Bugün ülkemizin neredeyse her kentinde, kiminde onlarca kiminde ise belki bir tane de olsa perde açmaya çalışan amatör tiyatrolar vardır. Sahne sanatlarının özünde, her türlü kalıbın dışına taşan o tutkulu ve saf “amatör” heyecan yatar. Bugün sanatın yüksek bilet fiyatlarına ve dev prodüksiyonlara sıkıştığı bir dönemde; bu yerel sahneler nefes alabildiğimiz en samimi alanlar olarak karşımızda duruyor.
Kentlere turne ile gelen nitelikli tiyatrolar kente kuşkusuz renk katar. Ancak bir kenti kültürel anlamda asıl ayakta tutan, o toprağın kendi sesinden beslenen yerel topluluklardır. Turne tiyatroları kente bir esinti gibi uğrayıp geçerken, yerleşik amatör yapılar mahallesine dokunur, kentin belleğini tutar ve sanatın sürekliliğini sağlar.
SANAT BİRLEŞTİRİR
Uzun yıllar halk eğitim merkezlerinde ve belediyelerde bu sanatın eğitimini vermiş bir uygulamacı olarak şunu rahatlıkla söyleyebilirim: Tiyatro birleştirir, tiyatro iyidir. İnsanların toplumsallaşmasına, çocukların empati(duygudaşlık) kurarak gelişmesine ve gençlerin şiddet kültüründen uzaklaşarak kendilerini sanatla ifade etmelerine en büyük katkılardan birini tiyatro sunar. Farklılıkların birer zenginlik olarak görüldüğü bu “aydınlanma ocakları”, toplumsal uyumun en güçlü harcını karar. Bugün hayranlıkla izlediğimiz pek çok usta tiyatro insanın, ilk sahne tozunu o mütevazı amatör kulislerde yuttuğunu da unutmamalıyız.
Amatör tiyatronun yaşatılması yanızca bu alana emek verenlerin omuzlarına bırakılamayacak kadar yaşamsaldır. Yerel yönetimlerin yanı sıra kentteki kültür kurumlarının, sendikaların, meslek odalarının ve üniversitelerin bu toplulukları sahiplenmesi; onlara uygun çalışma ortamları sunması şehrin kültürel potansiyelini en üst seviyeye taşıyacaktır. Birçok şehirde düzenlenen tiyatro buluşmalarının ve şenliklerinin o yörelere kattığı turizm ve kültür hareketliliği bugün ortadadır. Bu hareketliliğin yarattığı ekonomik ve sosyal canlılık neden her kentimize yayılmasın?
Amatör tiyatro bir kentin süsü değil, mutfağıdır. Süsü parlatmak geçici bir ışıltı sunsa da asıl lezzet o mutfaktaki sürekli üretimden gelir. Yerel aydınlanmanın bu saf kaynaklarını korumak, yalnızca tiyatroyu değil, bir kentin ruhunu da canlı tutacaktır.
SERKAN FIRTINA
DRAMATURG, YAZAR
