‘Ben bir kız çocuğuyum’ - Prof. Dr. Ayşe Yüksel
Olaylar Ve Görüşler
Son Köşe Yazıları

‘Ben bir kız çocuğuyum’ - Prof. Dr. Ayşe Yüksel

12.10.2026 04:00
Güncellenme:
Takip Et:

“Adım Halime, köyde yaşıyorum, ilkokul bitince ortaokula nereye gideceğim diye düşünüyorum, yatılı ortaokul varmış, keşke babam beni oraya gönderse. Bilmiyorum ki nasıl bir yer!”

Halime, bir hayalin var mı?

“Tabii ki var, televizyonda görüyorum, keşke Anıtkabir’e gidebilsem, Atatürk’ü ziyaret edebilsem.”

‘İNANAMADIM, BENİ DÜŞÜNMÜŞ…’

“Benim adım Zehra, köyde doğdum, köyün bileşik sınıfında okudum, öğretmenim çalışkan olduğum için babamı ikna etti, beni yatılı ortaokula yerleştirdi. İlk defa ailemden ayrı idim ama yatakhanede sabaha kadar bizi bekleyen nöbetçi öğretmenler vardı. Onlardan biri bana Türkan Saylan Hoca’yı anlattı, sana da burs verebilirler, o parayla eğitim masraflarını karşılarsın dedi. Burs ne demekti, nasıl bana gelecekti, bilmiyordum. Öğretmenim önayak oldu, beni ÇYDD ile buluşturdu, burs bağlandı. O burs sayesinde hafta sonları minibüs parası vererek ailemin yanına gidebildim. Yatılı okullar iyi ki var, o sayede ben okuyabildim. Öğretmenlerimiz bizlerle çok ilgilenirdi, çok küçük ve savunmasızdık ama öğretmenlerimiz en zor ve özel anlarımızda bile hep yanımızda oldu, bir anne gibi sıcacık sarıp sarmaladılar bizi. Bana burs bağlatan öğretmenim, beni parasız yatılı kız lisesi sınavlarına hazırlamaya başladı, ben de hep ders çalışıyordum. Başka bir şehirde liseyi yatılı okuyabildim, bursum orada da devam etti.

Günün birinde Türkan Hoca’mdan bana mektup geldi, el yazısı ile yazılmış, ‘Güzel Kızım’ diye başlayan… İnanamadım, beni düşünmüş, bana mektup yazıp önerilerde bulunmuştu. Eğitim yıllarımın sonuna geldim, üniversite sınavına girdim çok istediğim doktor olma hayalim gerçekleşiyor, tıp fakültesini kazandım. ÇYDD yine hep benimle idi, bu sefer hem burs alıyordum hem de sosyal ve kültürel gelişimime yönelik çok önemli katkılar da vardı. Mezun oldum, zorunlu hizmete gittim, günlerim hasta bakmakla, TUS’a çalışmakla geçti. Çok şükür, kazandım çok istediğim branşta uzmanlık eğitimi aldım. Ne yaptım biliyor musunuz? Küçücük bir kız çocuğu bugün uzman doktor olmuşsa bu ÇYDD sayesinde oldu diye ilk uzmanlık maaşımızı derneğimize bağışladım.

‘HAYAL KURMAK İYİDİR’ 

“Ben, ziraat mühendisi Hatice, köyümün ilk üniversite bitiren kız çocuğuyum. Neden mi ziraat mühendisi oldum? Çocukluğumda annem babam tarım ile uğraşırdı, çok emek verirlerdi ama ya yağmur hiç yağmaz ya da çok yağar, ürün istediğimiz seviyede olmazdı. Eğer ben ziraat mühendisi olursam anneme babama iyi tarım yapmayı öğretirim diye düşünürdüm. Hayalim gerçekleşti, ortaokulda tanıştığım Türkan Hoca’m sayesinde, liseyi yatılı bir okulda okudum, bir üniversitenin ziraat mühendisliği fakültesini kazandım, fakülteyi birincilikle bitirdim, yüksek lisans yaptım, şimdi doğru tarımı öğretmek için çalışıyorum. Hayal kurmak iyidir, hayallerini gerçekleştirenler ise daha da iyidir.”

