“Sivil” (civil) demek ne
demek anlayalım ki
anayasanın “sivil” mi,
“sefil” mi olduğunu, olacağını
anlayalım. Bakın “sivil”in
cehizinde neler var: Yurttaşlar
arası, iç; medeni, yurttaşlıkla
ilgili; sivil, başıbozuk (asker
olmayan); medeni, uygar,
dinsel törensiz; nazik, terbiyeli;
hukuk mahkemesi; hukukla
ilgili... Sivil yıl=takvim yılı; sivil
durum=medeni hal (evli, bekâr,
dul)... Bu kadar ukalalık yeter!
“Sivil anayasa gündemden
düşmemeli” diye tutturan AKP
Genel Başkanı Erdoğan ne
demek istemektedir acaba,
medeni (uygar) anayasa
mı? Başıbozuk anayasa mı?
Yurttaşlar arası anayasa mı?
Nazik ve terbiyeli anayasa mı?
“Sivil anayasa” belki de analık
ya da üvey ana yasasıdır!
Sözüm meclisten dışarı, bu
kadar gırgır yeter! AKP’nin
muhterem başkanı askerlerin
yapmadığı ya da askeri olmayan
anayasa mı demeye getiriyor?
88 yaşında bir vatandaş olarak
bu türlü mugalatalara benim
karnım tok! 27 Mayıs 1960
devriminde 24 yaşımdaydım. Bir
hafta sonra Fransızca öğretmeni
diploması alacaktım.
27 Mayıs devrimini
yapan asker anayasayı
bilimcilere, üniversite hukuk
öğretmenlerine yazdırdı. Enver
Ziya Karal ve Turhan
Feyzioğlu başkanlığında
Kurucu Meclis’e bağlı 20
kişilik bir anayasa komitesi
kurularak yeni anayasa için
çalışmalara başlandı. 20
kişilik komisyonda Emin
Paksüt, Muammer
Aksoy, Turan Güneş, Tarık
Zafer Tunaya, Coşkun
Kırca, Amil Artus, Doğan
Avcıoğlu, Münci
Kapani, Muin
Küley, Ragıp
Sarıca, Bahri
Savcı, Celal Sait
Siren, Mümtaz
Soysal, Cafer
Tüzel, Hıfzı Veldet
Velidedeoğlu, Abdülhak
Kemal Yörük, Sadık
Aldoğan, Nurettin
Ardıçoğlu, Hazım Dağlı vardı.
Özellikleri ve yenilikleri:
-Güçler ayrılığı sağlanmıştır
(yasama, yürütme, yargı).
-Cumhurbaşkanı olan kişinin
partisi ile bağının kesilmesine
karar verildi.
-Çoğulcu demokrasi ilkesi
benimsenmiştir.
-TBMM, Cumhuriyet
Senatosu ve Millet Meclisi
olmak üzere ikiye ayrılmıştır.
-Yargı bağımsızlığı
sağlanmıştır.
-Çıkan yasaların anayasaya uygunluğunu denetleyen Anayasa Mahkemesi kurulmuştur.
-Yasama yorumu
kaldırılmıştır. Hâkimlik teminatı
getirilmiştir.
-Yürütmenin, yönetimin tüm
eylemleri, kararları anayasal
bir kuruluş olan Danıştay
denetimine verilmiştir. Yani
TBMM egemenlik hakkını
kullanan tek organ olmaktan
çıkıp anayasada sözü edilen
yetkili organlardan biri olmuştur.
-Kişinin temel hak ve
özgürlükleri anayasa ile
güvenceye alınmıştır. Temel
hakların sınırlandırılmasının
ancak anayasanın ruhuna
uygun olmak kaydıyla ve
ancak kanun ile yapılabileceği
belirtilmiştir.
-“Siyasi partiler demokratik hayatın vazgeçilmezidirler” hükmü ile ilk kez siyasi partilerden ve çoğulcu yapıdan bahsedilmiştir.
-İşçi ve memurlara sendika
kurma hakkı ile grev hakkı
tanınmıştır. Devlet Planlama
Teşkilatı kurulmuştur.
-Üniversiteler ve TRT
özerkleştirilmiştir.
-Yerel yönetimlerin yetkileri
kısmen artırılmıştır.
-Önceden izin almaksızın
dernek kurma hakkı ve
gösteri/protesto yapma hakkı
tanınmıştır.
-Kurumların yönetimindeki
üst düzey kişilerin yargı
kararı olmaksızın yönetimden
uzaklaştırılmaları imkânı
kaldırılmıştır
-Sosyal devlet kavramı
eklenmiştir.
Değerli ve sevgili okur bu sefil
olmayan askeri (!) anayasanın
Başlangıç Bölümü’nde şu
satırlar altın harflerle yazılmıştır:
“Tarihi boyunca bağımsız
yaşamış, hak ve hürriyetleri
için savaşmış olan;
Anayasa ve hukuk dışı
tutum ve davranışlarıyla
meşruluğunu kaybetmiş bir
iktidara karşı direnme hakkını
kullanarak 27 Mayıs 1960
Devrimini yapan Türk Milleti;
Bütün fertlerini, kaderde,
kıvançta ve tasada ortak,
bölünmez bir bütün halinde,
milli şuur ve ülküler etrafında
toplıyan ve milletimizi dünya
milletleri ailesinin eşit haklara
sahip şerefli bir üyesi olarak
milli birlik ruhu içinde daima
yüceltmeyi amaç bilen Türk
milliyetçiliğinden hız ve ilham
alarak ve;
‘Yurtta Sulh, Cihanda
Sulh’ ilkesinin, Milli
Mücadele ruhunun millet
egemenliğinin, Atatürk
Devrimlerine bağlılığın tam
şuuruna sahip olarak;
İnsan hak ve hürriyetlerini,
millî dayanışmayı,
sosyal adaleti, ferdin ve
toplumun huzur ve refahını
gerçekleştirmeyi ve teminat
altına almayı mümkün kılacak
demokratik hukuk devletini
bütün hukuki ve sosyal
temelleriyle kurmak için;
Türkiye Cumhuriyeti
Kurucu Meclisi tarafından
hazırlanan bu Anayasayı
kabul ve ilan ve onu, asıl
teminatın vatandaşların
gönüllerinde ve iradelerinde
yer aldığı inancı ile, hürriyete,
adalete ve fazilete âşık
evlatlarının uyanık bekçiliğine
emanet eder.”
Böyle bir emanete ancak
faşistler ve selefi siyasal
İslamcılar, Osmanlıcılar ve
demokrasi düşmanları ihanet
eder.
