İsrail-Filistin sorunu
Örsan K. Öymen
Son Köşe Yazıları

İsrail-Filistin sorunu

23.10.2023 03:00
Güncellenme:
Takip Et:

Laiklik karşıtı, köktendinci, şeriatçı terör örgütü Hamas’ın, İsrail’e ve bini aşkın İsrailli sivil vatandaşa yönelik terör saldırısı, İsrail hükümetinin Gazze’deki Filistinli sivillere yönelik devlet terörüyle sonuçlandı. İsrail’in bu saldırıları sonucunda Gazze’de binlerce sivil Filistinli yaşamını yitirdi.

Önce Hamas’ın, arkasından İsrail’deki sağ görüşlü Binyamin Netanyahu hükümetinin gerçekleştirdiği katliamların, İsrail ile Filistin arasındaki olası bir barışı neredeyse olanaksız kıldığı açıktır. Hem Filistin’de hem de İsrail’de bu katliamları gerçekleştiren tarafların, İsrail ile Filistin arasında bir barışın ve uzlaşmanın gerçekleşmesini istemedikleri açıktır. 

***

İsrail’in Filistin topraklarını işgal etmesine karşı mücadeleyi başlatan ilk örgütlerden birisi Filistin Kurtuluş Örgütü ve El-Fetih adlı siyasi partidir. FKÖ ve El-Fetih laiklik ilkesini benimsemiş bir örgütlenmeydi. 

1980’lerin sonunda, Mısır’daki laiklik karşıtı, köktendinci, şeriatçı örgüt “Müslüman Kardeşler”in Filistin’deki bir uzantısı olarak, Hamas adlı örgüt kuruldu. Bu örgüt 1990’lı yıllarda birçok İsrail vatandaşına ve sivillere yönelik terör saldırıları düzenledi. Tel Aviv’de ve Kudüs’te yolcu otobüslerine yönelik intihar saldırıları bunlara dair örneklerdi. 

Hamas zaman zaman terör saldırılarına ara vermiş olsa da ve siyasi bir parti olduğunu iddia etse de, gerçeğin böyle olmadığı, 7 Ekim 2023 tarihindeki terör saldırılarıyla bir kere daha kanıtlandı. Hamas teröristleri, İsrail sınırları içinde, gençlerin katıldığı bir müzik festivalini ve çeşitli sivil yerleşim birimlerini bastılar ve kadın, erkek, çocuk, yaşlı ayrımı yapmadan, bini aşkın İsrailliyi katlettiler. Bu İsrail’in tarihinde, İsraillilere yönelik gerçekleşen en büyük terör saldırısı oldu. 

İsrail hükümeti bunun üzerine, kendisini bir terör saldırısına karşı savunma gerekçesiyle Gazze’yi havadan bombaladı ve binlerce Filistinli sivilin ölümüne neden oldu. Bu saldırılarda yüzlerce çocuk, kadın ve yaşlı da hayatını kaybetti.

Dünyada birçok medya organı, yaşanan olayların nesnel bir biçimde aktarılması konusunda büyük ölçüde sınıfta kaldı. ABD gibi ülkelerde medya İsraillilerin mağduriyetine odaklandı, Filistinlilerin mağduriyetine asgari düzeyde yer verdi. Türkiye gibi ülkelerde medya Filistinlilerin mağduriyetine odaklandı, Hamas’ın terör eylemlerini neredeyse görmezden geldi. Bu durum, ABD ve Türkiye gibi ülkelerde hükümetlerin ve siyasi partilerin, kamu hizmeti vermesi gereken medyayı, nasıl kontrol ettiklerini bir kere daha gösterdi.   

***

İsrail’de ve Filistin’de daha fazla Filistinlinin ve İsraillinin yaşamını kaybetmemesi için bir an önce ateşkesin sağlanması gerekmektedir. Ancak esas olan kalıcı bir çözümdür. 

İsrail ve Filistin arasındaki sorunun kalıcı olarak çözülmesi ve barışın sağlanması için, bir yandan, Birleşmiş Milletler tarafından kabul edilen İsrail’in meşru sınırlarının ve İsrail’in bir devlet olarak var olma hakkının, Hamas ve İran tarafından tanınması; Filistin’in resmi ve meşru yönetiminin ve El-Fetih partisinin bu yönde daha fazla çaba harcaması; bir yandan da, İsrail’in, işgal ettiği Filistin topraklarından, yani Batı Şeria ve Doğu Kudüs’ten ve işgal ettiği Suriye topraklarından, yani Golan tepelerinden çekilmesi ve bağımsız Filistin devletini tanıması gerekmektedir.

Bunların gerçekleşebilmesi için Filistin’in Hamas’tan, İsrail’in de Netanyahu hükümetinden kurtulması gerekmektedir. 

İsrail’in ve Filistin’in bu kısır döngüden çıkmasını ancak, halk kitlelerinin ulaşabileceği bir bilinç seviyesi sağlayabilir. Aksi halde cehalet, dünyanın her yerinde olduğu gibi, İsrail’de ve Filistin’de de barışı esir alır.

Yazarın Son Yazıları

Sosyalizm ve laiklik

Laiklik, dinin devlet, siyaset, hukuk, eğitim işlerine karışmaması ve müdahale etmemesi, devletin de dindar vatandaşın dini inanç ve ibadet özgürlüğünü ve dindar olmayan vatandaşın felsefi görüşünü ve yaşam tarzını güvence altına almasıdır.

Devamını Oku
20.04.2026
Sahte umutlar diyarı

1917 Ekim Devrimi’nin öncüsü ve Sovyet Sosyalist Cumhuriyetler Birliği’nin kurucusu Vladimir Lenin, emperyalizm kavramını çözümleyen, kapitalizm ile emperyalizm arasındaki ilişkiyi açıklayan ve emperyalizme karşı mücadelenin kuramsal temellerini ortaya atan en önemli düşünürlerden ve yazarlardan birisiydi.

Devamını Oku
18.04.2026
Muhalefetin çıkmaz sokağı

AKP’nin ana muhalefet partisi CHP üzerinde uyguladığı baskılar giderek artarken, CHP eski yöntemle yeni sonuç almaya çalışıyor.

Devamını Oku
13.04.2026
Lübnan

ABD’nin ve İsrail’in İran’a saldırması, İran’ın da Ortadoğu’da kendisine saldırmayan başka ülkelere saldırması ve Hürmüz Boğazı’nı hukuka aykırı biçimde kapatması sonucunda ortaya çıkan savaşta, Lübnan ne yazık ki gölgede kaldı.

Devamını Oku
11.04.2026
Kazanmak, kaybetmek

Düşmana karşı bir savaşı ve mücadeleyi kazanabilmek için, öncelikle düşmanın gücünü ve kapasitesini çok iyi analiz etmek gerekir.

Devamını Oku
06.04.2026
İran’daki buzdağı

19. yüzyılda felsefe, sosyoloji, siyaset bilimi, ekonomi, tarih alanlarında disiplinlerarası çalışmalar yapan Karl Marks, ekonomik temelin üstyapıyı belirlediğini savunmuştu.

Devamını Oku
04.04.2026