-----------------------
SANA'nın aktardığına göre, cihatçı HTŞ’ye bağlı Şam yönetimi ile terör örgütü SDG’nin, Haseke’de anlaşmaya vardığı bildirildi.
Anlaşmanın saat 20.00'da yürürlüğe gireceği bildirilirken SDG lideri Mazlum Abd'nin Savunma Bakanı Yardımcılığı'na aday önereceği kaydedildi.
Bunun ardından, ABD'nin Suriye Özel Temsilcisi Tom Barrack sosyal medya hesabından bir açıklama paylaştı.
Söz konusu açıklamada "SDG’nin (Suriye'de) sahadaki başlıca IŞİD karşıtı güç olma işlevi büyük ölçüde sona ermiştir" ifadeleri kullanıldı.
Paylaşılan açıklama şu şekilde:
"Suriye'deki Kürtler için şu anki en büyük fırsat, Cumhurbaşkanı Ahmed el-Şara liderliğindeki yeni hükümet altında Esad sonrası geçiş döneminde yatıyor. Bu an, vatandaşlık hakları, kültürel koruma ve siyasi katılım gibi olanaklarla birlikte birleşik bir Suriye devletine tam entegrasyonun yolunu açıyor; bu haklar, Beşar el-Esad rejimi altında uzun süre reddedilmişti ve birçok Kürt bu rejimde vatansızlık, dil kısıtlamaları ve sistematik ayrımcılıkla karşı karşıya kalmıştı.
Tarihsel olarak, ABD'nin kuzeydoğu Suriye'deki askeri varlığı öncelikle IŞİD karşıtı bir ortaklık olarak gerekçelendirilmiştir. Kürtlerin önderliğindeki Suriye Demokratik Güçleri (SDG), 2019 yılına kadar IŞİD'in bölgesel halifeliğini yenmede en etkili kara ortağı olduğunu kanıtlamış, El-Hol ve El-Şaddadi gibi hapishanelerde ve kamplarda binlerce IŞİD savaşçısını ve aile üyesini tutsak etmiştir. O dönemde, ortaklık kurulabilecek işlevsel bir merkezi Suriye devleti yoktu; Esad rejimi zayıflamış, tartışmalıydı ve İran ve Rusya ile olan ittifakları nedeniyle IŞİD'e karşı uygulanabilir bir ortak değildi.
Bugün durum temelden değişti. Suriye'nin artık, IŞİD'i Yenme Küresel Koalisyonu'na (2025 sonlarında 90. üye olarak) katılan ve batıya yönelme ile terörle mücadelede ABD ile işbirliğini işaret eden, kabul edilmiş bir merkezi hükümeti var. Bu durum, ABD-SDG ortaklığının gerekçesini değiştiriyor: SDG'nin sahada birincil IŞİD karşıtı güç olma amacı büyük ölçüde ortadan kalktı, çünkü Şam artık IŞİD gözaltı tesisleri ve kamplarının kontrolü de dahil olmak üzere güvenlik sorumluluklarını üstlenmeye hem istekli hem de hazır durumda.
Son gelişmeler, ABD'nin ayrı bir Öz Savunma Kuvvetleri rolünü uzatmak yerine, bu geçişi aktif olarak kolaylaştırdığını gösteriyor:
• 18 Ocak'ta imzalanan entegrasyon anlaşmasını güvence altına almak ve zamanında ve barışçıl bir şekilde uygulanması için net bir yol haritası belirlemek amacıyla Suriye Hükümeti ve SDG liderliğiyle kapsamlı görüşmeler gerçekleştirdik.
• Anlaşma, SDG savaşçılarını (bireysel olarak, ki bu en tartışmalı konulardan biri olmaya devam ediyor) ulusal orduya entegre ediyor, önemli altyapıyı (petrol sahaları, barajlar, sınır geçişleri) devrediyor ve IŞİD hapishaneleri ve kamplarının kontrolünü Şam'a bırakıyor.
• ABD'nin uzun vadeli askeri varlıkla ilgisi yoktur; önceliği IŞİD kalıntılarını yenmek, uzlaşmayı desteklemek ve ayrılıkçılığı veya federalizmi onaylamadan ulusal birliği ilerletmektir.
Bu durum Kürtler için eşsiz bir fırsat yaratıyor: Yeni Suriye devletine entegrasyon, tam vatandaşlık hakları (daha önce vatansız olanlar da dahil), Suriye'nin ayrılmaz bir parçası olarak tanınma, Kürt dili ve kültürünün anayasal olarak korunması (örneğin Kürtçe eğitim, Nevruz'un ulusal bayram olarak kutlanması) ve iç savaş kaosunda SDG'nin sahip olduğu yarı özerkliğin çok ötesinde yönetimde yer alma imkanı sunuyor.
Riskler devam etse de (örneğin, kırılgan ateşkesler, ara sıra yaşanan çatışmalar, radikallerle ilgili endişeler veya bazı aktörlerin geçmişteki şikayetleri yeniden gündeme getirme isteği), Amerika Birleşik Devletleri Kürt hakları ve IŞİD karşıtı işbirliği konusunda güvenceler için baskı yapıyor. Alternatif olan uzun süreli ayrılık, istikrarsızlığa veya IŞİD'in yeniden ortaya çıkmasına yol açabilir. ABD diplomasisiyle desteklenen bu entegrasyon, Kürtlerin tanınmış bir Suriye ulus devleti içinde kalıcı haklar ve güvenlik elde etmeleri için bugüne kadarki en güçlü şansı temsil ediyor.
Suriye'de Amerika Birleşik Devletleri şu konulara odaklanmıştır:
1) Şu anda SDG tarafından korunan IŞİD mahkumlarının bulunduğu cezaevlerinin güvenliğinin sağlanması; ve 2) SDG'nin barışçıl entegrasyonuna ve Suriye Kürt nüfusunun tarihi tam Suriye vatandaşlığına siyasi olarak dahil edilmesine olanak sağlamak için SDG ile Suriye Hükümeti arasında görüşmelerin kolaylaştırılması."
