DEM Partili Saki'den doğum izni düzenlemesine 'cinsiyetçi iş bölümü' eleştirisi

DEM Partili Saki'den doğum izni düzenlemesine 'cinsiyetçi iş bölümü' eleştirisi

9.04.2026 00:11:00
Güncellenme:
ANKA
Takip Et:
DEM Partili Saki'den doğum izni düzenlemesine 'cinsiyetçi iş bölümü' eleştirisi

TBMM Genel Kurulu'nda doğum iznine yönelik düzenlemeleri de içeren kanun teklifinin görüşmelerinde konuşan muhalefet partileri 'cinsiyetçi iş bölümü' eleştirisi yaptı.

TBMM Genel Kurulu, Meclis Başkanvekili Tekin Bingöl başkanlığında toplandı. Genel Kurul, sosyal medyaya ve doğum iznine yönelik düzenlemeleri de içeren Sosyal Hizmetler Kanunu ve Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun Teklifi'nin 1. ve 15. maddelerini kapsayan birinci bölüm görüşmelerine başladı.

Teklifin ilk bölümünün görüşmelerinde söz alan CHP Kayseri Milletvekili Aşkın Genç, teklifin hem içerik hem de yaklaşım açısından ciddi sorunlar barındırdığını ifade etti. Teklifin farklı alanlara ilişkin düzenlemeleri bir araya getirdiğini ancak ortak bir politika bütünlüğü sunmadığını vurgulayan Genç, sosyal devlet anlayışının bu şekilde güçlenmeyeceğini söyledi.

Genç, konuşmasında teklifin sosyal politika alanında hak temelli bir yaklaşım kurmadığını belirterek, şunları kaydetti:

"Görüşmekte olduğumuz teklifin birinci bölümüne baktığımızda, aslında sadece bir kanun teklifini değil, Türkiye’de yasa yapma biçiminin geldiği noktayı görüyoruz. Teklif, birbirinden tamamen farklı alanlara ilişkin çok sayıda düzenlemeyi bir araya getiriyor. Sosyal hizmetler var, vergi düzenlemesi var, çalışma hayatı var, dijital alan var. Ama bunları bir araya getiren ortak bir akıl yok. Korunma geçmişi olan gençlerin istihdama erişiminde aranan süre artırılıyor ve yöntem değiştiriliyor. Zaten dezavantajlı bir konumdan hayata başlayan gençler için erişim koşullarının ağırlaştırılması, sosyal politika ile açıklanabilecek bir tercih değildir. Sosyal politika, engel koymaz, engelleri kaldırır."

SAKİ: 3 YAŞ ALTI ÇOCUĞU OLAN KADINLARIN İSTİHDAMA KATILIMI YÜZDE 26, ERKEKLERDE YÜZDE 90,9

İlk bölüm üzerine görüşmelerin tamamlanmasının ardından teklifin maddelerinin görüşmelerine başlandı. Teklifte doğum iznini düzenleyen 2'nci maddeye ilişkin konuşan DEM Parti İstanbul Milletvekili Özgül Saki, doğum izninin yirmi dört haftaya çıkarılmasının gerekçelerini "çocuğun yetiştirilmesi", "anne-çocuk birlikteliğinin önemi", "daha uzun süre anne bakımı" ve "nüfus politikasının desteklenmesi" olarak ele alarak, bu yaklaşımın kadını toplumun bakım yükünü üstlenen doğal bir özne olarak kurguladığını belirtti.

Saki, madde gerekçelerinde kadının birey olarak güçlendirilmesinin hedeflenmediğini, aksine araçsallaştırıldığını kaydederek, "Yine kadının adı yok bu maddede, kadının araçsallaştırılarak toplumun tüm bakım yükünü onun üzerine doğal olarak bırakan bir mantıkla olduğu zaten gerekçelerden belli oluyor. Kuşkusuz, cinsiyetçi iş bölümünün bu kadar derin olduğu yerde, kamusal olarak kreşlerin olmadığı yerde, kadınlar bütün risklerine rağmen on altı haftadan yirmi dört haftaya çıkarılmasını tabii ki olumlu buluyorlar. Çünkü biliyorlar ki, bakım yükü sadece onların omuzları üzerinde olacak ve iş yerindeki kayıplarına rağmen bu riski göze alıyorlar" dedi. 

