Partiler ortak rapora çalışırken, kavramlardaki ayrışmalar dikkat çekiyor: Süreç raporunda kavram sorunu

Partiler ortak rapora çalışırken, kavramlardaki ayrışmalar dikkat çekiyor: Süreç raporunda kavram sorunu

8.01.2026 04:00:00
Güncellenme:
Sarp Sağkal
Takip Et:
Partiler ortak rapora çalışırken, kavramlardaki ayrışmalar dikkat çekiyor: Süreç raporunda kavram sorunu

Yeni çözüm süreci kapsamında kurulan komisyonun ortak raporunda “Sürecin tarihsel geçmişi ne? Neden böyle bir sürece ihtiyaç duyuldu? Bölgede ne gelişmeler yaşanıyor? Süreç için hangi yasal düzenlemelere ihtiyaç var?” gibi sorulara karşı genel bir değerlendirme yer alacağı belirtiliyor. Komisyondaki partiler, “Kürt sorununun tanımı” ve “demokratikleşme” kavramalarına farklı bakarken, ortak raporda daha çok terör konusunda bir değerlendirme olacağı söyleniyor. Tartışmalı konular için de “20-30 sayfalık bir ortak metnimiz olur. Zaten tüm partilerin kendi değerlendirmesi raporun ekinde yer alacak. Bu nedenle partilerin kendi tanımlarıyla ilgili ısrar etmesinin anlamı yok” deniyor.

Yeni çözüm süreci kapsamında kurulan komisyon, ortak rapor hazırlıkları için önceki gün bir araya geldi. Komisyon ay sonuna kadar ortak raporunu hazırlamayı hedefliyor. Partilerin uzlaşacağı ortak metnin çok uzun olmayacağı ancak raporda bazı eklerin yer alacağı belirtiliyor. Bu kapsamda ilk olarak tüm partilerin komisyona sunduğu ve kendi görüşlerini içeren raporların ortak çalışmaya ek olarak konulacağı aktarılıyor. Bunun yanında komisyona konuk olan isimlerin görüşlerinin analizini içiren bir çalışmanın da yine ek olarak raporda yer alabileceği kaydediliyor. Komisyon üyeleri raporun içeriğinin şekillenmesi için biraz daha zaman geçmesi gerektiğini söylese de raporda öncelikle süreçle ilgili “Neden böyle bir sürece ihtiyaç duyuldu? Bölgede ne gelişmeler yaşanıyor? Sürecin tarihsel geçmişi ne? Süreç için hangi düzenlemelere ihtiyaç var?” gibi sorulara yanıt verecek bölümler yer alması bekleniyor. 

TANIMLARDA AYRIŞMA VAR

Sürecin başından beri ortak raporda terör sorununa karşı detayları olmayan, genel çerçeve çizen yasal düzenleme önerileri yer alacağı söyleniyor. Komisyon üyeleri bunların da ilerleyen toplantılarda şekilleneceğini söylüyor ancak partilerin İnfaz Yasası, Terörle Mücadele Yasası gibi yasalarda değişiklik konusunda aynı fikirde olduğu görülüyor. Yine sürece özel bir yasaya ihtiyaç olduğunda da uzlaşı olduğu görülüyor. Öte yandan; partiler “Kürt sorununun tanımı”, “barış” ve “demokratikleşme” kavramlarına bakış açısında fikir ayrılıkları yaşıyor. Muhalefet komisyonun ortak raporunda uyulmayan Anayasa Mahkemesi kararları, tutuklu belediye başkanları, devam eden kayyım uygulamaları, engellenen düşünce özgürlüğü gibi konulara yer verilmesini isterken, iktidar bu konuda gelen eleştirileri kabul etmiyor. Yine iktidar süreçte “Kürt sorunu” tanımlaması yapmak yerine terör sorununa odaklandığını belirtiyor ve özellikle DEM Parti’nin eleştirdiği “Terörsüz Türkiye” söylemini kullanmayı tercih ediyor. 

‘ORTAK TERMİNOLOJİ ÇIKARILIR’

Bazı komisyon üyeleri kavramlar arasındaki bu ayrışmanın nasıl çözüleceğiyle ilgili “Zaten tüm partilerin kendi değerlendirmesi raporun ekinde yer alacak. Bu nedenle partilerin kendi tanımlarıyla ilgili ısrar etmesinin anlamı yok. Ortak raporda demokratikleşme ve Kürt meselesiyle ilgili de her partinin anlaşabileceği ortak bir dil bulunabilir. Kürt meselesinin varlığını hemen hemen her parti kabul ediyor. Ortak bir terminoloji geliştirilebilir” diyor. Bu kapsamda ortak metnin 20-30 sayfalık bir metin olabileceğine işaret edilerek “Partilerin ortak terminolojisiyle hazırlanan genel değerlendirmeler burada yer alır. Partilerin kendi görüşü de eklerde yer alır. Böylece kavramlar ve sürece bakış açısı yönünden bir tartışma olmaz” yorumu yapılıyor.