TBMM yerleşkesinde 0.20 litrelik pet şişe sular kullanılmaya başlanmıştı. CHP Bursa Milletvekili Kayıhan Pala, TBMM Başkanlığı tarafından yanıtlanması istemiyle verdiği soru önergesinde, kamu kurumlarında tek kullanımlık plastik şişelerde sunulan içme sularının; plastik atık miktarını artırdığını ve kamusal kaynakların etkin kullanımını tartışmalı hâle getirdiğini vurguladı.
0.20 litre hacimli plastik şişelerin bu sorunun tipik bir örneği olduğuna işaret eden Pala, TBMM’de tek kullanımlık plastik şişe ile içme suyu teminine ilişkin yıllık toplam tüketim miktarı (adet/litre) ve bunun maliyetinin ne olduğu hakkında bilgi istedi. Pala, 0.20 litre gibi küçük hacimli şişelerin litre başına maliyetinin daha büyük ambalajlara veya şebeke suyu-arıtma çözümlerine kıyasla ne kadar yüksek olduğunun hesaplanıp hesaplanmadığı, plastik şişelerin geri dönüşüm oranı hakkında bilgi bulunup bulunmadığı gibi çeşitli sorulara yanıt talep etti. Önergeye TBMM Başkanvekili Bekir Bozdağ yanıt verdi.
6 MİLYON 5 BİN LİRA ÖDENDİ
Yanıta göre, geçen yıl 0.20 litrelik 370 bin 660 adet (1 milyon 154 bin 297 lira), 0.33’lük 1 milyon 327 bin 953 adet (4 milyon 362 bin 593 lira), 0.50’lik 93 bin 275 adet (317 bin 079 lira), 1.50’lik 15 bin 425 adet (94 bin 964 lira), 5 litrelik de 4 bin 269 adet (76 bin 610 lira) pet şişe su tüketildi. Geçen yıl Meclis’te tüketilen toplam pet şişe su sayısı ise 1 milyon 811 bin 582 adet oldu. Pet şişe suların Meclis’e maliyeti 6 milyon 5 bin 544,86 lira olarak gerçekleşti.
7 BİN 478 KG ATIK ÇIKTI
TBMM yerleşkesi içerisinde kullanılan ve geri dönüştürülebilen plastik atıkların şişeleri 2025 yılı itibarıyla 7 bin 478 kg oldu. Yanıtta, geri dönüştürülerek 19 bin 503 litre varil petrol, 21 bin 842 KWH enerji tasarrufu sağlandığı, 126 kg sera gazı salınımının engellendiği belirtildi.
MİLLETVEKİLİ ODALARI HARİÇ!
TBMM Başkanlığı’nda geri dönüştürülebilen kağıt, plastik, cam atıkların azaltılması için yapılan faliyetler hakkında bilgi verilirken, milletvekili odaları hariç tüm personel odalarında çöp kovalarının büyük ölçüde toplatıldığı bildirildi.
8 BİN CAM SÜRAHİ
TBMM personeli ve milletvekillerinin “Sıfır Atık Hareketine Katılımı ve Doğayı Koruma Bilincini Pekiştirmek” amacıyla 8 bin adet cam sürahi ve bardak yaptırıldığı ve hediye olarak sunulduğu bildirildi. TBMM Başkanlığı’nda şebeke suyunun arıtılarak kullanıldığı, talep doğrultusunda şişelenmiş suların da kullanıma sunulduğu belirtildi.
Plastik şişe kullanımının insan sağlığı üzerindeki olumsuz etkilerine ilişkin bilimsel çalışmaların incelendiği, bu çalışmalarda plastik ambalajlardan suya kimyasal geçiş (migrasyon) ve mikroplastik oluşumu gibi risklere dikkat çekildiği bildirildi. Yanıtta, “Ancak söz konusu etkilerin büyük ölçüde uzun süreli maruziyet, yüksek sıcaklık, uygun olmayan depolama koşulları ve standart dışı ürün kullanımı ile ilişkili olduğu; mevzuata uygun, tek kullanımlık ve gıda ile temasa uygun olarak üretilmiş ambalajlarda riskin kabul edilebilir sınırlar içerisinde kaldığı belirtilmektedir” denildi.
TBMM bünyesinde plastik tüketiminin azaltılmasına yönelik olarak mevcut uygulamalar çerçevesinde alternatif sistemlerin yaşama geçirildiği bildirildi.
CAM RİSKLİ
Yanıtta, TBMM Yerleşkesi’nde su tüketiminin yoğunluğu ve kullanım alanlarının kalabalık ve yüksek sirkülasyonlu yapısı dikkate alındığında; özellikle yemekhanelerde cam şişe kullanımının kırılma riski nedeniyle tehlike oluşturduğu, cam şişelerin daha düşük hacimli seçeneklere sahip olmaması nedeniyle içme suyu sarfiyatını artırabilecek olması ve lojistik süreçlerde zorluk oluşturması sebepleriyle 200 ml’lik tek kullanımlık plastik şişe kullanımının uygun görüldüğü kaydedildi. Yanıtta şöyle denildi:
“Ayrıca, bu ambalajların geri dönüşüm oranının yüksek olması, şişe hacminin düşürülmesiyle birlikte şişelerde kalan ve atığa dönüşen su miktarının azaltılması ve geri dönüşüm sistemleri aracılığıyla piyasadaki mevcut plastik atıkların ekonomiye kazandırılmasının sağlanması hususları da plastik şişe kullanımının sınırlı alanlarda devam ettirilmesinde etkili olmuştur. Bilimsel gelişmeler ve ilgili mevzuat düzenlemeleri yakından takip edilmekte olup, ihtiyaç duyulması halinde insan sağlığı ve çevre açısından daha sürdürülebilir uygulamalara geçilmesi hususu değerlendirmeye açık tutulmaktadır.”
