Hayvancılığın sansürlenen çevre yıkımı
Zülal Kalkandelen
Son Köşe Yazıları

Hayvancılığın sansürlenen çevre yıkımı

05.06.2024 04:01
Güncellenme:
Takip Et:

Hayvancılık, iklim değişikliğine en çok katkıda bulunan etkenlerden biri fakat medya bunu çok ender olarak duyuruyor. Aksine yoksulluğu anlatmak için sürekli olarak “insanların eskisi kadar et alamayışı” haber yapılıyor.

Dünyanın bütün ülkelerinde Türkiye’deki gibi derin bir yoksullaşma olmasa da hemen hemen her yerde hayvancılığın çevreye zararları görmezden geliniyor. Yabancı araştırmacılar, medyadaki bu yanlı haberleri incelediğinde hayvan tarımı ile iklim değişikliği arasındaki bağlantıya çoğunlukla yer verilmediği ve bunun çevre açısından ciddi sonuçlar doğurduğu ortaya çıktı.

2023 tarihli yeni bir araştırma1, İngilizce yayınlarda yer alan 92 bin iklim değişikliği makalesinin yalnızca 450’sinde yani yüzde 0.5’inde hayvan tarımının emisyon kaynağı olarak gösterildiğini ortaya koydu. Yine 2023 tarihli bir anket2 ise Amerika’da on kişiden yedisinin endüstriyel et üretimi hakkında hiçbir şey bilmediğini gösterdi.

KÜRESEL HAYVAN TARIMINDAN SAVUNMA TAKTİKLERİ

Oysa gerçekte hayvansal tarım, BM Gıda ve Tarım Örgütü’ne (FAO) göre, fosil yakıtlardan sonra insan yapımı sera gazı emisyonlarına en fazla katkıda bulunan ikinci kaynak; ormansızlaşma ile biyolojik çeşitlilik kaybının önde gelen nedeni ve dünyanın en büyük küresel su kirleticisi.

Aynı zamanda son derece verimsiz. Gezegenin buzsuz kara yüzeyinin üçte biri ve küresel tatlı suyun yaklaşık yüzde 16’sı hayvancılık sektörü tarafından kullanılıyor. Dünya çapındaki tahıl üretiminin tam üçte biri hayvan beslemek için kullanılıyor.

Buna karşın, FAO’nun 2006’da hayvancılığın ekoloji üzerindeki yıkıcı etkisine ilişkin ilk sarsıcı raporunu yayımlamasından bu yana, trilyon dolarlık küresel et sektörü savunmaya geçti. Gezegeni ısıtan sera gazlarını yayanların yalnızca otomobiller ve kömür santralları olmadığını, hayvan yetiştiriciliğinin de iklim krizinin en büyük nedenlerinden olduğunu ortaya koyan rapor, endüstrinin baskısıyla çoğunlukla sansürlendi.

ALDATILACAK HEDEF KİTLE Y VE Z KUŞAKLARI

Bu rapordan yaklaşık 20 yıl sonra et ve süt sektörleri yeni bir yol buldu. İklim krizinin yarattığı acil duruma karşın, et tüketiminde kesintiye gerek olmadığını, sığır etinin bile “gezegen dostu” olabileceğini iddia ediyorlar. Hatta Amerika’nın en büyük sığır eti ihracatçısı Tyson Foods, “daha iyi biftek, daha iyi gezegen” sloganıyla “iklim dostu” ürün zinciri Brazen Beef’i piyasaya sürdü.

Sentient Media’nın haberine göre bunun için de ABD Tarım Bakanlığı’ndan 61 milyon dolar hibe almışlar! Şirketin yöneticileri, “Y ve Z kuşağı tüketicilerine hitap eden bir üretimle iyimser ve farklı olmaya” çalışıyorlarmış.

