Türkiye’nin doğal varlığı üzerinde sermaye baskısı devam ediyor. Cumhuriyet’in geçen aylarda gündeme getirdiği Eskişehir Tepebaşı’ndaki rüzgâr enerji santralı (RES) projesinde gelişme yaşandı. Aksa Enerji tarafından yapılamak istenen projenin çevresel etki değerlendirmesi (ÇED) süreci tamamlandı. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı proje için nihai karar verildiğini duyurdu. Buna göre, 24 Mart’ta bakanlığın inceleme değerlendirme komisyonunda (İDK) görüşülen proje dosyası bakanlık ve il müdürlüğünde 10 gün yurttaşın görüşüne açıldı. Aşamalarını tek tek tamamlayan şirketin onayı yakın zamanda duyurulacak.
Şirketin hazırlayıp bakanlığa sunduğu ÇED raporuna göre, 714 milyon TL harcanacak projeyle birlikte bölgeye 18 türbin dikilecek. Çevre düzeni olanlarına göre çalışmaların yapılacağı bölge tarımsal niteliği alan, orman ve mera vasfından oluşuyor. Şirket daha önce ÇED sürecini 28 türbin için başlatmıştı ancak ilk İDK toplantısının 16 Ekim 2025’te yapılmasının ardından sayı düşürüldü.
ÖMRÜ 49 YIL
Proje ormanlık alanları da kapsıyor ancak şirket tam olarak kesilecek ağaç sayısını bildirmedi. Rapora göre yapılacak çalışmaların ardından bu sayı netleşecek. Türbinlerin dikileceği noktaların dışında alana ekipmanların götürülübilmesi için büyük TIR’lar girecek. TIR’ların bölgeye ulaşması için de yol açma çalışmaları yapılacak. Dosya hazırlanırken projenin risk haritası da çıkarıldı. Buna göre, proje sahasında ağaç kesimi ve tıraşlama yapılması sebebiyle orman ve maki topluluğunda tahribat olacağı belirtildi. Şirket buna çözüm olarak kesilecek ağaçların yerine yakın çevrede yenilerinin dikileceğini söyledi.
Proje kapsamında yapılacak inşa çalışmalarının 46 ayda tamamlanması planlanlanıyor. İnşa çalışmalarının ilk 20 ayında hafriyat işlemleri yapılacak, 15 ayında ise türbin montajı, 11 ayında kurulum, daha sonra elektrik tesisatlarının bağlantısı gibi işlemlerin gerçekleştirilecek. Projenin ömrü ise 49 yıl olarak öngörülüyor.
‘BEŞ BİN AĞAÇ KESİMİ’
Projeye ilişkin Eskişehir Büyükşehir Belediyesi İklim Değişikliği ve Sıfır Atık Dairesi Başkanlığı da görüş verdi. Yedi sayfalık başkanlık görüşünde hazırlanan ÇED raporunun bilimsel ve teknik açıdan yetersiz olduğu belirtilirken, projenin uygun görülmediği aktarıldı. Görüşte, “Proje sahasının geniş bir alanı kapsaması, bu alanın önemli bir bölümünün orman, mera ve tarım vasıflı olması, teknik değerlendirmelerle birlikte beş bin adade ulaşabileceği görülen ağaç kesimi sonucu karbon yutak kapasitesinin azalması, endemik türler üzerinde kayıpların oluşması gibi olumsuz etkilerin ortaya çıkacağı kanaatine varılmıştır” dendi.
Görüşte projenin sürdürülebilir ve düşük karbonlu bir enerji üretim modeli olarak değerlendirilemediği de belirtildi. Ayrıca projeyle sağlıklı çevrede yaşama hakkı açısından ciddi ve geri dönüşü olmayan etkilerin olacağı vurgulandı. Projeye ilişkin detayları sormak için aradığımız şirkete ulaşamadık.
