Bienal dolayısıyla Abdülmecid Efendi Köşkünde (kapalı mekânda) Ömer Koç koleksiyonundan yerli ve yabancı sanatçıları içeren çok özel ve çok güzel figür heykelleri ziyaretçilere açıldı. Bu sergideki bir heykelin birkaç kendini bilmezin saldırısına uğradığını Cumhuriyet’in haberinde okudum.
Bir tiyatro oyununu, bir filmi, bir konseri, bir resim ya da heykeli beğenmemiş olabilirsiniz. Eleştiri diye bir kavram vardır, bu yolla düşüncenizi ifade edebilirsiniz. Ancak, eleştirel değerlendirme yapmak için bilgi ve görgü sahibi olmanız gerekir. ‘Bir heykelin içine tükürmek’ eleştiri değildir. Biraz sanatın tarihini bilmek, birkaç müze ve galeri gezmek, sanata dair dergi, kitap karıştırmak eleştiri için gerekli ilk adımlardır. Geçen yıl da İstanbul Sanat Fuarı’nda benzer bir olaya tanık olduk. Heykellere saldırarak, kırmak, boya atmak, yerinden sökmek sık sık gazete sayfalarında okuduğumuz sıradan olaylar haline geldi. Hiçbir müeyyide uygulanmıyor.
Bu eylemlerin çoğunda vandalizm dini argümanlarla örtülmek isteniyor. Bu bağlamda Batı’dan örneklerden değil, iki Müslüman ülke kentinden söz etmek isterim. Biri Suudi Arabistan’nın Cidde kenti, diğeri Katar’ın Doha kenti. Her ikisinde de, çok büyük alanlarda heykel parkları ya da cadde kenarlarına yerleştirilmiş devasa boyutlarda heykeller var. Sanatçılar Avrupa ve ABD’den davet edilenler ve elbette kendi sanatçıları. Bazıları figüratif, bazıları soyut heykellerle süslü, müze gibi, açık alanlar yaratmışlar. Pek çok turist ve Arap aileler buralarda vakit geçiriyor. Hiçbir Müslüman’ın bunlara saldırdığını duymadım, tam tersine heykel koleksiyonlarını zenginleştiriyorlar. Çocuklarına sanatı göstererek öğretiyorlar.
Ülkemizdeki bu vandallık nasıl önlenir? Belki daha çok heykel yaparak ve göstererek, bilemiyorum.
