İstanbul’un işgali ve ulusun egemenliği
Örsan K. Öymen
Son Köşe Yazıları

İstanbul’un işgali ve ulusun egemenliği

26.04.2025 04:00
Güncellenme:
Takip Et:

Birinci Dünya Savaşı’ndan sonra İstanbul İngilizler tarafından işgal edildiğinde, Mustafa Kemal Atatürk, işgal kuvvetleri için, “Geldikleri gibi giderler” ifadesini kullanmıştı.

Atatürk, Samsun’da başlattığı Kurtuluş Savaşı’nın altyapısını İstanbul’da hazırladı; işgal altındaki İstanbul’da aylarca dava arkadaşlarını örgütledikten sonra, 1919’da Samsun’a ayak bastı; oradan Havza’ya, Amasya’ya, Erzurum’a ve Sivas’a geçerek mücadelesini Anadolu’da büyüttü ve son olarak Ankara’yı Kurtuluş Savaşı’nın komuta ve idari merkezi olarak seçti.

Mustafa Kemal Atatürk 23 Nisan 1920’de Türkiye Büyük Millet Meclisi’ni kurarak, egemenliğin padişahtan ve halifeden alınıp, halka, millete, ulusa devredilmesi doğrultusundaki ilk büyük adımı attı.

Bu aynı zamanda, halk, millet, ulus egemenliğine dayalı yönetim biçimi anlamına gelen cumhuriyetin kurulması doğrultusundaki ilk adımdı.

Kurtuluş Savaşı kazanıldıktan sonra TBMM kararlarıyla, 1922’de saltanat ve padişahlık düzeni kaldırıldı, 1923’te Cumhuriyet kuruldu, 1924’te halifelik kaldırıldı.

Atatürk’ün dediği gibi işgal kuvvetleri gerçekten de geldikleri gibi gittiler!

***

Ulus devlet aynı zamanda, ulusun, halkın, milletin egemenliğine dayalı bir devlet modelidir.

Ulus devlet, antikçağdaki kent devletleri gibi, ayrıcalıklı bir sınıfın egemenliğine dayanmaz; beyliklerde, prensliklerde olduğu gibi, feodal toprak ağalarının egemenliğine dayanmaz; imparatorluklarda olduğu gibi, bir imparatorun, kralın, kraliçenin, padişahın, çarın egemenliğine dayanmaz.

Ulus devlet, bir dinin, mezhebin, etnik kimliğin egemenliğine de dayanmaz. Çünkü laiklik ve vatandaşlık, ulus devletin temel ilkeleri arasındadır. Ulus devlet, demokratik, laik, sosyal hukuk devletini zorunlu olarak içerir.

Ulus devlette, dini, mezhebi, etnik kimliği, felsefi görüşü ne olursa olsun, herkes, o devletin eşit ve egemen vatandaşıdır. Ulus devlet etnik kimlik temelli bir devlet değildir. Ulusun egemenliğinden bağımsız bir ulus devlet söz konusu değildir.

***

AKP iktidarı ise onlarca yıldır, ikinci cumhuriyetçi neoliberal kesimlerin de desteğiyle, anayasadaki laiklik ilkesine darbe vurarak, ulus devleti de ortadan kaldırmaya çalışmaktadır.

AKP için önemli olan ulus değildir, ümmettir. AKP dinci ve ümmetçi bir yaklaşımla, sadece laikliği değil, ulus devleti de yok etmek için mücadele etmektedir.

Bu nedenle, 19 Mayıs, 30 Ağustos, 23 Nisan ve 29 Ekim gibi ulusal bayramlar ve ulusun egemenliği, AKP Genel Başkanı ve “CumhurbaşkanıRecep Tayyip Erdoğan’ın ve AKP’nin umrunda değildir.

Bu nedenle Erdoğan yıllardır TBMM’deki ve Anıtkabir’deki 23 Nisan törenlerine katılmamaktadır.

