Aralıklı oruç karaciğeri koruyabilir mi?
Güneş Aksüs
Son Köşe Yazıları

Aralıklı oruç karaciğeri koruyabilir mi?

14.05.2024 13:47
Güncellenme:
Takip Et:

Geçtiğimiz günlerde IF diyetinin yani aralıklı orucun kalbe zarar verdiği hakkında bir yayın çıkmıştı. Araştırma sonuçlarını sizlerle paylaşmıştım. O yazıdan sonra çok fazla mesaj geldi. Evet, biliyordum zaten bir zararı olacağını diyenler oldu. Buna rağmen devam edenler de oldu. Bu diyet biraz daha sürecek gibi görünüyor. Çok fazla uygulandığı için hakkında yeni araştırmalar da yapılıyor ki bu iyi. Işık tutuyor. Benim fikrim değişmedi, hâlâ kişinin hayatını bilip dinleyip detaylara göre karar verilmesi gerektiğini düşünüyorum. Çünkü son dönemde ben aylardır, yıllardır IF diyeti gibi yaşıyorum ama asla kilo veremiyorum aynı kiloda takıldım diyen çok fazla kişi var. Bazen de yetersiz kalabiliyor. Ama kişiye göre her karar değişir. 

En sık görülen kronik karaciğer rahatsızlığı alkole bağlı olmayan yağlı karaciğer hastalığıdır. Ciddi sonuçları olabilir: Tedavi edilmezse karaciğer iltihabına (metabolik fonksiyon bozukluğuna bağlı steatohepatit, MASH), karaciğer sirozuna ve hatta karaciğer kanserine yol açabilir. Yağlı karaciğer hastalığının büyük ölçüde obezitenin doğrudan bir sonucu olduğu düşünülmektedir. Son yıllarda muazzam miktarda kilo alanlar yalnızca Avrupa ve ABD'deki insanlar değil; Hindistan ve Çin gibi gelişmekte olan ülkelerde de obezite giderek yaygınlaşıyor. Sonuç olarak, etkilenen ülkelerde karaciğer yetmezliği ve karaciğer kanseri vakalarının sayısı hızla artıyor.

***

Alman Kanser Araştırma Merkezi (DKFZ) ve Tübingen Üniversitesi'nden Mathias Heikenwalder, "Sağlıksız beslenme, obezite, karaciğer iltihabı ve karaciğer kanserinden oluşan kısır döngü, etkilenenler için büyük kısıtlamalar ve acılarla ilişkilidir ve aynı zamanda sağlık sistemleri üzerinde önemli bir yük oluşturmaktadır" ifadelerini kullanarak ardından "Bu nedenle basit beslenme değişikliklerinin bu ölümcül süreci özellikle kesintiye uğratıp uğratamayacağını araştırdık" dedi.

Aralıklı oruç tutmanın kilo vermede ve bazı metabolik bozuklukları hafifletmede etkili bir araç olduğu çeşitli çalışmalarda zaten gösterilmiştir. Heikenwalder'in ekibi artık farelerde bu yaklaşımın karaciğeri yağlı dejenerasyondan ve kronik inflamasyondan koruyup koruyamayacağını test etti.

Hayvanlar, tipik Batı diyetine karşılık gelen yüksek şekerli ve yüksek yağlı bir diyetle beslendi. Bir grup farenin yiyeceğe sürekli erişimi vardı. Beklendiği gibi bu hayvanlar kilo aldı, vücut yağları arttı ve kronik karaciğer iltihabı gelişti.

Diğer gruptaki farelere haftanın iki günü hiçbir şey verilmedi (5:2 aralıklı oruç veya kısaca 5:2 IF), diğer günlerde ise istedikleri kadar yemelerine izin verildi. Yüksek kalorili diyete rağmen bu hayvanlar kilo almadı, daha az karaciğer hastalığı belirtisi gösterdi ve karaciğer hasarını gösteren daha düşük biyobelirteç seviyelerine sahipti. Kısacası MASH gelişimine dirençliydiler.

