Soru: 01/03/1980 doğumluyum. SSK başlangıcım 17/5/2005, 1/11/2016 tarihi itibarıyla devlet memuru oldum. 2441 SSK, 2684 (devam) Emekli Sandığı hizmetim var. Hizmet birleştirmesi yapıldı. Aynı zamanda yüzde 67 oranında engelliyim ama doğuştan değil. Malul emeklilik veya engelli emeklilik koşullarım nedir? Emeklilik sonrası SSK, Bağ-Kur veya tekrar devlet memuru olarak çalışabilir miyim? Aylık bağlama oranım ne olur
Orçun Kayhan B.
Birden fazla sosyal güvenlik kanununa tabi çalışması bulunanlara hangi kapsamda aylık bağlanacağı hususu, 2008/Ekim öncesi sigortalılığı başlayanlar için 2829 sayılı kanunda düzenlenmiştir. Sizin gibi SSK ve Emekli Sandığı kapsamında çalışması bulunanlara hangi statüde yaşlılık aylığı bağlanacağına 2829 sayılı kanunun 8. maddesine göre karar verilmektedir. Sigortalıların son 7 yıllık fiili hizmet süresine (2520 güne) bakılarak bu süre içerisinde, fiili hizmet süresi fazla olan statüde, hizmet sürelerinin eşit olması halinde ise son tabi olduğu statüde aylık bağlanır. Malullük sigortasında ise son statüye göre aylık bağlanır.
Mevcut durumunuza göre tarafınıza;
Yaşlılık aylığı bağlanması için son 3.5 yıllık hizmet Emekli Sandığı kapsamında olduğundan bu statüde emekli aylığına hak kazanma koşullarınız, 5510/Geçici 9. maddeye göre 60 yaş+25 tam yıl (9000 gün) veya 61 yaş+en az 15 tam (5400 gün) yıldır.
-Engelli emeklilik koşulu özel koşullara göre (çalışma gücü kaybına) yaşlılık aylığını ifade eder. Yüzde 67 olarak belirlenen engellilik oranınız, SGK sağlık kurulunca Maluliyet ve Çalışma Gücü Kaybı Tespiti İşlemleri Yönetmeliği’ne göre yeniden değerlendirildiğinde yüzde 60 ve üzeri olursa malul sayılıyorsunuz ve malullük sigortası kapsamında değerlendiriliyorsunuz. Sağlık kurulunca çalışma gücü kaybınız yüzde 50 ila 59 arasında yani orta düzeyde kayıp tespit edilirse en az 16 yıldan beri sigortalı olup 4320 gün, çalışma gücü kaybı yüzde 40 ila 49 arasında yani hafif düzeyde kayıp tespit edilirse 18 yıldan beri sigortalı olup 4680 gün ile emekli olabilirsiniz (5510/28./beşinci fıkra)
-Malullük aylığı bağlanması için son statü Emekli Sandığı olduğu için bu statüde malullük aylığına hak kazanmak için önce malul sayılmak gerekiyor. 5510 sayılı kanunun 25 ve 26. maddeleri gereğince, sigortalının veya işverenin talebi üzerine kurumca yetkilendirilen sağlık hizmeti sunucularının sağlık kurullarınca usulüne uygun düzenlenecek raporlar ve dayanağı tıbbi belgelerin incelenmesi sonucu çalışma gücünün en az yüzde 60’ını veya vazifelerini yapamayacak şekilde meslekte kazanma gücünü kaybettiği kurum sağlık kurulunca tespit edilen sigortalı malul sayılıyor. SGK sağlık kurulu bu tespiti Maluliyet ve Çalışma Gücü Kaybı Tespiti İşlemleri Yönetmeliği’ne göre yapıyor. Sigortalı olarak ilk defa çalışmaya başladığı tarihten önce çalışma gücünün yüzde 60’ını veya vazifesini yapamayacak derecede meslekte kazanma gücünü kaybettiği önceden veya sonradan tespit edilirse sigortalı bu hastalık veya engelliliği sebebiyle malullük aylığından yararlanamıyor. Malul sayılmak malullük aylığı bağlanması için gerekli ancak, tek başına yeterli bir koşul değildir. Malul sayılmanın yanı sıra, en az on yıldan beri sigortalı bulunup toplam olarak 1800 gün veya başka birinin sürekli bakımına muhtaç derecede malul olan sigortalılar için ise sigortalılık süresi aranmaksızın 1800 gün malullük, yaşlılık ve ölüm sigortaları primi bildirilmiş olması, sigortalının işten ayrılması ve yazılı istekte bulunması gerekmektedir.
Aylık bağlama oranlarınızın hesabı emeklilik tarihinizde prim ödeme gün sayınıza göre yapılacaktır. Emeklilik tarihinde prim gün sayınıza göre malullük ve yaşlılık (özel koşullarda dahil) aylığı hesabında aylık bağlama oranı 5510 sayılı kanunun geçici 2. maddesi hükümlerine göre hesaplanacaktır.
Her ne kadar sigortalılık başlangıcınız 2005 yılı (SSK) olsa bile, memuriyet başlangıcınızın 2016 olması nedeniyle, aylık hesabı, aylık kesme ve başlatma işlemlerinde 5510 sayılı kanun hükümleri uygulanır. Malullük veya yaşlılık aylığı bağlandıktan sonra tekrar 4/(a), (b) ve (c) statüsünde çalışmanız halinde, aşağıdaki tabloda belirtilen kurullar geçerli olacaktır.