EN İYİ PROJE: KARDELENLER 

ÇYDD’nin eğitimlerine destek verdiği on binlerce kız çocuğundan üç kurgu ismin öyküsünü özetlemeye çalıştım. Bunların çok daha fazlası var ÇYDD mezunları arasında. Her biri kız çocuğu idi, hak ettikleri eğitime kavuştular, destek aldılar ve ekonomik özgürlüklerine kavuştular ve bugün ayakları üzerinde duruyorlar.

Dün 11 Ekim Dünya Kız Çocukları Günü’ydü. 11 Ekim Dünya Kız Çocukları Günü, 2012 yılından bu yana Birleşmiş Milletler tarafından alınan bir kararla, kız çocuklarının yaşadığı eşitsizliklere dikkat çekmek, iyileştirmeye yönelik adımlar atılmasını sağlamak amacıyla anılıyor. Bu karardan bir yıl önce de ÇYDD’nin paydaş bir kurum ile beraber gerçekleştirdiği “Kardelenler” eğitim bursu projesi, BM’de en iyi proje seçilmiş, bir kardelen kızımız BM Genel Kurul salonunda konuşma yapmıştı. Ne büyük bir gurur. 193 üyeli BM Genel Kurulu’nda; Türkiye, Kanada, ve Peru 11 Ekim gününün “Dünya Kız Çocukları Günü” olarak kabul edilmesine yönelik bir öneri sunmuş, bu öneri bütün ülkelerin onayıyla kabul edilmişti. Bir bakıma ÇYDD’nin kız çocuklarına eğitim desteği verdiği, günümüzdeki adıyla “Anadolu’da Bir Kızım Var Öğretmen Olacak” projesi bu anlamlı günün kabul edilmesine yol açmıştı.

OKUMAK İSTEYEN BİR KIZ ÇOCUĞU VARSA…

Kararın 14. yılındayız, bugün ne yazık ki ülkemizde kız çocuklarının yaşına uygun eğitim hakkından tam yararlandığı söylenemez. MEB verilerine göre ilkokul, ortaokul ve lisede kız çocukları, oğlan çocukları ile sayısal anlamda eşit değildir. Kız çocuklarının, çağdaş, bilimsel, karma ve kamusal eğitimden yararlanmaları için hâlâ desteğe gereksinim vardır. Türkan Saylan’ın 1997 yılında başlattığı kız çocuklarına eğitim bursu projesi, yıllar boyunca 110 bin 744 kız çocuğunun temel eğitimden yararlanabilmesini sağlamıştır. Yüksek öğretime devam eden, bugün meslek sahibi kadınlar olarak yaşamını sürdüren o kız çocuklarının sayısı 50 bin 929’a ulaşmıştır. Diyoruz ki “Ben çok okumak istiyorum ama ekonomik koşullarım buna yetmiyor” diyen bir kız çocuğu varsa, o ÇYDD’nin olanakları ölçüsünde burs ile desteklenebilir, derneğimiz bunun için tüm kaynaklarını zorlayacaktır. Biz Türkan Hoca’mızdan böyle öğrendik.

“Eğer bir yerde bilime, demokrasiye, barışa ve aydınlığa aç bir çocuk senin ışığını bekliyorsa, sönmeye hakkın yoktur. Işıyacaksın, ölüme saniyeler kalmış olsa bile” diyordu Prof. Dr. Türkan Saylan…

PROF. DR. AYŞE YÜKSEL

ÇYDD GENEL BAŞKANI

Yazarın Son Yazıları

Hediye, hata, dönüş... - Hamza Kie

Hiçbir belediye başkanı ya da meclis üyesi yalnızca kara kaşı, kara gözü için transfer edilmez.

