1984’ten 2025’e!
Arif Kızılyalın
Son Köşe Yazıları

1984’ten 2025’e!

19.02.2025 04:00
Güncellenme:
Takip Et:

Düşünce suçu ölümü gerektirmez, düşünce suçunun kendisi ölümdür” sözüyle kültleşen George Orwell’ın 1984 adlı romanında, iktidarın varlığını ne pahasına olursa olsun sürdürme çabası, insanın düşünce dünyasından uzaklaştırılıp makineleşmiş topluluklara dönüştürülmesi ve gerçeklik manipülasyonu konu edilir. Kısaca totaliter rejimin birey üzerindeki mutlak kontrolüne distopik bir bakıştır. 1984’ten uyarlanıp sahnelenen Büyük Gözaltı oyunu da bazen okuyucunun satır arasında hissedemediği duyguları iyice pekiştirir.

Geçen hafta Caddebostan Kültür Merkezi’nde gösterimi vardı bu unutulmaz eserin. Rutkay Aziz’in yönetimi ve Taner Barlas’ın oynadığı Winston Smith karakteri “Tıpkı Türkiye” dedirtti seyirciye.

Orwell’ın 1984’ünü okuyup Büyük Gözaltı’yı izleyenlere, toplumun sürekli gözaltında tutulma faaliyeti, geçmişin devlet eliyle silinip yeniden yazılma girişimi ve özgür düşünmenin cezalandırılması o kadar tanıdık, bildik geldi ki! Hatta bir izleyici, “1984’te parti neyi isterse gerçeklik ona dönüşüyormuş, 2025’te AKP neye hükmederse o oluyor” dedi. Yanındaki arkadaşları da “Düşünce polisi, seni 101 numaralı odaya atsın istiyorsun” esprileri yaptı.

Türkiye ne yazık ki bu noktada. Gazetecilerin ve siyasilerin, hatta parti liderlerinin susturulma girişimlerinin ardından ülkedeki sosyoekonomik durum üzerine tespitte bulunan TÜSİAD Başkanı Ömer Turan ve yönetim kurulu üyesi Ömer Arif Aras da Orwell’ın eserindeki proleter grubuna katıldılar. Tıpkı, “Emekçi uyuma, emeğine sahip çık” sloganı attıran BİRTEK-SEN Genel Başkanı Mehmet Türkmen gibi. Aralarında sanatçıların da bulunduğu 50’yi aşkın HDK’linin gözaltına alınması ise ağzını açanlara yönelik son darbeydi.

İyice anlaşıldı ki istemiyor siyasi iktidar doğruların söylenmesini. TÜSİAD, “Ülkede adalet kavramı zarar gördü” temasını savunduğu için muhalefet cenahını konsolide etmekle suçlanıyor, sendikacının kabahati, sermayeyi eleştirip “Karnımız doymuyor” demesi.

İstiyorlar ki kimse, “Emekli, memur, işçi yoksulluk çizgisinde yaşıyor” diye ses yükseltmesin. Kimse, icra dairelerine başvuranların sayısının 1 milyonu aştığı gerçeğini gündeme getirmesin. Toplumun tamamı tartışmalı Suriye politikasını “zafer” olarak görsün. Atatürk dönemi, devrimler ve laiklik üzerine kurulu Türkiye Cumhuriyeti’nin adı fazla anılmasın, hatta mümkünse yarı dini, yarı totaliter bir yönetim şekli kabul görsün.

AKP’nin bu “Yenisöylem”ine uymayanlar belki 1984’teki gibi 101 numaralı odaya gönderilmiyor şimdilik ama sabaha karşı evinden alınma, 72 saati Vatan Emniyet’te geçirme, sonrasında tutuklanma talebi ile savcının karşısına çıkılma olasılığı yüksek. Hatta savcılık evresi atlanıp direkt mahkemece tutuklananlara da tanık oluyoruz. O yüzden denk gelirseniz izleyin Büyük Gözaltı’yı. Belki oradaki baskıcı ortamlarda bile özgürlük çığlığı atan insanlar 2025 Türkiye’sine örnek olur!

