Kamu Denetçiliği Kurumu’nun (KDK) hazırladığı rapor, emekli aylıkları arasında emeklilik başvurusunun yapıldığı yıla bağlı olarak oluşan belirgin farkları gündeme taşıdı. Raporda, prim gün sayısı ve kazançları aynı olan sigortalıların, yalnızca başvuru yılı nedeniyle farklı emekli maaşları alabildiği tespitine yer verildi.
EMEKLİ MAAŞLARINDA BAŞVURU YILINA GÖRE AYRIM
Kamu Denetçiliği Kurumu (KDK), emekli aylıkları arasındaki adaletsizlik iddialarını incelemeye aldı. Bu kapsamda, farklı yıllarda emeklilik başvurusu yapan sigortalıların dosyaları karşılaştırıldı.
Yapılan değerlendirmede, prim gün sayısı ve kazançları aynı olan sigortalıların emekli aylıklarının, aylık hesaplamasında esas alınan güncelleme katsayısının başvuru yılına göre değişmesi nedeniyle farklılaştığı belirlendi. Bu durumun bazı örneklerde ciddi maaş farklarına yol açtığı rapora yansıdı.
2026'DA EMEKLİ OLACAKLARIN MAAŞI DÜŞÜK OLACAK
Türkiye Gazetesi'nin haberine göre; emekli aylığı hesaplamasında dikkate alınan yıllık enflasyon ve büyüme verilerinin başvuru tarihine göre farklılık göstermesi, yüksek enflasyon dönemlerinin ardından emekli olanlarla sonraki yıllarda emekli olanlar arasında maaş farkı oluşmasına neden oluyor.
Raporda, mevcut hesaplama yönteminin sürmesi halinde, ilerleyen dönemde emekli olacak sigortalıların aylıklarının bir önceki yıla kıyasla daha düşük bağlanabileceği uyarısı yapıldı.
KDK tarafından hazırlanan özel raporda, ortaya çıkan emekli maaşı farklarının bireysel mağduriyetler yarattığı ve sosyal güvenlik sistemine olan adalet algısını zayıflattığı vurgulandı.
Raporda, emekli aylıkları arasındaki bu farklılıkların kalıcı hale gelmemesi için yasal ve yapısal düzenlemelerin gerekli olduğu ifade edildi. Emeklilik sisteminin adil, istikrarlı ve öngörülebilir bir yapıya kavuşturulmasının, hem sigortalıların hak kayıplarını önleyeceği hem de sosyal güvenlik sisteminin sürdürülebilirliğini güçlendireceği belirtildi.
BAŞVURU ZAMANI EMEKLİLİK KARARLARINI BELİRLİYOR
KDK raporunda, emekli aylıkları arasındaki farkların sigortalıların emeklilik kararlarını çalışma süresinden çok başvuru zamanlamasına göre vermesine yol açtığı kaydedildi. Bu durumun özellikle yıl sonu ve yıl başı dönemlerinde emeklilik başvurularında yoğunluk oluşturduğu ve Sosyal Güvenlik Kurumu’nun iş yükünü artırdığına dikkat çekildi.
SOSYAL GÜVENLİK SİSTEMİ İÇİN RİSK VURGUSU
Raporda ayrıca, emeklilik başvurularındaki dönemsel artışların sosyal güvenlik sisteminin aktüeryal dengesi üzerinde olumsuz etkiler yaratabileceği uyarısı yapıldı. Erken emeklilik eğiliminin prim gelirlerini azaltabileceği, buna karşılık emekli aylığı ödemelerini artırabileceği ifade edildi.
KDK, emekli olduktan sonra çalışmayı sürdüren bazı sigortalıların sosyal güvenlik destek primi nedeniyle kayıtdışı çalışmaya yönelebilme riskine de dikkat çekerek, bunun sistem açısından ek bir sorun alanı oluşturduğunu vurguladı.
