Bölgesel savaşın kırılgan halkası Lübnan
Lübnan’daki kriz yalnızca dış cephede yaşanmıyor. Ülke içinde de devlet ile Hizbullah arasında yeni bir gerilim hattı oluştu. Savaşın başlamasından kısa süre sonra hükümetin Hizbullah’ın askeri faaliyetlerini yasaklama kararı alması, bu gerilimin en açık göstergesi oldu. Teknik olarak devlet egemenliğini güçlendirme girişimi olarak sunulan bu karar, direnişin siyasi meşruiyetini hedef alan önemli bir dönüm noktası oldu.
Hayali sınırlar, gerçek tehditler
Taliban yönetimi, Ağustos 2021’de iktidarı yeniden ele geçirdiğinden bu yana Afganistan’ı sadece katı kurallarla yönetilen bir teokrasiye dönüştürmekle kalmadı. Bölgesel güvenliğin geleceğini tehdit eden yeni bir jeopolitik fay hattı da inşa etti.
Barış mı, bir sonraki raunda hazırlık mı?
ABD’nin tek kutuplu liderliği artık geride kaldı. Çin ticaret yollarının güvenliğini, Rusya enerji ağlarını, Hindistan ise çok taraflı denge siyasetini önceliyor. Batı dışı dünya, Washington’un çağrılarına eskisi kadar duyarlı değil.
Sıra tekrar Lübnan’a mı geldi?
Hizbullah, ABD ve Lübnan hükümetinin silahsızlandırma planına karşı çıktı. Lider Naim Kasım, direnişin süreceğini ve gerekirse bu plana karşı savaşacaklarını açıkladı. Uzmanlar İsrail’in güney Lübnan’daki tehditleri ve hükümetin baskısı ile ülkenin iç çatışma riskiyle karşı karşıya olduğunu vurguluyor.
Güvercin kılıklı akbaba
Ortadoğu’da kalıcı barış için yıllardır süren çabaların yerini, tek tarafın süreci istediği gibi yürüttüğü, hesap vermeksizin insanlık dışı yöntem ve katliamlarla stratejik mühendislik planlarını uygulamaya devam ettiği bir süreç aldı.
Sürpriz olamayan sürpriz...
“Aslan ve güneş” arması, yani İran’da “şir ü hurşid” olarak bilinen sembol, İslam öncesi döneme kadar uzanıyor. Daha sonra Pehlevi döneminde İran monarşisinin simgesi haline gelen bu sembol, bayraklarda, askeri üniformalarda ve hatta paraların üstünde bile yer aldı.
‘Şam yolundaki’ muhalifler ne yapacak?
Suriye’de 61 yıl süren Baas yönetiminin 12 günde devrilmesi ile hem halk hem de komşu ülkeler için fırsatlar olduğu kadar riskler barındıran bir döneme yelken açıldı.
‘Yeni Düzen’, yine kaos
Beyrut’un güney banliyösü Dahiye 2006’daki İsrail-Hizbullah savaşından bu yana en büyük İsrail saldırısıyla vuruldu. İsrail’in “Yeni Düzen” adını verdiği saldırıda uçaklardan atılan 900 kilogram ağırlığındaki sığınak delici bombalar, tüm Beyrut’u sarsarken yaşamını yitirenlerin sayısının 400’e ulaşabileceği iddia ediliyor. Hizbullah Genel Sekreteri Hasan Nasrallah’ın ölümü, klasik deyişle Ortadoğu’da oyunun kurallarının değişeceğini gösteriyor.
İsrail’in amacı ne?
Lübnan’a kara harekâtını gündemine alan İsrail, siber saldırı taktikleriyle Hizbullah’ın uzun vadede daha büyük bir tehdit oluşturmasını engellemeyi ve bölgede İran’ın gücünü sınırlamayı hedefliyor.
Karşılıklı tehditler...