ET FİYATLARI NEREYE?

Son 15 günde et fiyatlarına kilo başı 50 ile 100 TL arasında zam geldi. Gerekçe et arzının düşmesi gibi gözükse de perde arkasında ithal et gelirleri azalan 3-4 tedarikçinin depolama oyunu olduğu söyleniyor. Büyük resimde ise iktidarın mecburen uygulamaya koyduğu “kırsalda bereket hayvancılığa destek” projesinin özellikle bu sektöre ilk kez adım atacaklara sağladığı geri ödemesiz desteklerle sübvansiyonlar var. Çünkü haram kazanca alışmış kesim, Türk besicilerin üretim yapmasını istemiyor. Biliyorlar ki ülkedeki hayvancılık toparlanırsa 3.5 dolara aldıkları karkas eti piyasaya 12- 13 dolardan satamayacaklar. Bakalım Bakan İbrahim Yumaklı üreticinin mi yanında duracak, yoksa siyasi baskıyla ithal ete mi ağırlık verecek? Üstelik ithalat nedeniyle Fransa’dan alınan üstün hizmet madalyası bakanlığın duvarını süslerken, Bakanın işi zor!

GARİP BİR DAVA!

Bodrum Güvercinlik Koyu civarındaki tam yedi köyü etkileyecek RES projesinin bir tür rant girişimi olduğunu savunduğu bir bilgilendirme toplantısında, kesilecek ağaçları gündeme getirip “Bu projenin altına imza atanlar vatan haini gibi davrandılar” diyen çevre ve insan hakları savunucusu avukat Remzi Kazmaz, bugün Bodrum ağır ceza mahkemesinde hâkim karşısına çıkıyor. Aynı zamanda CHP YDK üyesi de olan Kazmaz, davanın aslında bireysel olmadığını, çevrecilere karşı bir gözdağı olduğunu savunuyor. Bugün Kazmaz’a kimler destek verir, yoksa yalnız mı kalır bilinmez ancak o ve onun gibiler küstürülürse Bodrum’un tamamı betona teslim olur bizden söylemesi.

Yazarın Son Yazıları

Savaşın yüzü kara!

En büyük faturayı masumlar ödüyor her savaşta olduğu gibi.

Devamını Oku
11.03.2026
Ne yaptın Messi?

Lionel Messi kuşkusuz ki bir futbol ilahı.

Devamını Oku
07.03.2026
Çocuk öldürmek!

27 Şubat Cuma günü Amerikan Axios haber ajansı, üst düzey ABD’li yetkililere dayandırarak Cenevre’deki Tahran-Washington görüşmelerinin olumlu geçtiğini haberleştirdi.

Devamını Oku
04.03.2026
TMOK’ta seçim!

Türkiye Milli Olimpiyat Komitesi (TMOK), ülkemizin spordaki en üst temsil ve koordinasyon kurumu.

Devamını Oku
03.03.2026
Tur, gurur ve kutlama!

Tur, gurur ve kutlama!

Devamını Oku
26.02.2026
8 Mart yaklaşırken!

Ocak ayında Antalya’da 5, İstanbul’da 4, İzmir’de 4, Ankara’da 2 ve Mardin’de 2 kadın cinayeti işlendi.

Devamını Oku
25.02.2026
TFF Başkanı hakemleri arıyor mu?

Bu satırların yazarı, 2 ay önce, "TFF Başkanına Sorular" başlığıyla bir yazı kaleme almıştı.

Devamını Oku
23.02.2026
TFF'nin "Ayak oyunları"

Galatasaray, Konyaspor'a yenildi. Ligdeki avantajını kaybetti. Büyük olasılıkla Fenerbahçe-Kasımpaşaspor maçı sonrası şampiyonluk yarışı yeniden başlayacak; her şey sıfırlanacak.

Devamını Oku
22.02.2026
Osimhen, Lang, Sara ve VAR!

Galatasaray, Juventus'u bir kez daha yendi.

