CHP Kayseri Milletvekili Aşkın Genç, 2021 sonunda kilogram fiyatı yaklaşık 60 TL olan beyaz peynirin 2025 sonunda 338 TL’ye kadar yükseldiğini, böylece fiyatların beş yılda yüzde 464 arttığını söyledi.
Genç, gelinen noktada peynirin yalnızca zamlanan bir ürün değil, gıda krizinin sembollerinden biri haline geldiğini vurguladı.
GIDA ENFLASYONUNU DA GEÇTİ
Peynirdeki artış oranının, aynı dönemde açıklanan genel gıda enflasyonunun da üzerine çıktığına işaret eden Genç, temel gıda ürünlerinin çoğunda yüksek artışlar görülmesine rağmen, peynir fiyatlarının birçok kalemdeki yükselişi geride bıraktığını aktardı.
Aşkın Genç, “Vatandaş pazara, markete gittiğinde bunu rakamlarla değil, doğrudan cebinde hissediyor. Peynir, yumurta, süt ürünleri artık kilo kilo değil, gram gram alınıyor” ifadelerini kullandı.
“ÜRETİCİ ZARAR EDİYOR, TÜKETİCİ PAHALIYA YİYOR”
“Bir tarafta çiğ süt fiyatları maliyetin altında kaldığı için zarar eden üretici var. Diğer tarafta ise peyniri fahiş fiyatla almak zorunda kalan tüketici. Bu tablo serbest piyasa değil, bozulmuş bir piyasa düzenidir” diyen Genç, Ulusal Süt Konseyi’nin belirlediği çiğ süt tavsiye fiyatlarının yıllardı üretim maliyetlerinin gerisinde kaldığını, çok sayıda küçük üreticinin hayvancılığı bırakmak durumunda kaldığını söyledi.
Neden pahalı?
Genç, peynir fiyatındaki patlamanın yapısal nedenlerini şöyle sıraladı:
“Yem fiyatlarında dövize bağlı sert artış
Elektrik, doğal gaz ve akaryakıt maliyetleri
Süt ve süt ürünleri sanayisinde artan işletme giderleri
Taşıma ve soğuk zincir maliyetleri
Zincir marketlerde oluşan yüksek kâr marjları
Etkin denetim ve planlama eksikliği”
Genç, “Üretimi desteklemeyen, girdi maliyetlerini düşürmeyen, piyasayı denetlemeyen bir anlayışla bu tablo değişmez. Bedelini de hem üretici hem tüketici birlikte ödüyor” ifadesini kullandı.
“BU MESELE SADECE PEYNİR DEĞİL GIDA GÜVENLİĞİ MESELEDİR”
Konunun sosyal boyutu da bulunduğuna dikkati çeken Genç “Peynir çocukların proteini, yaşlıların temel besini, sofranın ana unsurudur. Bugün peynir lüks oluyorsa, yarın etin, sütün, yumurtanın tamamen erişilemez olması kaçınılmazdır. Bu sadece fiyat meselesi değil, doğrudan gıda güvenliği meselesidir.” dedi.
SOFRANIN EN PAHALI PROTEİNİ
Genç, kalıcı çözüm için üreticiye gerçekçi destek verilmesi, süt fiyatlarının maliyete göre belirlenmesi ve zincir marketlerin kâr marjlarının sıkı biçimde denetlenmesi gerektiğini vurguladı.
“Türkiye’de peynir artık sofranın en pahalı proteinlerinden biri haline geldi. Bu tablo kader değil, yanlış tarım ve ekonomi politikalarının sonucudur” diyen Genç, Meclis’te konunun takipçisi olacağını belirtti.
