Çocukluk ve ergenlik döneminde ebeveyn desteğinin olumlu etkileri uzun süredir biliniyor. Ancak yeni bir araştırma, bu desteğin genç yetişkinlikte aynı etkiyi yaratmadığını gösterdi. Araştırmaya göre, ebeveynlerin çocuklarının kararlarına aşırı yön verdiği, sık sık tavsiyede bulunduğu ve günlük yaşama yoğun biçimde dahil olduğu durumlarda, gençlerin kariyer başlangıçları olumsuz etkilenebiliyor.
AŞIRI MÜDAHALECİ TUTUM OLUMSUZ ETKİ YARATIYOR
North Carolina State University araştırmacıları tarafından yürütülen çalışmada, ebeveynleriyle çok güçlü bağlara sahip genç yetişkinlerin, yaşıtlarına kıyasla “mesleki prestiji” daha düşük işlerde çalıştığı belirlendi. Araştırma, ebeveynlerin iyi niyetli ancak aşırı müdahaleci tutumlarının, gençlerin iş hayatına sağlam bir başlangıç yapmasını zorlaştırabildiğini ortaya koydu.
Çalışmanın yazarı sosyolog Prof. Anna Manzoni, ebeveyn desteğinin çocuklukta faydalı olduğunu ancak genç yetişkinlikte rolün değişmesi gerektiğini vurguladı. Manzoni’ye göre bu dönemde aşırı rehberlik, gençlerin kendi ayakları üzerinde durma becerisini zayıflatıyor.
“AİLE SOSYAL SERMAYESİ” VE MESLEKİ STATÜ
Araştırma iki temel kavrama odaklandı: “aile sosyal sermayesi” ve “mesleki prestij.”
Aile sosyal sermayesi; ebeveynlerin çocuklarına günlük etkileşimler yoluyla sunduğu destek, bilgi ve yönlendirmeleri ifade ediyor. Mesleki prestij ise bir işin toplumdaki konumunu, ortalama eğitim düzeyi ve gelir gibi ölçütlere dayanarak değerlendiriyor.
Araştırmacılara göre, aile sosyal sermayesinin aşırı yüksek olduğu durumlarda gençlerin mesleki prestiji düşme eğilimi gösteriyor. Buna karşılık, ebeveyn etkisinin daha sınırlı olduğu gençlerin kariyer basamaklarını daha hızlı ve sağlam çıktığı görülüyor.
VERİLER NE SÖYLÜYOR?
Araştırmada, ABD’de 18–28 yaş aralığındaki gençleri kapsayan ve yaklaşık on yıl boyunca sürdürülen ulusal bir anketin verileri incelendi. Toplam 2 bin 680 kişinin yanıtladığı, yaklaşık 8 bin anketten oluşan veri seti analiz edildi. Bulgular, aşırı ebeveyn müdahalesinin gençlerin mesleki ilerlemesi üzerinde olumsuz bir etki yarattığını gösterdi.
Ekip, sonuçların ilk etapta kendilerini de şaşırttığını belirtiyor. Daha önceki pek çok çalışmada aile sosyal sermayesinin okul başarısından sağlıklı davranışlara kadar birçok alanda olumlu etkiler yarattığına dikkat çekiliyor. Ancak bu araştırma, genç yetişkinliğe geçişte “fazla desteğin” ters etki yaratabildiğini ortaya koyuyor.
EBEVEYNLERE AÇIK MESAJ: GERİ ÇEKİLİN AMA KOPMAYIN
Araştırmanın vardığı sonuç net: Genç yetişkinlik döneminde ebeveynlerin rolü değişmeli. Uzmanlar, yoğun yönlendirme yerine destekleyici ancak mesafeli bir yaklaşımın, gençlerin bağımsızlık kazanmasını ve kariyerlerini daha sağlıklı biçimde inşa etmesini kolaylaştırdığını vurguluyor.