Devamını Oku
18.02.2026
Öteki mahalle rahatsız

Türkiye, özellikle yeme içme sektöründe fırsatçılar ülkesi oldu pandemiden bu yana.

Devamını Oku
18.02.2026
Polisin adı yok!

Polislik zor meslek.

Devamını Oku
11.02.2026
Bahçeli’nin mesajı kime?

MHP lideri Devlet Bahçeli’nin çağrısıyla başlayan terörsüz Türkiye hedefinde dün yeni bir aşamaya geçildi.

Devamını Oku
04.02.2026
Zeynepler’i küstürmeyin

Umarız federasyonlar bu evlatları parlatır ve bize de günün birinde Türk atletin, Türk yüzücünün, Türk okçunun zafer öyküsünü yazmak kalır.

Devamını Oku
30.01.2026
Enflasyon rekortmeni!

Her ocak ayı sıkıntılıdır para yönetimi için.

Devamını Oku
28.01.2026
Zeynep Sönmez, Descartes ve fazlası

Zeynep Sönmez, Descartes ve fazlası

Devamını Oku
23.01.2026
Kara tren gelmez!

1970’lerdi, ailece İstanbul’dan İzmir’e trenle gitmeye karar verdik.

Devamını Oku
21.01.2026
Uyuşturucu nasıl patladı?

Türkiye uyuşturucu madde kıskacında.

Devamını Oku
14.01.2026
TFF ve fantezi futbol!

Mustafa Eröğüt geçen haftaki -henüz liderlik vasfına sahip değil- yorumumuza darılmış; kızmasın, eğer Türk futbolunun kurtuluşu isteniyorsa, bir “Büyük ağabey” gelir koltuğa oturur, 1-2 yılda hasar giderilir, sonra da zaten yöneticilik becerisi olan Eröğüt başkanlığa adaylığını koyar!

Devamını Oku
13.01.2026
TFF’de seçim ateşi

İbrahim Hacıosmanoğlu başkanlığındaki TFF, bahis ve yasa dışı bahis skandalının altından kalkamadı.

Devamını Oku
09.01.2026
Önce Türkiye!

Dünya, Venezüella lideri Maduro’nun başkentteki korunaklı konutundan bir gece yarısı operasyonu ile alınıp New York’a getirilişini konuşuyor.

Devamını Oku
07.01.2026
Cumhuriyet uyarmıştı!

1 ay önce Cumhuriyet uyarmıştı, “Süper Angarya” başlığıyla, Süper Kupa final serisinin Dünya Kupası yılında yoğun maç trafiği varken gereksiz olduğuna ilişkin.

Devamını Oku
03.01.2026
İçimizi yakan yıl!

2025’in son saatlerindeyiz.

Devamını Oku
31.12.2025
Sıra onlara gelecek (mi)?

Onu bunu bilmem ama TFF elini çabuk tutmazsa İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı kimsenin kartvizitine bakmadan gözaltıları yapar. Hatta jandarma aracılığıyla gerçekleşir bu operasyonlar. Buradan TFF Başkanı’na son çağrı; isimleri ya açıklayın ya da savcılığın uygulamasını bekleyin 2. dalgadaki gibi... Çünkü o günler de gelecek yakında!

Devamını Oku
29.12.2025
Türkiye’nin gündemi ne?

Öncelikle hiçbir hava sahası aşılmaz değil, bunu Yemen ve İran füzelerine hedef olan Tel Aviv’de gördük

Devamını Oku
24.12.2025
İyi ki varsın BİDEV

Basketbol için Destek ve Eğitim Vakfı BİDEV 5. yaşını kutladı.

Devamını Oku
22.12.2025
Süper Angarya!

Dünya Kupası yılındayız.

Devamını Oku
19.12.2025
İsteyenin bir yüzü mü kara?

“İsteyenin bir yüzü kara” diye başlayan bir atasözü vardır, mecazda kusur olmaz derler.

Devamını Oku
17.12.2025
'TFF Başkanı hangi hakemi Galatasaray'a karşı doldurmuş?'