İsrail’in tarihinde en uzun süre görev yapan başbakanı Binyamin Netanyahu, Aksa Tufanı Operasyonu’nun ardından sınırların değişeceğini söylemişti. Bence burada söz konusu olan sınırlar Gazze Şeridi’nin sınırları değil, bölgedeki ülkelerin özellikle Lübnan’ın İsrail ile olan sınırı.
Mariya Zaharova
Rusya Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Mariya Zaharova, Hamas’ın operasyon hazırlığından İsrail ve ABD’nin haberdar olmamasının mümkün görünmediğini söyledi. Zaharova, “Asıl soru İsrail ve ABD buna neden izin verdi?” dedi.
BİTMEYEN KESİNTİLER
Beyrut Limanı’ndaki tarihin nükleer olmayan en şiddetli 3. patlamasının üzerinden bir yıl geçti.
İKİ DEVLETLİ ÇÖZÜME DİNAMİT
Filistin-İsrail çatışması, şiddetin çeşitli yoğunluklarda kendini gösterdiği saldırılarla yarım asrı aşkın süredir devam ediyor.
LÜBNAN'DA ATEŞ DİNMİYOR
Lübnan, geçen 23 Kasım’da, Fransa’nın manda yönetiminden kurtularak bağımsızlığını kazanmasının 77. yılını sessiz sedasız kutladı. Yeni tip koronavirüs salgınından dolayı sokağa çıkma kısıtlamasının olduğu ülkede, bir önceki yıl “Bağımsızlık Günü” sokaklara “thawra-devrim” özlemiyle çıkan halk tarafından coşkuyla kutlanmıştı.
Hukuk devletine güven yitince...
2020 yılının tüm dünya için hazırladığı sürprizler “artık hiç bir şeye şaşırmam” diyenleri bile hayrete düşürmeye devam ediyor. Tam koronavirüs salgınının etkisinden kurtulup eski hayatlarımıza dönmeye hazırlandığımız bu günlerde, ABD’nden gelen görüntüler bize “neler oluyor” dedirtiyor.
Lübnan’da ekonomik gerekçeli eylemlerin ikinci dalgası çetin başladı
Tüm dünyayı etkisi altına alan Covid-19 salgınının ikinci dalga ihtimali konuşulurken, geçen sene ekim ayında başlayan protestoların salgın nedeniyle “kesintiye uğradığı” Lübnan, isyanın ikinci dalgasına sahne oluyor.
ABD-İran gerilimi Lübnan’ı nasıl etkiliyor?
Zor günler yaşayan Lübnan için İran-ABD gerilimi ne ifade ediyor? Elbette bu sorunun cevabı değişik çıkar grupları ve halkın değişik kesimleri için farklı anlamlar taşıyor.
Lübnan ‘bağımsızlığını’ kazanabilecek mi?
Lübnan’da değişim için “aşağıdan yukarıya” bir baskı var. 76 yıldır “bağımsızlığı” tadamayan “Lübnanlılar”, artık en azından tam anlamıyla Lübnanlılar olmayı başarabilecekler mi?..
Lübnan’da öfke dinmiyor
Lübnan’da 17 Ekim’de ek vergilere isyan ederek, ekonomik gerekçelerle sokağa çıkan halk meydanları bırakmıyor. Başbakan Saad Hariri’nin istifa kararıyla tepki dozu biraz olsun düşen göstericiler yollardaki barikatları kaldırmış, eylemleri meydanlara taşıyarak günlük hayatın biraz daha normale dönmesine olanak sağlamıştı. Bu normallik Cumhurbaşkanı Michel Aun’un önceden kaydedilmiş, iki gazeteci ile yaptığı söyleşisinin yayımlanmasına kadar devam etti. Protestoculara evlerine dönmeleri gerektiğini, yoksa ülkenin bir “felakete” doğru gittiğini söyleyen Aun’a tepki olarak eylemciler sokaklara geri döndüler.