Bu nedenle Erdoğan ve AKP, TBMM’nin yetkilerini sınırlandırıp, Cumhurbaşkanlığı makamını padişahlık makamına çevirmiştir!

Bu nedenle Erdoğan ve AKP, CHP’nin cumhurbaşkanı adayı Ekrem İmamoğlu’nun diplomasını hukuka aykırı biçimde iptal ettirmiştir, onu tutuklatmıştır, seçme ve seçilme özgürlüğüne darbe vurmuştur.

Bu nedenle Erdoğan ve AKP, ulus, halk, millet tarafından seçilmiş olan İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanı Ekrem İmamoğlu ile birlikte beş ilçe belediye başkanını tutuklatmıştır; belediye başkanlarıyla birlikte, onlarca belediye ve belediyelere bağlı şirket yöneticisinin mal varlığına el koydurmuştur, belediye yöneticilerini gözaltına aldırmıştır veya tutuklatmıştır; bir belediyeye kayyum atamıştır; belediyelere hizmet veren onlarca şirketin başına kayyum atayarak, Türkiye’nin dört bir yanındaki reklam panolarına el koydurmuştur; İstanbul depreme maruz kalırken, depreme karşı mücadele edecek belediye kadrosunu hapiste tutmuştur; depremle ilgili gerçekleşen toplantıya belediyeden kimseyi davet etmemiştir; İstanbul halkının çoğunluğunun itiraz ettiği Kanal İstanbul’u, yeniden devreye sokmuştur.

16 milyon vatandaşın ve ulusun, halkın, milletin yaklaşık yüzde yirmisinin yaşadığı İstanbul adeta yeniden işgal edilmiştir!

Geldikleri gibi gideceklerdir!

Egemenlik kayıtsız şartsız milletindir!

Yazarın Son Yazıları

Ahlak nedir?

Türkiye’deki sorunların temelinde ahlakın ne olduğunun bilinmemesi yatmaktadır

Devamını Oku
30.05.2026
Mutlak emperyalizm

Hukuk ters yüz edilerek, CHP’nin cumhurbaşkanı adayı Ekrem İmamoğlu’nun diplomasının iptal edilmesi ve tutuklanması da, CHP Genel Başkanı Özgür Özel’in “mutlak butlan kararıyla” görevden alınıp yerine CHP eski genel başkanı Kemal Kılıçdaroğlu’nun getirilmesi de, emperyalizmin bir operasyonu ve projesidir.

Devamını Oku
25.05.2026
Mutlak ahlaksızlık

AKP “hükümetinin” kurduğu diktatörlük rejimi, geçtiğimiz yıl, CHP’nin cumhurbaşkanı adayı ve İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanı Ekrem İmamoğlu’nun üniversite diplomasını iptal ederek ve kendisini tutuklayarak, vatandaşların seçme ve seçilme hakkını gasp etti.

Devamını Oku
23.05.2026
ABD ve Çin

ABD yönetimlerinin sergilediği emperyalizme karşı mücadele, Türkiye’deki bazı çevrelerde, bir antiemperyalizm mücadelesi olmaktan çıkıp, ABD karşıtlığına, anti Amerikancılığa, ABD’ye ait olan her şeye toptan karşı çıkmaya evrilmiş durumdadır.

Devamını Oku
18.05.2026
Nazilerin iktidarı

Almanya’da Adolf Hitler’in öncülüğündeki Nazilerin serbest ve özgür seçimlerle nasıl iktidara geldiği, hem Almanya’nın hem de dünyanın yakın tarihinin anlaşılması ve her ülkede geleceğe yönelik önlem alınması açısından son derece önemlidir.

Devamını Oku
16.05.2026
Zafer günü

9 Mayıs, Rusya Federasyonu’nda Zafer Günü ve ulusal bayram olarak kutlanıyor.

Devamını Oku
11.05.2026