Türkiye'de otomobillerden alınan yüksek vergiler herkesin malumu. Bu yazıda yüksek vergilerin haricinde hangi otomobillerden diğerlerine oranla daha düşük vergi alındığını paylaşacağım.
Yalnızca vergilerin çok yüksek olması değil aynı zamanda ne yazık ki bu vergilerin hangi nedenlerle büyük farklılıklar gösterdiğini anlamak da mümkün değil.
İlk örneğimizi içten yanmalı motorlardan yana verelim.
Hyundai i10
Türkiye'de satılan en uygun fiyatlı modellerden biri olan 2024 model Hyundai i10 1.0 MPI 67 PS Jump 780 bin Türk Lirası ile listeleniyor. Land Rover Defender 90 Hard Top ise şu anda sıfır olarak 2023 yılı modellerinde 3 milyon 270 bin 789 TL olarak listeleniyor. Bu modelse 2997 cc motor hacmi ile 200 beygir üretiyor.
Land Rover Defender 90
Bu modellerden birine yüzde 80 ÖTV ve yüzde 20 KDV ile toplam yüzde 116 vergi alınırken diğerine yüzde 4 ÖTV ve yüzde 20 KDV olmak üzere toplam yüzde 24.8 vergi alınıyor.
Land Rover Defender'dan ticari geçtiği için yüzde 24.8 ancak Hyundai i20'den yüzde 116 vergi alınıyor.
Hyundai i20 gibi uygun fiyatlı Fiat Egea, Toyota Corolla, Renault Clio, Kia Picanto ve pek çok modelden yine binek sınıfında oldukları için yüzde 116 vergi alınıyor.
Ticari geçenlerde ise panelvan ve midibüslerde yüzde 15, çift kabin pick up'larda yüzde 4 ÖTV alınıyor. Genel olarak ticari araçlarda yüzde 1 ile yüzde 15 arasında ÖTV ve yüzde 20 KDV alınıyor.
GMC Sierra
Land Rover Defener 90 Hard Top ile aynı vergi oranına sahip diğer bazı modellerde ise Ford Ranger, Volkswagen Amarok, Toyota Hilux gibi pick up'lar ilk akla gelenler. Ayrıca GMC Sierra gibi 5 milyon TL'nin üzerinde çok daha lüks modeller de pick up oldukları için yine yüzde 24.8'lik vergiye tabi.
Kombi tipi panelvanlar ile 5+1 ve 8+1 minibüslerde ise bu oran yüzde 15 ÖTV ve yüzde 20 KDV olmak üzere 38 olarak uygulanıyor. Kombi tipi panelvanlar Fiat Doblo, Citroen Berlingo ve Peugeot Rifter gibi modeller. 5+1 ve 8+1 minibüslerse Volkswagen Caravelle, Ford Transporter gibi modeller.
Peugeot Rifter
İçten yanmalı motorlu araçlarda ticarilerle binekler arasındaki inanılmaz farkın ardın sıra elektriklilerde.
Elektriklilerde ÖTV 150 kW altı motor gücü olanlarda baz fiyatına göre yüzde 10 ya da 40 olarak uygulanırken 150 kW motor gücü üzerinde olanlarda yine baz fiyatına göre yüzde 50 ya da 60 olarak uygulanıyor. KDV'yi de işin içine katarsak toplam vergi yüzde 32 ile yüzde 92 arasında değişiyor.
Dacia Spring
Elektriklilerde vereceğim örneklerden yine ilki Türkiye'de satılan en uygun fiyatlı modellerden biri olan Çin'de üretilen 65 beygir gücündeki Dacia Spring. Spring 220 kilometre menzili olan 885 bin TL'lik fiyatı ile dikkat çeken mütevazı bir elektrikli otomobil. Bir diğer örneğimiz ise elektrikli otomobiller içinde hem performansı hem de konforu ile dikkat çeken Mercedes EQS olsun. 360 ila 658 beygir arasında değişen güçlerle satışa sunulan modelin Türkiye fiyatı ise vergilerle 6 milyon 991 bin TL.
Mercedes EQS
Mercedes EQS için toplam yüzde 92 vergi alınırken, Dacia Spring'den daha fazla vergi alınıyor. Nedeni ise Çin'den gelen elektrikli araçlara uygulanan yüzde 54'lük Gümrük Vergisi. Dacia Spring için alınan vergi toplamı yüzde 103.28. Elektrikli otomobillerde en uygun fiyatlı olanların Çin'de üretildiğini de göz önünde bulundurursak şu anda uygulanan vergilerle zenginden az yoksuldan çok vergi alındığı da ortaya çıkıyor.
Sıfır araçlardan alınan vergi oranları gösteriyor ki araçlarda lüks olanlardan ya da daha fazla çevreyi kirletenlerden daha yüksek vergi alınmıyor.
Araçlardan alınan Gümrük Vergisi ve Özel Tüketim Vergileri otomotivdeki gelişmeler ile ticari araçların geldiği nokta göz ardı edilmeden, elektrikli araçların da sunduğu konfor ve performansa dayalı olarak tekrar gözden geçirilmeli. Çin'de üretilen özellikle uygun fiyatlı düşük beygir gücü ile elektrik sarfiyatı da çok düşük olan modellerde de Gümrük Vergisi kaldırılmalı. Elektrikli satışı bu sayede hızlanarak uzun vadede petrol ithalatının azalmasına sebep olacaktır.
İçten yanmalı binek otomobillerde ise en azından matrah düzenlemesi ile şu anda ÖTV ve KDV toplamı ile 116'dan başlayan vergilendirme azaltılmalıdır. Bu sayede ise yenilenen otomobiller daha az kazaya sebebiyet verecek kabiliyetleri ve kazada eskiye oranla gelişen teknoloji ile trafik kazalarındaki can kaybı sayısının azalmasına imkân tanıyacaktır. Ayrıca yine gelişen teknoloji ile daha az yakıt tüketerek petrol ithalatını da azaltıp çevrenin daha az kirlenmisini sağlayacaktır.
