Küresel piyasalarda yaşanan dalgalanmalar iç piyasada altına olan ilgiyi artırırken, bu durum dolandırıcıların da hareket alanını genişletti. Kapalıçarşı’dan modern rafinaj tesislerine uzanan altın ticaretinde, bir ürünün gerçekten değerli olup olmadığını ayırt etmek her zamankinden daha önemli hâle geldi. Uzmanlara göre bazı temel kontrollerle sahte ürün riskini azaltmak mümkün.
1- DAMGA VE AYAR BİLGİLERİ MUTLAKA KONTROL EDİLMELİ
Gerçek altın ve gümüş külçelerde üretici rafinerinin logosu, metalin saflık oranı (milyem) ve ağırlık bilgisi yer almak zorunda. Türkiye’de satışa sunulan takılarda ise genellikle "916" (22 ayar), "750" (18 ayar) ve "585" (14 ayar) ibareleri bulunuyor. Ancak uzmanlar, "Sahteciler bu damgaları da taklit edebiliyor, bu yüzden damga tek başına yeterli değil" uyarısında bulunuyor.
2- MIKNATIS TESTİYLE İLK ELEME
Altın ve gümüş manyetik özellik taşımayan metaller arasında yer alıyor. Bir takı ya da külçe mıknatısa yapışıyorsa, içerisinde demir, nikel veya kobalt gibi düşük değerli metaller bulunma ihtimali yükseliyor. Bu yöntem, sahteciliği tespit etmede en hızlı ve pratik testlerden biri olarak öne çıkıyor.
3- SES VE YUMUŞAKLIK ÖNEMLİ İPUÇLARI VERİYOR
Altın, yapısı gereği yumuşak bir metal. Isırıldığında ya da baskı uygulandığında iz bırakması, ürünün gerçek olabileceğine işaret ediyor. Sert bir zemine bırakıldığında ise gerçek altın tok ve kısa bir ses çıkarırken, sahte ürünler daha tiz ve çınlayan bir ses veriyor.
4- ÖZGÜL AĞIRLIK HESABI PROFESYONELLERİN TERCİHİ
Altın, yüksek yoğunluğa sahip metaller arasında bulunuyor. Bu nedenle profesyonel yatırımcılar, ürünü saf su dolu bir kaba yerleştirerek hacim ölçümü yapıyor ve ağırlıkla karşılaştırıyor. Elde edilen değer altının özgül ağırlığı olan 19.32 g/cm³ seviyesinden belirgin şekilde sapıyorsa, ürünün içeriğinde bakır veya tungsten gibi metaller olabileceği değerlendiriliyor.
5- “GÜVENLİ LİMAN” İÇİN SERTİFİKALI ÜRÜNLER ÖNE ÇIKIYOR
Uzmanların en çok vurguladığı konu ise satın alma kaynağı. Mağduriyet yaşamamak için dikkat edilmesi gerekenler şöyle sıralanıyor:
- LBMA (Londra Külçe Piyasası Birliği) sertifikasına sahip rafinerilerin ürünleri tercih edilmeli.
- Ambalajın kırılmaz olması, QR kod ve seri numarası gibi güvenlik unsurlarının bulunup bulunmadığı kontrol edilmeli.
- "Ucuz altın" söylemlerine temkinli yaklaşılmalı; piyasa değerinin çok altındaki fiyatlar çoğu zaman sahteciliğin ilk sinyali olarak görülüyor.