İnanmayacaksınız ama benden birkaç yaş ancak büyük olmasına karşın, orta üçüncü sınıftan başlayarak İstanbul Kız Lisesi’nde eşi ile birlikte hocam oldular. İstanbul Üniversitesi’nde kariyerlik yıllarını yakından izleyememiştim ancak Çağdaş Yaşam yöneticiliği de içinde, kadın haklarına ilişkin örgütlenmelerin içinde sorumluluk almadığı kurum yok gibi. Cumhuriyet YouTube için söyleşi sözünü birkaç yıl önce Cumhuriyet gazetesi içinde katıldığı bir toplantıda almıştım.
Çat orada, çat burada, her çatı altında, elbette kadın ağırlıklı eğitim çalışmaları içinde koşturmacaları arasında hiç yorulmadığını yansıtan neşeli sesi ile “Şükrancığım sözüm söz ama şu ara yoğunluğum çok” diye diye, ayları yılları geçirmişiz. Sonunda yine koşturmaca arasında, “Hazırlıksız daha sıcak, keyifli oluyor” sözüme güvenerek ateş almaya gelmiş gibiydi. Hemen yayına girdik, hiç soluklanamadan, ünlü gülüşü, neşesini, enerjisini koruyor olarak gidiverdi.
Laf aramızda, bir gündeme takılır, yaşamındaki çok yönlü örgütlükler içinde koşturmacalarında atlamalar yapabiliriz kaygısı, iki taraflı geçerli idi. Necla Arat Hoca’mızın eğitimlerine, etkinliklerine, meslek eğitim kurslarına katılmış olanlar, kendilerine özgün ayrıntılar bulmayı umuyorlarsa düş kırıklığına uğrayabilirler. Necla Arat Hoca’mız, kadınların iki cinsin ortak yaşamında ne kadar çok boyutlu ezildiğinin bilincinde olarak kadının özel, öncelikle kendini geliştirme ortamları bulmak zorunda olduğunun kararlılığı ile verilen emeklerin kurumları arasında ayrımcılık gözetmeden koşturanlardan.
***
Doğrusu kuruculuğundan içinde olduğu kurumların listesinin yapılması yerine, önceliğinin en çaresiz, en yoksul, yoksun kadınlara öncelik verme çabaları olarak aidiyet, kimlik, siyaset, inanç ayrımsız olarak vurgulanması anlamlı. Kadın hakları kazanımlarında ise sıkı Cumhuriyetin, Mustafa Kemal devrimciliğinin ilkelerine inandığının altını çiziyor olarak önceliklerinin kadının kendisi ile birlikte çocukları için de yararlı, üretici eğitimlerden geçirilebildiği koşulların yaratılması çabalarına katkı getirecek örgütlenmelerin hepsi olabilir anlamına gelen bir çerçeve çizmiş oluyor. Doğrudan kuruculuğuna katıldığı kurumlar ile öncelik verdiği kendisinin de kurucuları arasında oldukları yanında, üniversite çatısı altında kuruculuğunu üstlendiklerini de sıralıyor. Necla Arat Hoca, belediyelerin de içinde oldukları çok önemli çalışmalardan da örnekler veriyor. Eğitimlerinde önleri açılmış kadınların, gerek kimlik, gerekse üretim alanlarında çok hızlı, çok başarılı sıçramalar yapabildiğinin de altını çizerken ülkemizde yaşanan en acı sonuçların, erkek egemen baskıcı kültürler ile katı dinsel inançlı baskılarda kadının yaşam dışında ezilmesinin ağır olumsuz sonuçlarının da yaşanıyor olmasının örneklerini veriyor.
Ülkemizde, en olumsuz koşullarda, Cumhuriyetin kuruluş yıllarında kadına verilen önceliklerle yaşanmış çok büyük başarıların ardından, günümüzde yükselmiş erkek egemenliğinin yanında, dinsel bağnazlık kültürlerinin eseri kadın üzerinden yaşanan büyük kayıpların kaygılarını paylaşıyor. Bugünün akşamından geçerli olmak üzere Cumhuriyet YouTube’dan izleyebilirsiniz.
