlarına yoğunlaştı. Bu dönemde birçok araştırma projesine katılarak bilimsel altyapısını güçlendiren Uygun, özellikle TÜBİTAK Marmara Araştırma Merkezi’nde (MAM) Milli Savunma Bakanlığı’na bağlı projelerde görev alarak önemli deneyimler kazandı.
“Bu projede bir ürünün ilk basamak sentezinden son aşamasına kadar geçen tüm süreci kapsayan geliştirme çalışmalarında aktif rol aldım. Disiplinlerarası bir yaklaşımla çalışmak, sadece teknik bilgi değil; aynı zamanda çözüm üretme yeteneğimi de geliştirdi” diyen Uygun, bu deneyimin kariyerinde dönüm noktası olduğunu ifade etti.
TÜBİTAK’ta mikro kirletici analizleri üzerine uygulamalı laboratuvar eğitimleri aldı
Ecz. Enes Uygun, kara turp (Raphanus sativus) ve bal kullanılarak hazırlanan doğal bir ekstrenin, üst solunum yolu enfeksiyonlarına yol açan gram negatif ve gram pozitif bakterilere karşı etkilerini inceleyen, ticarileştirilebilir potansiyele sahip bir mikrobiyoloji projesinde görev aldı. Ayrıca, TÜBİTAK 2209-A desteğiyle yürütülen başka bir projede, paklitaksel içeren polimerik inklüzyon komplekslerinin hazırlanması ve ilaç salım profillerinin incelenmesi üzerine çalışmalar gerçekleştirdi. Bu kapsamda, yeni sentezlenen blok kopolimerlere ilaç yüklenmesiyle, yüklenen ilaca bağlı olarak etki gösterebilen ve ilacın tek başına sağladığı etkinin ötesine geçebilecek polimerik sistemlerin geliştirilmesine yönelik araştırmalarda rol aldı. Profesyonel gelişimine katkı sağlamak amacıyla birçok sertifikalı eğitime katılan Uygun, GMP (İyi Üretim Uygulamaları) ve GLP (İyi Laboratuvar Uygulamaları) eğitimlerini başarıyla tamamladı. TÜBİTAK’ta mikro kirletici analizleri üzerine uygulamalı laboratuvar eğitimleri alan Uygun, ayrıca e-ihracat alanında uzmanlık eğitimi alarak eğitimci sertifikası kazandı. Kariyerinin bir döneminde Kıbrıs’ta Türk Silahlı Kuvvetleri bünyesinde Eczacı Teğmen olarak da görev yapan Uygun, “Hudutta sınır güvenliğini koruduktan sonra şimdi de halk sağlığını korumaya yönelik çalışmalarda öncülük etmeyi sorumluluk kabul ediyorum” dedi.
Eczacı Enes Uygun, tüm bu deneyimlerinin ardından sektöre dair gözlemlerini şu sözlerle aktardı: “Birçok laboratuvar ve projede yer alma şansı buldum. Ülkemizin potansiyelinin, yerli üretim altyapısının güçlenmesiyle daha iyi değerlendirilebileceğine inanıyorum. Avrupa Birliği’nin kimyasalların güvenli kullanımıyla ilgili REACH yönetmeliği ve European Chemicals Agency (ECHA) organizasyon yapısı incelendiğinde, Türkiye’de de benzer bir yapılanmanın ihtiyacı net şekilde görülüyor. Bu bağlamda Türkiye Kimyasallar Ajansı gibi bir yapının hayata geçirilmesinin; mevzuatın güncellenmesi, uygulamaların denetlenmesi ve sektörün koordinasyonu açısından stratejik bir adım olabilir.”
Uygun, aynı zamanda kurucusu olduğu Peronn markasıyla da dikkat çekiyor. Türkiye’nin ilk ve tek “gezgin platformu” olarak konumlanan Peronn, PETA onaylı vegan ürünleri kullanıcılarla buluşturuyor ve gezgin kültürünü yaygınlaştırıyor. Uygun, “Bilimsel çalışmalarımın yanı sıra sürdürülebilir yaşamı destekleyen projelerle de topluma değer katmayı önemsiyorum” diyor.
“İhtisas bölgeleri ve altyapı yatırımları kritik”
Kimya ve eczacılık sektörlerinde uzun vadeli planlama ve altyapı yatırımlarının önemine dikkat çeken Enes Uygun, sözlerini şöyle tamamladı: “Kimya endüstrisi doğası gereği altyapıya duyarlı ve stratejik planlama gerektiren bir alan. Bu nedenle ulaşım, enerji ve hammadde kaynaklarına yakın özel ihtisas bölgelerinin oluşturulması büyük önem taşıyor. Bu bölgelerde ürün grubu bazlı kümelenme stratejileri ile entegre üretim yapıları kurulabilir. Bu da verimlilik, maliyet ve kalite açısından ciddi avantaj sağlayabilir. Sağlık alanında yenilikçi çözümler üretmeye ve insan sağlığına katkıda bulunacak yeni tedavi yöntemleri ile ilaç geliştirme projelerinde etkin rol oynamaya kararlıyım.”