***

Şimdi buradan sonucu sizin için yorumlayayım. Bu yeni araştırma evet insanlar üzerinde değil ama araştırmaların devam ettiğini sürekli hatırlatmak istiyorum, bu sebeple paylaştım. Kalp IF diyetinden hoşlanmıyorken, karaciğer hoşlanmış gibi duruyor. Ama sonuçta burada karşılaştırılan 2 grup var; bir tarafta fast food ile kötü beslenenler, bir tarafta da istediği gibi yiyenler ama arada oruç hali ile doğal olarak daha az yemiş olanlar. Aradaki dinlenme ve açlık günlerinin karaciğer üzerine etkisi olumlu. Kötü beslenmenin tüm organları mutsuz ettiğini ve kronik hastalıklara sebep olduğunu biliyoruz. IF diyetinin sonucunda karaciğer biraz nefes almış ve kendini koruyabilmiş gibi ama insanlarda yapılmış olsaydı, yine IF saatinde de kötü beslendiklerinde karaciğer yağlanması devam edebilirdi. Yani işin özü, sağlıklı ve temiz bir beslenme ile hastalıklara karşı korunmak mümkün. Yeni gelişmeler oldukça haber vereceğim.

Yazarın Son Yazıları

Yaz sıcağında vücudunuzu dinliyor musunuz?

Yaz geldiğinde çoğumuzun ilk yaptığı şey daha az yemeye çalışmak oluyor. Bir anda sofralar hafifliyor, salatalar çoğalıyor, "Nasıl olsa canım istemiyor." diyerek öğün atlayanların sayısı artıyor. Kimimiz sadece karpuzla günü geçirmeye çalışıyor, kimimiz ise serinlemek için sürekli soğuk içeceklere yöneliyor.

Devamını Oku
07.07.2026
Diyet mi yaşam şekli mi?

Bir gün vazgeçmek üzereydi. Dolabın kapağını açtı. İçinde yıllardır "Bir gün yine giyerim" diye sakladığı kıyafetler vardı. Elini en sevdiği elbiseye uzattı. Fermuar yine kapanmadı. Sessizce dolaba geri astı.

Devamını Oku
30.06.2026
Hızlı zayıflarken sağlığınızdan olmayın

“Tamam doğru olanı yapıyor sağlıklı beslenerek kilo vermeye çalışıyorum ama tamam da motivasyon ne olacak? Bu soruyu çok duyuyorum. Çünkü etrafımızda herkes açlık diyetleriyle, su diyetleriyle, detokslarla ya da sosyal medyada gördüğü şok listelerle hızla kilo vermeye çalışıyor. Sen ise sağlıklı beslenerek kilo vermeye çalışıyorsun. Daha yavaş ilerliyorsun.''

Devamını Oku
26.06.2026
Detokslar Neden İşe Yarar, Neden Yaramaz?

Son yıllarda “detoks” kelimesi sağlıklı yaşam dünyasının en popüler kavramlarından biri haline geldi.

Devamını Oku
17.06.2026
Böbrekleriniz ile aranız nasıl?

Böbreklerimiz vücudun filtre sistemi gibi çalışır. Kandan atık maddeleri uzaklaştırır, sıvı ve mineral dengesini korur, tansiyonun düzenlenmesine yardımcı olur.

Devamını Oku
09.06.2026
Yaz geliyor diye hızlı zayıflamak mı?

Havalar ısınmaya başladı. Sosyal medya "yaza fit gir", "10 günde 5 kilo ver", "şok diyetle incel" mesajlarıyla dolu. Bu dönemde birçok kişi kısa sürede mümkün olduğunca fazla kilo vermenin yollarını arıyor.