Devamını Oku
12.10.2026
‘Ben bir kız çocuğuyum’ - Prof. Dr. Ayşe Yüksel

“Adım Halime, köyde yaşıyorum, ilkokul bitince ortaokula nereye gideceğim diye düşünüyorum, yatılı ortaokul varmış, keşke babam beni oraya gönderse. Bilmiyorum ki nasıl bir yer!”

Devamını Oku
12.10.2026
Türkiye Cumhuriyeti hukuk devleti mi? - Erol Türk

Devlet, faaliyetlerini yürütmek için birtakım araçlara muhtaçtır.

Devamını Oku
10.10.2026
Mücadeleyi büyütebilmek… - Hüseyin Özkahraman

İstemeye istemeye de olsa Türkiye’nin kurucu partisi Cumhuriyet Halk Partisi’nde derin bir siyasi ayrışma ve ayrılıklar yaşandı.

Devamını Oku
10.10.2026
Çürümeye alışmak - Mehmet Utku Şentürk

Şükrü Erbaş birkaç dizeyle bazen sayfalar dolusu sosyoloji metninin anlatamadığını anlatıyor.

Devamını Oku
09.10.2026
Nispi temsil ve geri çağırma hakkı - Yüksel Işık

İlk değildi Cemil Tugay, belki son da olmayacak.

Devamını Oku
09.10.2026
Türkiye, ABD ve ‘stratejik ortaklık’ - Doğu Silahçıoğlu

Türk-ABD ilişkilerinde politik altyapı oluşturmak ve kamuoyu desteği sağlamak amacıyla siyasi çevrelerce sıklıkla “stratejik ortak” tanımı kullanılmaktadır.

Devamını Oku
08.10.2026
Endüstriyel demokrasi - Engin Ünsal

Yurttaşların seçmen olarak ülkenin yönetimine katılmasına siyasal demokrasi, işçilerin sendikaları aracılığı ile işyerlerinde ve ülke çapında ekonomik ve sosyal politikaların belirlenmesine katılmalarına endüstriyel demokrasi diyoruz.

Devamını Oku
08.10.2026
Birlikte yaşamın hukukunu kurmak - Cem Alptekin

Toplumsal yaşamda düşünce, inanç ve dünya görüşü farklılıklarının bulunması yaşamın doğal bir sonucudur.

Devamını Oku
07.10.2026
Bir devrin inceliği: Göksel Arsoy - Aybars Kuday

Bazı sanatçılar, oynadıkları rollerin ötesinde bir dönemin belleğinde yer edinir.

Devamını Oku
07.10.2026
Türkiye’nin Ezopları - Ülkü Sarıtaş

“Türkiye’nin Ezopları”nın sonuncusu İoanna Kuçuradi’ydi.

Devamını Oku
07.10.2026
'İyi ana' İoanna Kuçuradi - Mucize Özünal

İoanna Kuçuradi’nin adını anarken insan olmanın onuru ve sorumluluğunun bilgisiyle insanı insan etmeye adanmış bir ömürden söz etmeliyiz.

Devamını Oku
06.10.2026
İstanbul’un düşman işgalinden kurtuluşu - Atilla Can Akarcalı

30 Ekim 1918 tarihli Mondros Mütarekesi sonrası yurdumuz işgal edilmiş, işgallere karşılık çok geçmeden bölgesel direniş örgütleri kurulmuştu.

Devamını Oku
06.10.2026
Planlı ekonomiden ‘nas ekonomisi’ne - Mehmet Tomanbay

Cumhuriyetle şekillenen ekonomi yönetimi anlayışı; bilimin ve aklın yol göstericiliğinde, kamunun rolünü ve planlamayı önemseyen, güçlü kurumlara ve hukuka dayanan, yaratılan refahın toplum kesimleri arasında adil paylaşılmasını amaçlayan kurumsal bir yapıya dayanıyordu

Devamını Oku
05.10.2026
Londra yeniden Avrupa’ya mı dönüyor? - Göktürk Tüysüzoğlu

İngiltere Başbakanı Andy Burnham geçen temmuz ayında Keir Starmer’ın yerine geçtiğinde Brexit tartışmasının yeniden alevleneceği öngörülebiliyordu.

