Ekonominin nereye gittiğini konuyla doğrudan ilgili kurumların temsilcileri de göremiyor. Son üç günde TOBB, TÜSİAD, MÜSİAD, İSO başkanlarının yaptığı değerlendirmeler genel şaşkınlığı ortaya koyuyor.
TOBB: “Acil önlem alın”, TÜSİAD: “Bilime dönün”, İSO: “Şaşkınlıkla izliyoruz”, MÜSİAD: “Sadece döviz kuruna bakmayın”.
Aslında MÜSİAD da ağlıyor ama gözyaşlarını içine döküyor. Sadece dövize bakmayın demek, orası felaket ama tutulacak başka yerler var anlamına da geliyor.
Saray’a göre kasım, aralık aylarında bütün zamlar yapıldı, acı kararlar alındı. Ocak ayından itibaren iyi haberler gelmeye başlayacak. Oysa hiçbir gösterge bu yönde işaret vermiyor.
***
Ekonomideki gidiş herkesi etkiliyor. Olumsuzlukları muhalefet etme havasında aktarmıyoruz. Kaldı ki AKP’nin çekirdek kadrolarında bile gelinen noktadan rahatsızlık duyan pek çok kişi var. Belki yakın gelecekte onlar da konuşacak.
Geçen hafta Merkez Bankası’nın en tartışmalı olduğu gün bankanın bir yöneticisi ile aynı ortama düştük. Anlattıklarını satırbaşlarıyla paylaşalım:
- Merkez Bankası tıpkı devleti ayakta tutan Maliye, Dışişleri, Genelkurmay gibi önemli bir kurum. İçinde dünyadaki bütün benzer kurumlarda, yani merkez bankalarında çalışabilecek yeterlilikte uzmanlar var.
- Bu uzmanlar ne yazık ki şu anda kırılmış, örselenmiş durumda. Bize, “İki kere iki üç eder, bunu kanıtlayacak formüller getirin” diyorlar.
- Gerçeği anlatmaya çalışıyoruz. Bizi dinleyecek, karar verecek makamlarda liyakat bitti. Osmanlı’yı da Selçuklu’yu da Roma’yı da liyakatin sona ermesi bitirdi.
- Zaman zaman öyle kararlar almak zorunda kalıyoruz ki bu, cenaze evine gidip “Allah daha çok versin”, harman yerine gidip “Allah bir daha göstermesin” demeye benziyor.
- Merkez Bankası sürekli kan kaybediyor. Kapalı bir kurum olduğumuz için dışarıdan fazla hissedilmiyor ama her ay birkaç iyi uzmanı kaybediyoruz. Yeni Zelanda, Kanada merkez bankasına gidenler var. Finlandiya merkez bankasına giden oldu.
- Bütün dünya ile bağlantılar çerçevesinde 7 gün, 24 saat ayakta olmak zorundayız. İşleyişi bilen, hızlı ve doğru karar verebilecek uzmanlar gerekli.
***
Merkez Bankası yöneticisine sordum:
- Bir iktidar ve siyaset anlayışı değişikliği olduğunda bu kurumlar yeniden ne kadar zamanda toparlanabilir?
Şu yanıtı vardi:
“İçeride o kadar özverili ve yurtsever insanlar var ki kendisine değer verildiğini hissetsin, işe yaradığı duygusunu kazansın çok kısa sürede toparlanır. Yurtdışına gidenlerin tek kaygısı para değil, sadece çok para kazanacağız diye gitmiyorlar. Asıl dert liyakat. Bu korunsa dışarıda alacakları paranın yarısına çalışırlar...”
Türkiye’nin en önemli gücü insan, o devreye girince çok şey değişir!
Bunun için ilk iş, riyakat dönemini bitirip liyakat dönemine geçmek.