Galatasaray Başkanı Dursun Özbek, TFF Başkanı’nın son dönemdeki açıklamaları üzerine düzenlediği basın toplantısında önemli konuları gündeme taşıdı; daha doğrusu İbrahim Hacıosmanoğlu’na bazı sorular sordu; deneyimli bir futbol paydaşı olarak da önerilerde bulundu.

Devamını Oku
13.12.2025
100 yıl önce 100 yıl sonra

ABD’nin Ortadoğu valisi (!) ve aynı zamanda Ankara Büyükelçisi Tom Barrack’ın “Hazar petrol ve doğalgazına ulaşamıyoruz...

Devamını Oku
10.12.2025
Bahis ateşi söndü mü?

TFF Başkanı İbrahim Hacıosmanoğlu’nun 1.5 ay önce aralarında üst klasman hakemlerinin de bulunduğu 152 ismin bahis oynadığını duyurmasıyla başlayan skandal, kamuoyunda geniş yankı uyandırmıştı.

Devamını Oku
05.12.2025
Siyaset-akademi!

Koç Üniversitesi’nin Rahmi M. Koç Bilim Madalyası’nı kazanan ekonomist Prof. Dr. Ufuk Akçiğit, Koç mezunu bir bilim insanı, Chicago Üniversitesi’ndeki akademik tezleriyle IMF ve Dünya Bankası’nın aranan analizcileri arasında.

Devamını Oku
03.12.2025
Cezaevi mektubu!

19 Mart’tan bu yana Türkiye’nin gündeminde cezaevleri var.

Devamını Oku
26.11.2025
Büyük bahis var!

Dünya Paradans Şampiyonası Slovakya’nın Kosice kentinde yapıldı. Barış Bayraktar teklerde iki gümüş, Barış Bayraktar-Melisa Taşgın ikilisi de çiftlerde bronz madalya kazandı. Çok sayıda da dünya dördüncülğü var. Bu başarılar engelli yurttaşların sosyal hayata tutunması bağlamında önemli. Kadir-Nezihe Ünal, Mehmet Arık, Yasemin Uğurcan ve Maya Kanun’u emekleri, TDSF Başkanı Barış Korkmaz’ı da branşa verdiği destek nedeniyle kutlamak gerek..

Devamını Oku
25.11.2025
Bahçeli’nin mesajı kime?

MHP lideri Devlet Bahçeli, grup toplantısında ana muhalefet partisi CHP, DEM ya da Yeni Yol Grubu’na mesaj vermedi...

Devamını Oku
19.11.2025
Nereden tutsanız elinizde kalıyor

Şimdi burada futbolcu, hakem, teknik adam, menajer ve yöneticileri suçluyoruz, peki sistemin hiç mi kabahati yok? Var ne yazık ki! Sistem de şöyle: Türkiye’de Spor Toto Teşkilat Müdürlüğü’nün onay verdiği firmalar üzerinden futbolcu, hakem, teknik adam, TFF çalışanı değilseniz yasal olarak bahis oynarsınız.

Devamını Oku
18.11.2025
Sıra Play-Off’ta

Hedefi belliydi Bizim Çocukların.

Devamını Oku
16.11.2025
Bir ödülden ötesi

İş insanı, Fenerbahçe üyesi, milli sporcu Mustafa V. Koç’un Türk sporundaki vizyonunu yaşatmak amacıyla verilen...

Devamını Oku
13.11.2025
800 TL uğruna!

“İstihdam sağlıyorlar dokunmayalım” alışkanlığı yedi genç insanı daha yaşamdan kopardı.

Devamını Oku
12.11.2025
Devlet niye düğmeye bastı?

Futbolda, yasa dışı bahis skandalı için “Düğmeye devlet bastı” yorumunu yaptık geçen hafta.

Devamını Oku
08.11.2025
TFF başkanından telefon: 'Adları bu işe karışanlar...'

MHP Genel Başkanı Devlet Bahçeli, gündem belirleyen -değiştiren- açıklamalar yaptı dün.

Devamını Oku
05.11.2025