ABD izlenimleri
Mehmet Şakir Örs
Son Köşe Yazıları

ABD izlenimleri

23.06.2026 04:00
Güncellenme:
Takip Et:

Geçtiğimiz günlerde ailecek ABD’deydik. İki hafta boyunca ABD’nin birçok kentini dolaştık. Dünya kapitalizminin bu başat ülkesinde ilginç gözlemlerde bulunduk. Ama gündemin yoğunluğu nedeniyle, izlenimlerimizi hemen paylaşma olanağımız olmadı.

Üstelik tam da biz oradayken CHP’ye yönelik “mutlak butlan” kararı gündeme geldi. İster istemez gözümüz kulağımız da ülkede yaşananlara döndü. O günlerde her ne kadar fiziki varlığımızla orada olsak da aklımız, fikrimiz ve kulağımız ülkemizdeydi.

250. YIL-DÜNYA KUPASI 

ABD 4 Temmuz’da kuruluşunun 250. yılını kutlamaya hazırlanıyor. Aynı zamanda bugünlerde orada Dünya Kupası maçları oynanıyor. Bizim bulunduğumuz dönemde, başta başkent Washington olmak üzere, ABD’nin önemli kentlerinde 250. yıl kutlamaları ile ilgili yoğun hazırlıklar vardı. Ama futbola uzak olan Amerikalıların Dünya Kupası ile çok da ilgilenmedikleri anlaşılıyordu.

Dışarıdan gördüğümüz Beyaz Saray’ın bahçesi ise tam bir şantiye alanı gibiydi. Hem 250. yıl kutlaması ve hem de Başkan Trump’ın 80. yaş kutlaması için hazırlıklar vardı. Oradaki alanın “kafes dövüşü” için hazırlandığını sonradan öğrendik.

GÖÇMENLER-EVSİZLER 

ABD’nin kuruluşunda olduğu gibi günümüzde de temel hikâyesini göçmenler oluşturuyor. Geçmişte dünyanın dört bir köşesinden göçmen olarak buraya gelip yerleşenler, ABD vatandaşlığını elde edince yeni kuşak göçmenlere karşı çıkıyorlar. Otoriter siyasetin simge ismi Başkan Trump da bundan oldukça yararlanıyor; göçmen karşıtı politikaları tırmandırıyor.

Aslında Trump’ın ABD’de -hele ikinci kez- başkan seçilebilmesi gerçekten ilginç. Bu durumun çok yönlü irdelenmesi gerekiyor. ABD’nin bir başka temel ve güncel meselesi de birçok kentte karşılaştığımız “evsizler” konusu. Trafikte sürücüsüz giden araçlara ve konutlara servis yapan robotlara tanık olduğumuz ülkede, bu çelişki doğrusu çarpıcı bir sosyal gerçeklik.

‘KRALLARA HAYIR’

Ağırlıklı olarak başta sanatçılar olmak üzere birçok kesim, Trump’ın otoriter siyaset anlayışına karşı çıkıyor. Beyaz Saray’ın çevresinde bile sürekli protesto gösterileri yapılıyor. Son olarak Trump 80. yaşını “kafes dövüşü” ile kutlarken sanatçıların aktif desteği ve katılımı ile protesto konserleri düzenlendi. Bunların da ana teması “Krallara hayır” oldu.

Biz oradayken savaşla ilgili belirsizlik devam ediyordu. Ama halkın büyük çoğunluğu İran’la savaşa karşı çıkıyordu. Bu karşı çıkışta ekonomik nedenler, özellikle de petrol fiyatındaki artış belirleyiciydi. Çünkü ülkedeki yaşam standardı ve alışkanlıkları nedeniyle benzin fiyatındaki artış çok önemliydi. Sonuçta İran savaşı, Trump’la ve sistemle ilgili önemli kırılmalar yarattı.

TRUMP GİDİCİ Mİ?

Bizim dönüşümüz sonrası, ABD İran’la uzlaşıp mutabakat imzaladı. Bu duruma, halkın büyük çoğunluğunun sevinmiş olacağını düşünüyoruz. Çünkü oradaki gözlemlerimize göre, ABD halkının önemli bölümü savaşa karşıydı. Bunu her fırsatta gösteriyorlardı. Trump da bu gerçeği görüp kabullenmek zorunda kaldı. Bizce savaşın bitişindeki temel neden, özellikle ABD kamuoyunun savaşa ve Trump’a olan tepkisiydi.

Anlaşmaya rağmen bu tepkilerin dinmeyeceği ve Trump’ı olası bir seçim yenilgisine götüreceği anlaşılıyor. 3 Kasım’da ABD’de ara seçimler var. Trump’ın bu seçimde ağır bir yenilgi alacağı öngörülüyor. Eğer bu gerçekleşirse Trump’ın işi zora girecek. Eski gücü ve ağırlığı kalmayacak. Ona güvenip politika oluşturanların, bu öngörüyü dikkate almaları gerekiyor.

GÜNEŞ TOPLA KÜBA İÇİN 

ABD’de bulunduğumuz günlerde, gündemde olan bir başka konu da Küba meselesiydi. İran’da istediği sonucu alamayan Trump, Küba’ya yönelik tehditler savuruyordu. Gördüğümüz kadarıyla, ABD yurttaşlarının çoğunluğu bu hedefe de sıcak bakmıyor. Küba yönetimi ve halkı ise ABD yönetiminin ablukasına ve Trump’ın tehditlerine karşı bütün dünyayı dayanışmaya çağırıyor.

Cumhuriyet’in sürekli ve dikkatli okurları, iki yıl önce gazetemizde yayımlanan “Küba - Devrimin ve Direnişin Ülkesi” başlıklı yazı dizimizi anımsayacaktır. Orada da “Küba ablukayı aşmaya çalışıyor” diye yazmıştık. Öyle anlaşılıyor ki o zamandan bu yana koşullar daha da ağırlaştı. Ülkemizdeki Küba dostlarının oluşturduğu Jose Marti Küba Dostluk Derneği; “Küba’ya güneş topluyoruz” çağrısıyla, güneş panelleri almayı hedefleyen bir dayanışma kampanyası başlattı. Biz de bu kampanyayı içtenlikle destekliyor ve tüm Küba dostlarını bu enternasyonalist dayanışmaya destek olmaya çağırıyoruz. Derneğin internet sitesinden, kampanya ile ilgili bilgilere ulaşılabilir.

Yazarın Son Yazıları