İddialarına göre yaptıkları üretim yüzde 10 daha az sera gazına neden oluyormuş. Bunu eleştirenler ise haklı olarak normal bir burgerin yol açtığı emisyonların yüzde 90’ını üretmeye devam eden bir burgerin “iklim dostu” olarak adlandırılamayacağını belirtiyor. 

Bu ister istemez aklıma, liranın alım gücünün dibe çakıldığı bugünlerde ülkemizde açlıkla boğuşanları, “Enflasyonun artış hızı yavaşlayacak” diyerek oyalamaya çalışanları getirdi. 

Çevre konusunda da dünyada durum böyle. Hayvan tarımı yüzünden ortalık yangın yerine dönmüş; birileri de diyor ki bundan sonra birazcık daha az yanacak. Ortalığı alevler sarmış kimin umurunda, yeter ki kodamanların çıkarları sürsün!

1 https://madrebrava.org/media/pages/insight/people-don-t-see-industrial-meat-as-a-key-cause-of-global-warming-poll/e502b3de61-1678981785/meat-and-climate-media-coverage-analysis_madre-brava_16-march.pdf

2 https://madrebrava.org/insight/people-don-t-see-industrial-meat-as-a-key-cause-of-global-warming-poll

Yazarın Son Yazıları

Taktikler, yalanlar ve gerçekler!

Başından beri uyardığımız oldu.

Devamını Oku
11.01.2026
Kaygan zeminde kaypaklar

CHP listelerinden milletvekili seçilen üç milletvekilinin AKP’ye geçmesi, artık bir seriye dönüşen İLKESİZ SİYASET yazılarımın dördüncüsünü yazmamı gerektirdi.

Devamını Oku
09.01.2026
‘Demokrasi’ yalanıyla bir darbe daha!

Dünya siyasi tarihi “demokrasi” yalanıyla yapılan darbelerle dolu.

Devamını Oku
07.01.2026
Esir kampları kapatılsın!

Tahmin ederim; başlığı görünce çoğu kişinin aklına insanların tutsak edilmesi gelmiştir.

Devamını Oku
04.01.2026
Gazetecilikte 30. yılımda bir değerlendirme

Okurlarım bilir, köşe yazılarımda özel yaşantımdan söz etmem.

Devamını Oku
02.01.2026
TBMM’de yaptırılamayan, halk kışkırtılarak mı yapılacak?

2025’in son yazısı daha farklı olsun isterdim ama bir gazetecinin halka sorumlu olduğu gerçeğini hiç unutmadığım için, ülkemizin içinde bulunduğu koşullarda yine endişe duyduğum bir konuda yazıyorum.

Devamını Oku
31.12.2025
‘Demokratik’ bir cihat!

1970’lerin sonunda “Marksist-Leninist” bir örgüt iddiasıyla PKK terör örgütünü kuran terörist başı Öcalan, son dönemde tam bir açılım içinde!

Devamını Oku
28.12.2025
İşçi sınıfı için idam fermanı çıkardılar!

Asgari ücret tespit komisyonundan işçi sınıfı için İDAM FERMANI çıktı!

Devamını Oku
26.12.2025
Uyuşturucu operasyonları ve çürümüşlük!

Günlerdir sosyal medyada ve geleneksel medyada birtakım tanınmış kişilerin yazışmaları ve görüntüleri paylaşılıyor, hatta “gazeteci” denen bazı kişiler, bunları köşelerine taşıyor.

Devamını Oku
24.12.2025
Halktan gizlenen açılım gerçekleri!

“Açılım süreci” adı altında kapalı kapılar ardında dönen pazarlıkları yaklaşık bir buçuk yıldır bu köşede yazıyorum.

Devamını Oku
21.12.2025
Kararsızları kim kazanacak?

Çarşamba günü medyaya yansıyan bir haber vardı.

Devamını Oku
19.12.2025
Özgür Özel’in yanıtlaması gereken sorular

Özgür Özel, 12 Aralık’ta İlke TV’de bazı sorular sorulmasını gerektiren değerlendirmelerde bulundu.

