Biz bunu resmen derinlemesine yaşıyoruz ama yargıyı siyasi rakiplerine karşı yok edici bir silah olarak kullanan örneğin Brezilya’da bu sonuçları görünce (*) gözlerimiz yine İBB operasyonlarının, Ekrem İmamoğlu ve arkadaşlarının tutuklanmasının ve CHP’ye açılan kapatma davalarının Türkiye ekonomisini nasıl vurduğunu ve halkı yoksullaştırdığını biliyoruz.
Demek yargı silahının kullanılması uluslararası benzer sonuçlara neden oluyor, bize özgü değil.
Bakın Brezilya’da Lula’yı alaşağı etmek için siyasal yargı ve destekçisi medya operasyonları sonuçlarına bakalım:
***
“Kamu kaynaklarının korunması iddiasıyla (Tanrım bu ne benzerlik!), Lula’yı ve İşçi Partisi’ni hedef alan yolsuzlukla mücadele operasyonları, Brezilya’da 4.4 istihdam kaybına, GSYİH’de yüzde 3.6 azalmaya neden oldu.”
***
Bakın şuna: “Lula’yı hedef alan yargı silahı sürecinde nüfusun en yoksul kesimi gelirinin yüzde 17.1’ini kaybederken en zengin yüzde 10’unun geliri yüzde 2.55, en zengin yüzde 1’in geliri ise yüzde 10.11 arttı.”
***
Brezilya’da “Medya tekelleri ülke gündemini halkçı siyasetçilere yönelik yolsuzluk operasyonları ile doldururken bu süreci yönetenler, arka planda ulusal kaynakları vergi cennetlerine aktarmış, eğitim sistemlerini çökertmiş, ülkeleri gelecek kuşaklara borçlandıran bir finans düzenine teslim etmiştir.”
Tüm bunlar, kitapta Mehmet Bey’in kendi görüşleri veya saptamaları değil, uluslararası uzman kaynaklardan yaptığı aktarmalar.
Hepsi (sanki) Türkiye’yi anlatıyor.
***
Emekliler ülkemizde neden sürünüyor, ölmeyecek kadar bir maaş bile alamıyorlar?
Çalışanların asgari ücretleri yıllardır neden enflasyonun neredeyse yarısı kadar artırılıyor? Beyefendilerin işleri tıkırında, kılları bile kıpırdamıyor. Şurada bayram ikramiyesine 1000 TL’lik bir artış bile yapmaktan kaçındılar.
***
Sadece bu değil: Yargı silahı ile “... hukuk devletine ve kurumlara yönelik yurttaş güvensizliğini artırarak demokratik siyaseti zedelediği, seçilmişlerin karar alma yetkilerinin mahkemelere aktarıldığı” da ülkemizdeki durumla örtüşüyor. Tabii insanları durduk yere lekelemeleri ve yarattıkları psikolojik travmaları saymıyoruz bile...
***
Yargıya güvenin en diplerde seyrettiği ülkelerin başlıcalarından biriyiz.
Bu süreç aslında AKP iktidarlarının, yargıçları ve üst ve uluslararası mahkemelerden yanlışlığı kanıtlanan mahkeme sonuçlarından sorumlu tutan ve tazminat ödemelerini yargıçlara bırakan yasanın değiştirilmesi ile başladı. FETÖ’nün orduya kumpas operasyonları sırasında.
Böylece yargıçların yasalara uygun, doğru ve vicdani kararlar verme sorumlulukları üzerindeki bu baskıyı kasıtlı olarak kaldırdılar.
Kendilerine dayatılan siyasi operasyonların sonuçlarından hiçbir sorumlulukları olmayacağının bir garantisini verdiler.
***
Pehlivan’ın dikkat çektiği benzerliklerden bazı başlıklar:
Yargı silahı sürecinde araçlaştırılan yasal düzenlemeler: “...örgütlü suç yasaları... gözaltı ve tutuklama tedbirlerinin amaç dışı kullanımı... (Brezilya’daki yargılamada en çok başvurulan silah) itiraf ve iftira anlaşmaları... (Aynen bizde olduğu gibi) ... idari görevden alma uygulamaları... Siyasi yasak öngören uygulamalar... Olağanüstü hal uygulamaları yaratma..."
***
Bir alıntı: “Medya: Vegh Weis’e göre, yargı silahı süreçlerinde medyanın rolü çoğu zaman suç oluşturan eylemi açıklamak değil, kamuoyunda belirli bir suçlu kişi oluşturmaktır. Medya, siyasetçiler hatta bazı yargı organları hukuki sınırları gözardı ederek karmaşık bir süreci basitleştirilmiş bir gösteriye dönüştürür. Bu durum suçun kendisini belirsizleştirirken dikkati eylemden çok eylemi gerçekleştirdiği öne sürülen kişiye yöneltir... Böylece fiil hukuku yerine fail hukuku yaratır.
“Medya yalnızca büyük holdingler ve TV kanallarını değil, çevrimiçi platformları, blogları ve sosyal medya aktörlerini içerir…”
***
Acaba bizimkiler Brezilya’da Lula yargılanması deneyiminin uluslararası sonuçlarını iyi araştırarak oradan öğrendiler de buna göre önlem mi aldılar...
Veya yargı silahını muhaliflere karşı kullanmayı kararlaştıran otoriter veya otokrat yönetimlerin ortak akılla vardıkları sonuçlar mı...
---
(*) Mehmet Pehlivan, Yargı SilahıWarfare, KırmızıKedi yayını