Devamını Oku
05.10.2026
Kimi koruyor, kimi yok ediyoruz? - Gülay Ertürk

Yarın 4 Ekim Dünya Hayvanları Koruma Günü.

Devamını Oku
03.10.2026
Bir zihniyetin iflası - Ayşe Atalay

Günlerdir tüm Türkiye’yi derinden sarsan fon krizi aslında bir zihniyetin, bir dünya görüşünün iflasıdır.

Devamını Oku
02.10.2026
Mekke Anlaşması - Cihangir Dumanlı

Türkiye, Pakistan ve Suudi Arabistan arasında 7 Ağustos’ta Riyad’da imzalanan Mekke Ortak Savunma Anlaşması basında ve kamuoyunda gereken ilgiyi görmemiş, yeteri kadar tartışılmamıştır.

Devamını Oku
02.10.2026
Çocuklar iş cinayetlerinde neden ölüyor? - Özgür Hüseyin Akış

Aslında başlıktaki sorunun kendisi bile başlı başına bir toplumsal itirazdır.

Devamını Oku
02.10.2026
Çin’in silahı: Zaman - Nejat Eslen

Çin’in siyasetini uzun vadeli, küresel jeopolitik vizyonu yönlendirir.

Devamını Oku
01.10.2026
İş kazasının görünmeyen ortakları - Mehmet Altınkaynak

Bir iş kazası olduğunda ilk yaptığımız şey genellikle bir neden aramak oluyor.

Devamını Oku
01.10.2026
Eriyen bütçenin faturası vatandaşa... - Mehmet Özdağ

Bütçe açığının asıl kaynağı halka verilen enerji desteği değil faiz ödemeleridir; çözüm faturaya yeni zam yapmakta değil, enerji verimliliğinde aranmalıdır.

Devamını Oku
30.09.2026
Siyasetin sonu mu? - Utku Yapıcı

Siyasetin sonunun geldiği iddiası, ilk duyduğunuzda kulağa gerçeklikle açıkça çelişen bir iddia olarak gelebilir.

Devamını Oku
30.09.2026
Bilgiyi koruyan kim? - Ömür Tanyel

2001’de ortaya çıkan Vikipedi’nin fikri cesurdu...

Devamını Oku
30.09.2026
Sosyal devlet olmayınca... - Şafak Yüca

Sabah 6’da çıkıyorlar yola.

Devamını Oku
29.09.2026
Dünya Kuduz Günü - Gülay Ertürk

Kuduzdan insan ölümü kader değildir.

Devamını Oku
28.09.2026
Kavganın da hukuku var - Abdullah Dörtlemez

İnsanların aynı şeyi düşünmesi, aynı şeyi istemesi, aynı yerden bakması beklenebilir mi?

Devamını Oku
28.09.2026
Yapay zekâ eylem planı ne söylüyor? - Tayfun İşbilen

18 Ağustos 2026’da Resmi Gazete’de yayımlanan bir genelgeyle Türkiye Yapay Zekâ Eylem Planı (2026- 2030) yürürlüğe girdi

Devamını Oku
26.09.2026
Kapitalizmin sonsuz sonu- Kaan Eroğuz

İngiltere’de tarımsal üretim ilişkilerinin dönüşmesi ve kırsal alandaki nüfusun geçimini sağlamak için pazara bağımlı (market dependence) duruma gelmesiyle ortaya çıkan kapitalizm, genel itibarıyla 16. yüzyıldan bu yana ekonomik, siyasal ve sosyal yaşantımızı şekillendirmektedir.