Devamını Oku
17.12.2025
Kadınların önüne duvar örenler!

Büyük Birlik Partisi (BBP) Genel Başkanı Mustafa Destici, gerici açıklamalarına bir yenisini daha ekledi.

Devamını Oku
14.12.2025
Açık ve gizli süren ilişkiler!

Kürdistan Demokrat Partisi Başkanı Mesud Barzani’nin 29 Kasım’da bir sempozyuma katılma bahanesiyle uzun namlulu silahlı korumalarıyla Cizre’ye gelmesi, aklıma Uğur Mumcu’nun 7 Ocak 1993 tarihli gazetemizdeki yazısını getirdi.

Devamını Oku
12.12.2025
‘Yerel demokrasi’ diyorlar, siz özerklik anlayın!

DEM Parti Eş Genel Başkanı Tuncer Bakırhan, “Cumhuriyet ilan edilmiş ama eksik bırakılmıştır” diyerek yine Cumhuriyeti hedefe koydu, anayasa değişikliği isteyerek yine 1921 Anayasası’nı övdü ve Bahçeli tarafından alkışlandı.

Devamını Oku
10.12.2025
Gizliyorsunuz çünkü hedef çok büyük!

Öcalan açılımı için kurulan TBMM komisyonunda basına kapalı oturumlar yapılmasından sonra, AKP milletvekili Hüseyin Yayman Öcalan’ın ayağına İmralı’ya giden heyette yer aldığını halktan gizlemeye çalıştı.

Devamını Oku
07.12.2025
5 Aralık 1934’ten bugüne kadın hakları!

Yıl 1934...

Devamını Oku
05.12.2025
AYM, bilimsel gerçekleri reddetti!

Hani bazen hayatınızı adadığınız bir mücadelede öyle bir an gelir ve yıllarca yalnızca duvarlara bağırdığınızı düşünürsünüz..

Devamını Oku
03.12.2025
Türkiye üzerine karanlık planlar!

Yaklaşık bir yıldır birçok yazımda uyardığım bir tehlike, DEM Partisi çevresinden ilk kez açık açık dile getirildi.

Devamını Oku
30.11.2025
Hapishane ‘doğal yaşam alanı’ değildir!

İçinde yaşadığımız dönemin en berbat özelliklerinden birisi, kavramlara farklı anlamlar yükleyerek insanları kolayca kandırmanın çok yaygınlaşmış olması.

Devamını Oku
28.11.2025
Teröristler ana muhalefeti tehdit ediyor!

Sonunda bu da oldu.

Devamını Oku
26.11.2025
Tarih bu yıkım ittifakını yazacak!

Cuma günü TBMM’de yapılan İmralı oylamasından sonra bir TV kanalında bir siyasal iletişimcinin konuşmasına rastladım.

Devamını Oku
23.11.2025
Bahçeli’nin daha çok işi var!

Dün gazetemizde Aytunç Ürkmez imzasıyla yayımlanan bir haber...

Devamını Oku
21.11.2025
'Açın Bahçeli'nin yolunu, İmralı'ya gitsin!'

Tarih 31 Temmuz 2025.

Devamını Oku
19.11.2025
Şiddete tanıklık etmek

Geçen hafta Uluslararası Hayvan Politikaları Konferansı’na katılmak için ilk kez Marakeş’e gittim.

Devamını Oku
16.11.2025
Mesele 1923 Cumhuriyeti’nin tasfiyesi!

AKP-MHP koalisyonunun CHP’nin cumhurbaşkanı adayı Ekrem İmamoğlu’na karşı yürüttüğü operasyon...

Devamını Oku
14.11.2025
Hadi oradan!

Yazımın başlığına güzel Türkçemizde birçok düşünce ve duyguyu aynı anda iki sözcükle anlatabilen işlevsel bir deyimi koydum.