Devamını Oku
02.06.2026
Bayram günü notları

Kurban Bayramı; aynı sofrada buluşmanın, uzun sohbetlerin, çocuk kahkahalarının ve paylaşmanın en güzel zamanlarından biri…

Devamını Oku
26.05.2026
Gençler nasıl besleniyor?

Bugün 19 Mayıs Atatürk’ü Anma Gençlik ve Spor Bayramı ! Ne güzel bir gün! Ben de genç arkadaşlarıma buradan kendi uzmanlığım ile ilgili birkaç satır yazmak ve öneride bulunmak istedim.

Devamını Oku
19.05.2026
Gıdaların doğru saklanması neden hayati önem taşır?

Mutfağa giren her besin, sofraya ulaşana kadar doğru koşullarda korunmayı hak eder.

Devamını Oku
13.05.2026
Her probiyotik her şeye iyi gelmez

Son yıllarda “probiyotik” kelimesi neredeyse sağlıklı yaşamın eş anlamlısı haline geldi. Raflarda onlarca seçenek, her biri “bağırsak dostu” etiketiyle…

Devamını Oku
05.05.2026
Beslenmeniz sizi ne kadar koruyor?

Her şey bir listeyle başlar. Sabah ne yiyeceğim, öğlen ne yememeliyim, akşam kaçtan sonra karbonhidrat yasak…

Devamını Oku
28.04.2026
Unutkanlık: hepimizin yaşadığı bir durum mu, yoksa bir uyarı mı?

Anahtarları nereye koyduğunu hatırlayamamak ya da bir ismi dilinin ucunda hissedip çıkaramamak, modern hayatın hızında neredeyse herkesin yaşadığı durumlar haline geldi.

Devamını Oku
23.04.2026
Sağlıklı nesiller için bugün ne yaptınız?

Doğan büyür öyle değil mi? Doğar, gelişir, kendi yolunu bulur sanılır. Oysa işin iç yüzü bambaşkadır. Bir çocuğu büyütmek; sadece onu doyurmak, okula göndermek ya da güvenliğini sağlamak değildir. Bir çocuğu yetiştirmek, aslında bir geleceği inşa etmektir. Ve binlerce soru ile baş edebilmek.

Devamını Oku
14.04.2026
Vücudumuz bir kimya laboratuvarı

Beslenme denince hâlâ çoğumuzun zihninde aynı sahne canlanıyor: bol yeşillikli bir salata, birkaç “light” ürün ve mümkünse az kalori…

Devamını Oku
07.04.2026
Uzun yaşamak mı, iyi yaşamak mı?

Son yıllarda “longevity” kelimesi hayatımıza hızlı bir giriş yaptı. Daha uzun yaşamak, yaşlanmayı yavaşlatmak, hatta mümkünse durdurmak…

Devamını Oku
31.03.2026
Göbek çevresi sağlığınızın özeti mi?

Sokakta yürürken, ofiste otururken ya da aynaya bakarken çoğumuzun gözünü ilk yakalayan yerlerden biri: karın çevresi.

Devamını Oku
25.03.2026
Oruçtan sonra vücudumuzda neler oldu ve bayram günü nasıl beslenmeli?

Bayram yaklaşırken çoğumuzun aklında aynı şey var: “Artık rahat rahat yerim.” Ama işin aslı biraz daha farklı...

Devamını Oku
17.03.2026
Diyette kalori hesabı yeterli mi?

Uzun yıllar boyunca diyet denildiğinde akla ilk gelen şey kalori hesabıydı. Gün içinde kaç kalori alındı, kaç kalori harcandı…

Devamını Oku
10.03.2026
Kimsenin hikâyesini tartıyla ölçemezsiniz

Bugün 4 Mart Dünya Obezite Günü...

Devamını Oku
04.03.2026
Ramazanda bedeninizi destekleyin

Ramazan ayı, yalnızca ruhsal değil fiziksel olarak da önemli bir dönüşüm dönemidir.

