Muhalefetin ‘demokratikleşme adımları’ beklentisi henüz karşılanmadı: Gürlek’in önünde bekleyen sorular

Muhalefetin ‘demokratikleşme adımları’ beklentisi henüz karşılanmadı: Gürlek’in önünde bekleyen sorular

20.03.2026 08:51:00
Güncellenme:
Sarp Sağkal
Takip Et:
Muhalefetin ‘demokratikleşme adımları’ beklentisi henüz karşılanmadı: Gürlek’in önünde bekleyen sorular

Muhalefet yeni çözüm süreci komisyonunun ortak raporundan sonra tahliye edilen belediye başkanlarının göreve iadesi, AYM ve AİHM kararlarının uygulanması gibi konularda adım beklerken, iktidarın henüz bu konuda bir girişimi olmadı. Adalet Bakanı Akın Gürlek; Ahmet Türk, Ahmet Özer gibi isimlerin neden göreve iade edilmediğiyle ilgili önergeye süresi içinde dönüş yapmadı. Uyulmayan AYM kararları ve cumhurbaşkanına hakaret suçuyla ilgili verilen önergeler de Gürlek’ten yanıt bekliyor.

Yeni çözüm süreci komisyonunun ortak raporunda AİHM ve AYM kararlarının eksiksiz uygulanması vurgulandı, Toplantı ve Gösteri Yürüyüşleri Yasası’nın hak ve özgürlükleri genişletecek şekilde yeniden düzenleneceği belirtildi ve Türk Ceza Yasası ile Terörle Mücadele Yasası’nın ifade özgürlüğünü güçlendirecek şekilde yeniden düzenlenmesi önerildi.

Yine kayyım uygulamalarının sonlandırılması istenen raporda ayrıca “Haberleşme sınırlarını aşmayan ve eleştiri amacıyla yapılan düşünce açıklamaları suç oluşturmaz. Bu hükme bağlı olarak uygulamada basın özgürlüğünü sınırlayıcı sonuçlar doğuran yasalar hukuki belirlilik ve öngörülebilirlik ilkeleri çerçevesinde yeniden ele alınmalıdır” değerlendirmesi yapıldı.

Muhalefet de bu öneriler üzerinden gazetecilerin “halkı yanıltıcı bilgiyi alenen yayma” gibi suçlarla tutuklanması, yurttaşlara “cumhurbaşkanına hakaret” suçlamasıyla davalar açılması, toplantı ve gösteri yürüyüşü hakkının engellenmesi ve kayyım uygulamaları gibi uygulamalara son verilmesini talep etti.

MUHALEFET ÖNERGELERLE SORDU

Ancak bu süreçte muhalefetin Ahmet Özer ve Ahmet Türk gibi isimlerin göreve iade edilmesi, Can Atalay gibi isimler hakkında verilen AYM kararlarının uygulanması gibi beklentileri karşılanmadığı gibi, raporda yer alan önerilerle çelişen yeni uygulamalar oldu. Adalet Bakanı Akın Gürlek ise, CHP’li Sezgin Tanrıkulu’nun Ahmet Türk, Ahmet Özer, Zeydan Karalar gibi isimler için verdiği ve “Tahliye edilmiş belediye başkanlarının görevlerine iade edilmemesinin hukuki gerekçesi nedir?” sorusunu içeren soru önergesine süresi içinde yanıt vermedi.

Öte yandan; Gürlek’in önünde ortak raporda vurgulanan demokratikleşme adımlarıyla ilgili soruları içeren başka önergeler de bulunuyor. Henüz yanıtlama süresi geçmemiş önergelerde şu tip sorular yer alıyor:

. Gazetecilerin mesleki faaliyetleri nedeniyle yargı süreçleriyle karşı karşıya kalmaması ve basın özgürlüğünün güçlendirilmesi amacıyla bakanlığınız tarafından yürütülen herhangi bir yasal veya idari düzenleme çalışması bulunmakta mıdır?

. Hak ihlali tespit edilmesine rağmen yeniden yargılama sürecinde ihlalin sonuçlarının giderilmediği dosya sayısı kaçtır?

. Yüksek mahkeme kararlarının uygulanmaması halinde idari veya cezai sorumluluğa ilişkin bir mekanizma işletilmekte midir?

. Son beş yılda TCK 299 (Cumhurbaşkanına hakaret) kapsamında açılan soruşturma sayısı, her yıl ayrı ayrı belirtilmek kaydıyla kaçtır? 

ÇİFTÇİ DE YANIT VERMEDİ

CHP Grup Başkanvekili Ali Mahir Başarır ise, toplantı ve gösteri yürüyüşleriyle ilgili yeni İçişleri Bakanı Mustafa Çiftçi’nin yanıtlaması istemiyle bir soru önergesi verdi. Başarır önergesinde “2018 yılından bugüne kadar, yıllar bazında, gerçekleştirilen toplantı ve gösteri yürüyüşü sayısı kaçtır? Aynı dönemde kanuna aykın toplantı ve gösteri gerekçesiyle yapılan müdahale sayısı nedir? Bu müdahalelerde gözaltına alman kişi sayısı kaçtır?” sorularını yöneltti.

Ancak Çiftçi de bu önergeye süresi içinde yanıt vermedi.