Devamını Oku
09.11.2025
Sosyalizm en kapitalist ikinci partiyle gelmez!

Kendisini “demokratik sosyalist ve Müslüman” olarak niteleyen Uganda asıllı 34 yaşındaki Zohran Mamdani’nin New York Belediye başkanlığına seçilmesi hakkındaki bazı yorumlar, birkaç yılda bir yinelemem gereken gerçekleri hatırlattı.

Devamını Oku
07.11.2025
Ümmetçi çakma ‘sosyalistler’!

1923 Cumhuriyet Devrimi’ni hedefe koyanlar, 102. yıldönümünde de boş durmadı.

Devamını Oku
05.11.2025
Türkiye, goril Zeytin’i de esir etti!

22 Aralık 2024’te Nijerya’dan Tayland’a kaçak olarak götürülmek istenirken İstanbul Havalimanı’nın kargo biriminde travma halinde yavru bir goril bulundu.

Devamını Oku
02.11.2025
Casusluk davası ve déjà vu!

Geçen hafta hayatımıza bir casusluk davası girdi ve beş gün önce de Ekrem İmamoğlu, İmamoğlu’nun seçim kampanyası direktörü Necati Özkan ile Tele1 Genel Yayın Yönetmeni Merdan Yanardağ hakkında tutuklama kararı verildi.

Devamını Oku
31.10.2025
Cumhuriyetçi geçinenler ve gerçekler!

“En hafif rüzgârdan bile korunması lazım gelen yeni doğmuş yavrunun, onu beslediğini söyleyenler tarafından böyle hırpalanması caiz miydi?”

Devamını Oku
29.10.2025
Diziden al haberi!

İsrail’in büyük dostu ABD Başkanı Trump, bir süredir kameralar önünde Erdoğan’a övgüler yağdırıyor, buluşurken Beyaz Saray’ın kapısında ayakta bekliyor, “iyi dostuz” diyor, rahat otursun diye sandalyesini tutuyor ve ayrılırken kapıya kadar uğurluyor.

Devamını Oku
26.10.2025
Cumhuriyet Yürüyüşü!

2025 yılında, Cumhuriyet Devrimi’nin 102. yıldönümünde Türkiye’de cumhuriyetçilere düşen önemli görevler var.

Devamını Oku
24.10.2025
Cumhuriyeti kuranlar!

Geçen hafta Türkiye Büyük Millet Meclisi’nde yaşanan rezalet, ülkenin içine sokulduğu durumun vahametini tam olarak gözler önüne serdi.

Devamını Oku
22.10.2025
Siyasetçilerin anayasayı çiğneme özgürlüğü mü var?

Başlıktaki soruyu sormak zorunda kalmamın sayısız nedeni var.

Devamını Oku
19.10.2025
Alçak düzenin resmi!

ABD Başkanı Trump, 13 Ekim’de İsrail Parlamentosu’unda ayakta alkışlandığı bir konuşma yaptı.

Devamını Oku
17.10.2025
Paçalardan akan ‘demokrasi’ yalanı!

“Sayın Öcalan, bu son görüşmede çok rahatsız olduğu bir mesele üzerinde durdu.

Devamını Oku
15.10.2025
Selam olsun Kubilay’lara!

Cuma günü yazımı şu satırlarla bitirmiştim: 7 Ekim’de TBMM’de yaşanan rezalete seyirci kalan siyasi partiler ve siyasetçiler meşruiyetini kaybetmiştir.

Devamını Oku
12.10.2025
Habur’dan beter bir rezalet!

7 Ekim 2025, Türkiye’nin tarihine Türkiye Büyük Millet Meclisi’nde terörist başı Abdullah Öcalan için “Biji serok Apo” yani Türkçesi ile “Önder Apo çok yaşa” anlamına gelen sloganların atıldığı gün olarak geçti.

Devamını Oku
10.10.2025