Devamını Oku
24.02.2026
Her bebeğin hakkı anne sütü

Her bebeğin hakkı anne sütü

Devamını Oku
17.02.2026
DEHB’de beslenme ne kadar etkili?

ADHD yani açılımı Attention Deficit Hyperactivity Disorder Türkçe karşılığı da Dikkat Eksikliği ve Hiperaktivite Bozukluğu kısaca DEHB olarak bilinir.

Devamını Oku
10.02.2026
Neyi, neden yiyoruz? Besin seçiminin arkasındaki gerçekler

Neyi, neden yiyoruz? Besin seçiminin arkasındaki gerçekler

Devamını Oku
03.02.2026
Çocuklar vegan veya vejetaryen beslenebilir mi?

Çocuklar vegan veya vejetaryen beslenebilir mi?

Devamını Oku
27.01.2026
Bebek beslenmesinde dikkat edilmesi gereken 6 konu

Bebek beslenmesinde dikkat edilmesi gereken 6 konu

Devamını Oku
20.01.2026
Beslenme Piramidi tersine döndü!

Beslenme Piramidi tersine döndü!

Devamını Oku
13.01.2026
Aç kalarak diyet yapmak doğru mu?

Aç kalarak diyet yapmak doğru mu?

Devamını Oku
06.01.2026
Yeni yıla sağlıklı bir merhaba

Son yazılarımda bolca “yeni bir ben” üzerinde durduk. Bol bol motivasyon ve küçük adımlar ile hayatı güzelleştirme kararları almanız için buradan desteklemeye çalışıyorum. İşte bu yüzden yılın son yazısını da bu güzel konuya ayıralım yani kendimizin en iyi haline! Nasıl başlayalım?

Devamını Oku
30.12.2025
2025’te en çok konuşulan diyetler

2025’te en çok konuşulan diyetler

Devamını Oku
23.12.2025
Bugün karar versen bedenin ne zaman değişir?

Bugün karar versen bedenin ne zaman değişir?

Devamını Oku
17.12.2025
Zayıflama iğnelerinin etkisi geçiyor mu?

Zayıflama iğnelerinin etkisi geçiyor mu?

Devamını Oku
09.12.2025
Hipoglisemi için 5 önemli kural

Hipoglisemi için 5 önemli kural

Devamını Oku
02.12.2025
Binlerce kişilik araştırma ezber bozdu! Lifler bağırsak sağlığında ne kadar etkili?

Binlerce kişilik araştırma ezberleri bozdu! Lifler bağırsak sağlığında ne kadar etkili?

Devamını Oku
25.11.2025
Sokak lezzetlerinde nelere dikkat edilmeli?

Sokak lezzetlerinde nelere dikkat edilmeli?

Devamını Oku
18.11.2025
Glutensiz beslenme modası: Gerçekten herkes için mi?

Glutensiz beslenme modası: Gerçekten herkes için mi?

Devamını Oku
11.11.2025
Diyabet hakkında güncel bilgiler

Diyabet hakkında güncel bilgiler

Devamını Oku
04.11.2025
Zayıflamayı hızlandıran 8 besin

Zayıflamayı hızlandıran 8 besin

Devamını Oku
28.10.2025
Ben olsaydım…

Ben olsaydım…

Devamını Oku
22.10.2025
D Vitamini: Güneşin Vücudumuza Hediye Ettiği Mucize

Havalar soğuyup güneş yüzünü daha az gösterdiğinde, çoğumuzun enerjisi düşer, ruh hali bozulur, sık sık “bir şeyim eksik gibi” hissederiz. İşte o eksik şey çoğu zaman D vitaminidir. Peki D vitamini neden bu kadar önemli, kim ne kadar almalı, eksikliği bizi nasıl etkiler?

Devamını Oku
15.10.2025
Ekmek yerine ne yenir ki?

Ekmek yerine ne yenir ki?

Devamını Oku
07.10.2025