ABD Başkanı Donald Trump, önceki gece, “Derhal yürürlüğe girmek üzere, İran İslam Cumhuriyeti ile iş yapan tüm ülkeler, Amerika Birleşik Devletleri ile yapılan tüm ticari işlemler için yüzde 25 oranında gümrük vergisi ödeyecektir. Bu karar kesin ve nihai niteliktedir” açıklamasını yaptı. Başka bir detay vermedi.
TİCARET HACMİ 5,68 MİLYAR DOLAR
Türkiye, İran’la ticareti olan ülkelerden bir tanesi. TÜİK verilerine göre Türkiye 2024’te İran’a 3.23 milyar dolar ihracat gerçekleştirirken, bu ülkeden 2.45 milyar dolarlık ithalat yaptı. Toplam ticaret hacmi 5.68 milyar dolar oldu.Türkiye İran’a 3,23 milyar dolar tutarında ihracat gerçekleştirirken, bu ülkeden 2,45 milyar dolarlık ithalat yaptı. Toplam ticaret hacmi 5,68 milyar dolar oldu. TÜİK, Türkiye’nin başlıca ihraç ürünlerini makineler ve parçaları, plastikler ve çeşitli kimyasal ürünler, tarım ürünleri ve metal cevherleri olarak sıralarken başlıca ithalat ürünlerini ise petrol ve petrol ürünleri (2019 Mayıs öncesi), doğalgaz, metal ürünleri ve tarım ürünleri olarak bildirdi.
‘DOĞALGAZ ALIMI BU YIL İÇİN DURDURULAMAZ’
TEPAV Enerji ve İklim Değişikliği Çalışmaları Merkezi Direktörü Dr. Mühdan Sağlam, Cumhuriyet’e yaptığı değerlendirmede, “Türkiye, ABD yaptırımları karşısında İran’dan petrol alımını yıllar içinde neredeyse sıfırladı, buna karşın gaz konusunda 2018’e kadar ABD Hazine Bakanlığının verdiği istisna hakkı üzerinden gaz alımını sürdürdü. Artık izin alınmıyor, fiili olarak ABD izin verdi olarak görülüyor. Bu çerçevede Türkiye İran’dan 2024’te 7 milyar metreküp gaz aldı. Doğalgaz ithalatının yüzde 13’ü İran’dan yapılıyor. Türkiye ile İran arasındaki gaz anlaşması Temmuz ayında bitecek, ABD’den gelen baskı sertleşirse Türkiye bu anlaşmayı daha düşük bir hacim üzerinden yenileyebilir. Ancak İran’dan gaz alımı şimdi, bir anda kesilemez, hal böyleyken Türkiye, ABD ile ticaretinde ek bir maliyete katlanmak zorunda kalabilir” dedi.
OLASI MALİYET 4 MİLYAR DOLAR
Peki bu maliyet ne kadar olabilir? TEPAV Ticaret Çalışmaları Merkezi Direktörü Bozkurt Aran, Cumhuriyet’e verdiği demeçte, “Türkiye'nin Amerika’ya ihracatı 16 milyar dolara yakın. Trump verginin detaylarını açıklamadı ama ilave yüzde 25 vergi gelirse bu bizi rekabet açısından geri düşürür. Ciddi zarar görebiliriz” değerlendirmesini yaptı. Yaklaşık 4 milyar dolarlık bir fatura oluşabileceğinden söz eden Aran, buna karşın, Trump’ın geçmişte olduğu gibi Türkiye’ye vergi toleransı uygulayabileceğini de belirtti.