Ayrımcılık yasağı ihlali: Anayasa Mahkemesi, bekara konut hakkı verilmemesiyle ilgili karar

Anayasa Mahkemesi, Batman Hasankeyf'te yapılan baraj nedeniyle evlerin yeni yerleşim alanına taşınması projesinden bekar olduğu gerekçesiyle yararlandırılmayan kişinin bireysel başvurusunda ayrımcılık yasağının ihlal edildiğine hükmetti.

28 Eylül 2021 Salı, 10:57
Ayrımcılık yasağı ihlali: Anayasa Mahkemesi, bekara konut hakkı verilmemesiyle ilgili karar
Abone Ol google-news

Batman Hasankeyf'te yaşayan bir kişi, bölgede yapılan baraj nedeniyle evlerin yeni yerleşim alanına taşınması projesinden bekar olduğu gerekçesiyle yararlandırılmadı.

İlçe merkezinin yeni yerleşim alanına taşınmasından etkilenen yurttaşlara 5543 sayılı Kanun'un geçici 8'inci maddesiyle belirlenen hususlar kapsamında mülklerinin temini sağlandı. Ancak ilgili kanunda "aile vasfını taşıma" şartı bulunduğundan, annesi ve babası yıllar önce yaşamını yitirmiş olan bekar başvurucu bu haktan yararlanamadı. Bunun üzerine Batman Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğüne başvuran ve olumsuz cevap alan kişi, idari işlemin iptali istemiyle açtığı dava da mahkemece reddedilince Anayasa Mahkemesine bireysel başvuru yaptı.

Başvuruyu görüşen Yüksek Mahkeme, mülkiyet hakkıyla bağlantılı olarak ayrımcılık yasağının ihlal edildiğine hükmetti.

"AYRIMCILIK YAPILDIĞI AÇIK"

Anayasa Mahkemesinin ihlal kararının gerekçesinde, Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesinin (AİHS) 1 numaralı protokolünün "mülkiyetin korunması" başlıklı birinci maddesi hatırlatılarak, AİHS'nin 14'üncü maddesinde de hak ve özgürlüklerin hiçbir ayrımcılık gözetilmeden sağlanması gerektiğine yer verildiği kaydedildi.

Avrupa İnsan Hakları Mahkemesine göre farklı muamelenin nesnel ve makul bir gerekçeye sahip olunmaması halinde "ayrımcı" olarak nitelendirileceği belirtilen kararda, Anayasa'nın 35'inci maddesinde de mülkiyet hakkının tanımlandığı ve Anayasa'nın 10'uncu maddesine göre de herkesin kanun önünde eşit olduğu aktarıldı.

Devlet organları ve idarenin bütün işlemlerde kanun önünde eşitlik ilkesine uygun hareket etme zorunluluğunun bulunduğu belirtilen kararda, başvurucunun bölgedeki mülkiyeti nedeniyle hak sahibi olduğu, anılan haktan yararlanamamasının tek sebebinin ise "aile olma vasfını taşımaması" olduğu bildirildi.

Baraj projesi nedeniyle evleri sular altında kalan kişilere hak tanınmasının sebebinin mağduriyetin giderilmesi olduğu belirtilen kararda, "Anayasa'nın 10. maddesinde düzenlenen eşitlik ilkesi Anayasa'da güvence altına alınan hak ve özgürlüklerden yararlanılırken nesnel ve haklı bir neden olmaksızın aynı veya benzer durumda bulunan kişilere farklı muamelede bulunulmasını yasaklamaktadır." ifadelerine yer verildi.

Somut olayda, kardeşi olmayanların ve bekar olanların haktan mahrum kaldıkları ifade edilen kararda, farklı muamele yapıldığının açık olduğu kaydedildi.

KARAR ÖRNEĞİ MAHKEMEYE GÖNDERİLDİ

"İdarenin ve mahkemenin kararında, farklı muamelenin sebebine ilişkin açıklamanın bulunmadığı" belirtilen kararda, "Bu durumda başvurucunun 5543 sayılı Kanun'un geçici 8'inci maddesinin (3) numaralı fıkrasıyla getirilen konut yardımı hakkından yararlanılması bakımından maruz bırakıldığı farklı muamelenin nesnel ve haklı bir temelin bulunmadığı sonucuna ulaşılmaktadır. Farklı muamelenin haklı bir sebebinin bulunmadığı sonucuna ulaşıldığından orantılılık yönünden ayrıca bir inceleme yapılmasına gerek görülmemiştir. Açıklanan gerekçelerle Anayasa'nın 35'inci maddesinde düzenlenen mülkiyet hakkıyla bağlantılı olarak Anayasa'nın 10. maddesinde güvence altına alınan ayrımcılık yasağının ihlal edildiğine karar verilmesi gerekir." ifadeleri yer aldı.

Yüksek Mahkeme ayrıca, konuyla ilgili yeniden yargılama yapılarak ihlalin sonuçlarının ortadan kaldırılması için karar örneğinin yerel mahkemeye gönderilmesini kararlaştırdı.