Facebook, Instagram'ın gençlerin ruh sağlığını olumsuz etkilediğine dair araştırmasını gizlemekle suçlanıyor

Sosyal medya devi Facebook, Instagram'ın gençlerde olumsuz beden algısını derinleştirdiği ve ruh sağlığını olumsuz etkilediğine dair araştırmanın bulgularını gizlemekle suçlanıyor.

BBC Türkçe
16 Eylül 2021 Perşembe, 08:54
Abone Ol google-news
selfie çeken kız
Getty Images

Facebook'un sahibi olduğu Instagram'ın şirket içinde yaptırdığı ve sosyal medyanın gençlerin psikolojisini ve beden algısını olumsuz etkilediğini gösteren araştırma sonuçlarını kamuoyu ile paylaşmadığı ortaya çıktı.

ABD'de yayımlanan Wall Street Journal (WSJ) gazetesinin haberine göre, gizli tutulan araştırma sonuçları Instagram'ın gençlerde anksiyete ve depresyon düzeyini artırdığını gösteriyor.

Instagram'a tepki gösteren bazı kuruluşlar ve siyasetçiler, şirketin kârı her şeyin önüne koyarak kasten bu bulguları gizlediğini söylüyor.

Şirket ise, yaptırdıkları araştırmaların "karmaşık ve zor meseleleri anlamaya çalışma konusundaki bağlılıklarını" gösterdiğini savunuyor.

WSJ'nin haberinde yer alan ve Facebook'un yalanlamadığı iddialar şöyle:

  • 2019'da yapılan bir araştırmanın raporuna ait slaytta "Üç genç kızdan birinin olumsuz beden algısını daha da kötüleştiriyoruz" denildi
  • Bir başka slayta göre, gençler, yaşadığı anksiyete ve depresyonun şiddetlenmesinden Instagram'ı sorumlu tuttu
  • 2020'de yapılan araştırmaya katılan genç kızların yüzde 32'si bedenleriyle ilgili olumsuz duygular içinde olduklarını ve Instagram'ın daha kötü hissetmelerine neden olduğunu söyledi
  • İngiltere'de gençlerin yüzde 13'ü, ABD'de yüzde 6'sı Instagram yüzünden kendilerini öldürme isteği duyduklarını belirtti
  • Instagram geçtiğimiz yıllarda bu konuda birçok internet anketi, odak grubu araştırması ve günce çalışması yaptırdı
selfie çeken kızlar
Getty Images

Instagram ise, WSJ'nin haberindeki iddialara, yaptırdıkları araştırmaları savunan uzun bir blog yazısı ile yanıt verdi.

WSJ'nin yalnızca "sınırlı bir dizi bulguya odaklanarak" ve "olumsuz" bir bakış açısıyla haberi yazdığı, meseleninse çok daha karmaşık olduğu belirtilen yazıda, şu ifadeler yer aldı:

"Zorbalık, intihar, kendine zarar verme ve yeme bozuklukları gibi konularda Instagram'ı herkes için daha güvenli bir yer haline getirmek amacıyla kapsamlı çalışmalar yaptık.

"Yaptığımız araştırmalar ve uzmanlardan aldığımız geri bildirimler doğrultusunda insanların kendilerini zorbalıktan koruyabilecekleri özellikler geliştirdik. Herkese 'beğeni' sayılarını gizleme seçeneği sunduk ve yerel destek kuruluşları üzerinden insanlarla iletişimde olmayı sürdürdük."

Öte yandan şirket, araştırmalarıyla ilgili gelecekte daha şeffaf davranacaklarını kaydetti.

'Kâr, zararın önünde'

İngiltere'de çocukların zorbalıktan korunması için çalışan NSPCC isimli kuruluştan Andy Burrows, Instagram'ı "var olan kanıtlara kayıtsız kalmakla" suçladı.

Andy Burrows, şirketin Instagram'ı daha güvenli bir yer haline getirmek için çalışmak yerine, "araştırmacılara ve yetkililere engel olup, bulguların aksini ispatlamak amacıyla halkla ilişkiler ve lobi faaliyetleri yürüttüğünü" öne sürdü.

İngiltere parlamentosunun teknolojide kullanıcı güvenliğine ilişkin yasal düzenlemelere bakan komitesinden Milletvekili Damian Collins, Facebook'tan "hesap sorulması gerektiğini" söyledi.

Collins "WSJ'nin Facebook belgeleri ile ilgili araştırması, şirketin defalarca kârı zararın önüne koyduğunu gösteriyor" diye konuştu.

filtre kullanan genç kız
Getty Images
Instagram'a katılma yaşı 13 olsa da, yaşça küçük kullanıcıların sayısı oldukça fazla.

ABD'de çocukların pazarlama içerikleri ve reklamlardan korunması için çalışan Fairplay isimli kuruluş, bu haberin Facebook'un çocuklara göre bir yer olmadığını ispat ettiğini ileri sürdü.

Fairplay'den yapılan açıklamada Facebook'un söz konusu bulguları "önemsizmiş gibi göstermeye çalıştığı" ve sadece halktan değil, özel olarak talep etmiş olmalarına rağmen ABD Kongresi üyelerinden de gizlediği kaydedildi.

ABD hükümetine Facebook'tan araştırma sonuçlarının tamamını kamuoyu ile paylaşmasını talep etmesi için çağrıda bulunan Fairplay, şirketin gençler için Instagram Youth platformunu kurma planlarına engel olunması gerektiğine dikkat çekti.

Facebook geçtiğimiz aylarda reklamsız ve tamamen 13 yaş altı kullanıcıların güvenliğini sağlamaya yönelik bir Instagram platformu yaratmayı planladıklarını duyurmuştu.

BBC Radio 4'un Today programına konuşan New York Üniversitesi'nden sosyal psikolog Jonathan Haidt, daha önce Facebook CEO'su Mark Zuckerberg ile Instagram'ın akıl sağlığına olan etkileri konusunda bir görüşme yaptıklarını anlattı.

"Zuckerberg meseleye ilgiyle yaklaştı ama araştırmaların fazla muğlak olduğuna ve platformun zararlı olmadığına inanıyordu" diyen Haidt, şöyle devam etti:

"Kendi araştırmalarının dahi zararlı etkilere işaret ettiğini artık biliyoruz. Bu kanıtları gördükleri an 'Aman tanrım bu ürün çok zararlıymış' diye kendilerini ortaya atmalarını beklemiyorum ama farklı kaynaklardan ve şirket dışından da sunulan kanıtlar olduğuna göre, bence her şey çok açık.

"Instagram çocukları kendi fotoğraflarını paylaşmaları konusunda cesaretlendiriyor. Eğer iş modelleri bu ise, sorunu çözmenin bir yolu yok."


BBC Türkçe