Savaşın gölgesinde güç dengeleri... İran’da kritik görevler kimlere kaldı?

Savaşın gölgesinde güç dengeleri... İran’da kritik görevler kimlere kaldı?

18.03.2026 22:59:00
Güncellenme:
Savaşın gölgesinde güç dengeleri... İran’da kritik görevler kimlere kaldı?

İran’da savaşın 19. gününe girilirken, üst düzey isimlere yönelik suikastlar ve kayıplar sonrası devletin yönetim kadrosu ve güç dengeleri yeniden mercek altına alındı. Tahran’da üst düzey kayıplara rağmen sistemin alternatif kadrolarla işleyişini sürdürdüğü görülüyor.

İran, bugün (Çarşamba) Yüksek Ulusal Güvenlik Konseyi Genel Sekreteri Ali Laricani’yi toprağa verirken, İsrail İran İstihbarat Bakanı İsmail Hatib’i öldürdüğünü açıkladı.

İsrail Savunma Bakanı Yisrael Katz, “Hiç kimsenin dokunulmazlığı yok, herkes hedef listesinde” diyerek daha fazla üst düzey İranlı yetkilinin hedef alınacağını söyledi. İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu’nun da üst düzey İranlı isimlerin yer aldığı bir 'tasfiye listesi' olduğunu ima ettiği belirtildi.

Son dönemde İran, eski dini lider Ali Hamaney, Ali Laricani ve Besic Komutanı Gulam Rıza Süleymani gibi önemli isimlerin kaybıyla ciddi darbe aldı.

Ancak uzmanlara göre sistem yenilenerek varlığını korumaya devam ediyor.

ÖNDERLİK VE YÜRÜTME

8 Mart 2026’da Uzmanlar Meclisi tarafından seçilen yeni dini lider Mücteba Hamaney, bugün İran’da en üst otorite konumunda, ancak göreve gelmesinden bu yana kamuoyunda görünmedi.

Image

Yürütme erkini ise 2024’ten bu yana görevde olan Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan yönetiyor. Devletin sivil kurumlarının idaresi ve hükümetin genel koordinasyonu bu makamda toplanıyor.

Birinci Cumhurbaşkanı Yardımcısı Muhammed Rıza Aref ise iç politika ve ekonomi başta olmak üzere kritik alanlarda etkin rol oynuyor.

Dış politikada ise Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi, diplomatik süreci yöneten en önemli isim olarak öne çıkıyor.

YASAMA VE YARGI

İran Meclisi (Şura Meclisi) Başkanı Muhammed Bakır Kalibaf, yasama ile yürütme arasında köprü kuran etkili bir siyasi figür olarak dikkat çekiyor. İsrail basını, Kalibaf’ın da hedef listesinde yer aldığını öne sürmüştü.

Yargı erkinin başında ise 2021’den bu yana Gulam Hüseyin Muhsini Ejei bulunuyor. Ejei, mevcut süreçte hem yargı hem de güvenlik mekanizmasının yönetiminde önemli rol oynuyor.

DEVRİM MUHAFIZLARI

Ülkedeki en etkili askeri ve güvenlik yapısı olmaya devam eden Devrim Muhafızları, son saldırılarda bazı komutanlarını kaybetmesine rağmen yeniden yapılandırıldı.

1 Mart 2026 itibarıyla Ahmed Vahidi, Devrim Muhafızları’nın yeni genel komutanı olarak göreve başladı. Vahidi, savaşın başında öldürülen önceki komutan Muhammed Bakpur’un yerine getirildi.

Sosyal medyada, hakkında 'İsrail ajanı' olduğuna dair dezenformasyon yapılan Kudüs Gücü Komutanı İsmail Kaani, İran’ın dış operasyonları ve bölgesel ağlarından sorumlu olmaya devam ediyor. Ancak son dönemde kamuoyuna herhangi bir açıklama yapmadı.

Image

Devrim Muhafızları Hava-Uzay Kuvvetleri’nin başında bulunan Mecid Musevi, füze ve insansız hava aracı programlarını yönetiyor.

İstihbarat ayağında ise Devrim Muhafızları İstihbarat Teşkilatı’nın başında Mecid Hadimi bulunuyor.

İRAN ORDUSU

Düzenli ordunun başında Genelkurmay Başkanı Emir Hatemi yer alıyor. Kara, hava ve deniz kuvvetleri üzerindeki geniş yetkileriyle öne çıkan Hatemi, 14 Haziran 2025’ten bu yana görevde.

Ortak operasyonların koordinasyonundan ise Hatam el-Enbiya Merkez Karargâhı sorumlu. Bu yapının başında Ali Abdullahî Aliabadi bulunuyor ve ordu ile Devrim Muhafızları arasındaki operasyonel uyumu sağlıyor.

BESİC GÜÇLERİ

İran iç güvenliğinde kritik rol oynayan Besic güçleri, komutanları Gulam Rıza Süleymani’nin öldürülmesiyle ağır darbe aldı. Yerine gelen yeni komutanın kim olduğu henüz bilinmiyor.

Öte yandan, üst düzey kayıplara rağmen İran’da devlet mekanizmasının alternatif kadrolarla işlemeye devam ettiği görülüyor.

Bazı gözlemcilere göre, savaş sürecinde Devrim Muhafızları’nın sistem içindeki ağırlığı daha da arttı. Ancak bu yapı, ordu ve sivil kurumlarla birlikte, nihai otorite olarak dini liderin koordinasyonunda hareket etmeyi sürdürüyor.