Türkiye’deki kadın ve erkek istihdam oranlarına dikkati çeken Saki, "Türkiye'de 3 yaş altı çocuğu olan kadınların istihdama katılım oranı yalnızca yüzde 26, bu oran erkeklerde yüzde 90,9. Bu tablo bize açıkça şunu gösteriyor: Çocuk bakımı hala kadınların doğal görevi olarak gözüküyor, halbuki bu anlayış çoktan yıkıldı. Bu anlayış aileci politikalarla kadınları yok sayan anlayış olarak zaten mahkum edildi" ifadelerini kullandı. 

TAŞCIER: KADINLAR ÇALIŞMA YAŞAMINDA KISIR DÖNGÜDEN KURTULAMIYOR

CHP Ankara Milletvekili Gamze Taşcıer, doğum iznine yönelik düzenlemeyi içeren teklif maddesine ilişkin yaptığı konuşmada, bakım meselesinin sadece aile içi bir sorumluluk olmadığını dile getirerek, "AKP iktidarı bakım politikasını yalnızca doğum izni süresi üzerinden tarif ederek kendi ideolojik kodlarına göre doğru yaptığını düşünebilir, oysa dünya bu tartışmayı çoktan geride bıraktı. Bugün modern ekonomiler bakım meselesini dar bir aile içi sorumluluk alanı olarak görmüyor çünkü toplumun kendini yeniden üretmesini sağlayan bakım emeği ekonominin dışında kalan bir alan değildir" ifadelerini kullandı.

Bakım emeğinin ekonominin merkezinde yer aldığını kaydeden Taşcıer, mevcut düzenlemenin kadınları iş hayatında karşılaştıkları engellerden kurtarmaya yetmeyeceğini belirtti. Teklifte ebeveynlik eşitliğine değinilmediğini kaydeden Taşcıer, "Çağdaş sosyal politika, çocuk bakımının yalnızca kadının değil iki ebeveynin ortak sorumluluğu olduğunu söylemektedir. Eğer siz babayı bu sürecin dışında bırakırsanız eşitliği sağlayamazsınız, devredilemez babalık izinleri oluşturmazsanız bakım yükünü paylaştıramazsınız. Düzenlemenin ideolojik tuzağı da tam da burada kendini ele vermekte çünkü siz bakım meselesine hak temelli değil roller üzerinden yaklaşıyorsunuz. Kadını evin içinde konumlandıran, erkeği dışarıda tanımlayan bir anlayışla sosyal politika inşa ediyorsunuz" dedi. 

KAYA: GENÇLER EVLİLİK FİKRİNDEN UZAKLAŞIYOR 

Yeni Yol Grubu Gaziantep Milletvekili Ertuğrul Kaya, devletlerin güçlü aileler üzerine inşa edildiğini ve aileler güçlendikçe devletlerin de güçleneceğini ifade ederek, nüfus artışındaki düşüşün tek sebebinin doğum izin süreleri olmadığını vurguladı.

Gençlerin evlilik fikrinden uzaklaştığını ve bunun temelinde ekonomik imkansızlıkların yattığını savunan Kaya, "Bugün ortalama bir evliliğin inşa edilebilmesi için 2 milyon liraya ihtiyaç var. 28 bin lira alan bir gencimiz altı yıl yemeden içmeden bu parayı biriktirebilirse ancak bir evlilik kurabiliyor, bir hayat kurabiliyor. Bu mümkün değil, fiilen mümkün değil" diye konuştu. 

İktidarın daha önce Meclis'e getirdiği evlilik yardımı paketlerini eleştiren Kaya, bu adımların hayatın gerçekleriyle örtüşmediğini kaydetti. Kaya, "Tamamen rasyonaliteden uzak, çok komik rakamlar, hayatın gerçeğiyle örtüşmüyor. Burada esaslı, meseleyi kökünden çözecek bir çözüme, burada bir kanun teklifine ihtiyaç var" ifadelerini kullandı.  Doğum oranlarındaki düşüşün gelecekte eğitim sistemini ve toplumsal yapıyı derinden etkileyeceğini kaydeden Kaya, "İktidarıyla muhalefetiyle bu devlet hepimizin. '86 milyon' diye ifade ederken övgüyle bahsediyoruz değil mi? Milli Eğitim Bakanlığımız derslikler inşa ediyor. Lakin bundan on-on beş yıl sonra ilköğretimde o sınıflara gidecek talebe bulamayacağız" diye konuştu. 

Genel Kurul'da maddenin görüşmelerinin tamamlanmasının ardından kadınların halen doğum öncesi ve sonrası toplam 16 hafta olan doğum izni süresi 24 haftaya çıkarılmasını öngören 2'nci madde kabul edildi.

İlgili Konular: #CHP #Dem Parti