Devamını Oku
25.09.2026
Siyaset sahnesi ve Özgür Özel - Gani Aşık

Özgür Özel’in parti genel başkanı olarak siyaset sahnesine çıktığı dönem, siyasal İslamcı iktidarın 24 yıldan bu yana Atatürk Cumhuriyeti’nin burçlarına ortaçağ topları ile saldırdığı, temellerini Vahdettin salvoları ile sarstığı bir devreye denk geldi.

Devamını Oku
25.09.2026
Okulda şiddet tırmanıyor - İsmail Doğan

Son yıllarda toplum olarak içimizi yakan olaylara tanıklık ediyoruz.

Devamını Oku
24.09.2026
Sanatın metalaşması - Hüseyin Yıldırım

İş dünyası veya yerel yönetimlerin “konaklama ve ağırlama” karşılığında eser toplama modeli giderek yaygınlaşıyor.

Devamını Oku
24.09.2026
Dil, tarih, eğitim ve ‘Kürtçe’ - Ahmet Küçükşahin

Kürtlerin dili “Kürtçe” midir?

Devamını Oku
23.09.2026
Türkiye’de sosyal politikaların aşınması - Halit Payza

Sosyal devlet kavramı, yurttaşlarına asgari bir yaşam standardı sağlamayı, gelir eşitsizliklerini azaltmayı ve eğitim, sağlık gibi temel hizmetlere herkesin ulaşabilmesini amaçlayan bir anlayışı ifade eder.

Devamını Oku
23.09.2026
Siyasal projeler ve Aleviler - Mahmut Aslan

Türkiye, 40 yıla yayılan Kürt meselesini çözme olanağını arıyor.

Devamını Oku
22.09.2026
İmamoğlu’na hapis ve siyasi yasak

İstanbul Büyükşehir Belediyesi’nin (İBB) 19 Mart 2025’ten bu yana kanıtlanmamış birtakım suçlamalarla tutuklu olan, o nedenle İçişleri Bakanlığı’nca anayasanın 127., Belediye Kanunu’nun 47. maddesi uyarınca “geçici bir tedbir olarak” görevinden uzaklaştırılan başkanı Ekrem İmamoğlu, 25 Ekim 2022 günü Tuzla İleri Biyolojik Atıksu Arıtma Tesisi 3. Kademesi’nin açılışında Tuzla Belediye Başkanı Şadi Yazıcı’nın yaptığı konuşma üzerine kendi konuşmasında “kamu görevlisine hakaret” ettiği iddiasıyla yargılandığı İstanbul Anadolu 16. Asliye Ceza Mahkemesi’nde iki kez beraat ettikten sonra istinaf yoluyla başvurulan İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 23. Ceza Dairesi, bozma kararıyla dosyayı yeniden incelenmek üzere ilk derece mahkemesine geri gönderdi.

Devamını Oku
21.09.2026
‘Sanayinin musikisi’ susarken... - İbrahim Berksoy

Cumhuriyetin iktisadi kalkınmaya dayalı “atılım dönemi”nin ilk yıllarından beri ülkemizde dokuma sanayisi öncelikli sektörlerin başında gelmiştir.

Devamını Oku
19.09.2026
Birleşik Krallık’ta ayrılık sınavı - Göktürk Tüysüzoğlu

İskoçya, Galler ve Kuzey İrlanda’daki bağımsızlık yanlısı siyasi liderlerin Cardiff’te imzaladığı mutabakat zaptı, Birleşik Krallık’ın anayasal mimarisini yeniden tartışmaya açtı.

Devamını Oku
19.09.2026
Kıbrıs’ta değişmeyen denklem - Ahmet Göksan

Kıbrıs adasının uluslararası gündemden hiç düşmemesinin temelinde, adanın iki halkı arasındaki siyasi anlaşmazlığın yanı sıra, 1960’ta kurulan ortaklık düzeninin kısa sürede bozulması ve bugün de devam eden statü tartışması bulunuyor.

Devamını Oku
18.09.2026
Emeklinin örgütlenme hakkı ve sendika - Musa Kocaman

Emekli olmak, toplumdan emekli olmak değildir.

Devamını Oku
18.09.2026