Tayyare medyası
Zafer Arapkirli
Son Köşe Yazıları

Tayyare medyası

28.02.2020 07:30
Güncellenme:
Takip Et:

Biri, “Zihni Sinir Procesi” niteliğinde bir şey icat ediyorsa, bilin ki Türkiye’de yapılmıştır. Medya alanında da bütün dünyayı hayretler içinde bırakacak bir şey icat ettik:

Tayyare gazeteciliği...

Bunun tarifine geçmeden önce, eskiden (AKP öncesi) çok eleştirilen bir uygulamayı anlatmam lazım. “Akreditasyon Sistemi”... O da şöyleydi:

Devletin ya da “müesses nizam”ın uygun görmediği basın yayın organlarından insanlar (ki bunlar, yine o müesses nizamın uygulayıcıları tarafından ‘marjin’ de kabul edilen ya Kökten İslamcı ya da Ayrılıkçı kesime mensup yayın organlarıydı) kamu kurumlarının ve devlet insanlarının faaliyetlerine alınmazlardı. Bir tür “güvenlik kaygısı” da söz konusuydu burada. Yasakçıların, uygulayıcıların kafalarında yatan zihniyet (katılmasam da) şu olabilir: “Bunların örgütsel bağlantıları vardır. O yüzden Cumhurbaşkanlığı, Başbakanlık, Genelkurmay MİT vb. kurumların binalarına girip çıkmaları doğru olmaz...” 

Günümüzde, bu bambaşka bir sistemle yer değiştirmiş durumda. Daha kaba bir ayrım getirildi şimdi.

Ya iktidar yandaşı olacaksın, ya da yoksun.

Zaman zaman “Artık bunu da yasaklarsak millet bize ne der?” saiki ile, reytingi yüksek FOX Haber gibi televizyon muhabirlerinin istisna olduğu ama onların da “Riyaseti Cumhur Tayyaresi”ne alınmadığı bir sistem.

Bu Riyaseti Cumhur Tayyaresi denen mekân çok önemli. 5Y1B medyasının “Başkanlık” diye andığı sistemin önemli mabetlerinden biri burası. İç - dış destinasyonlara yapılan “Başkanlık” seyahatlerinde bir masanın etrafına toplanan ve alayı “muhalif olmayan” muharrirlerden ve muhabirlerden müteşekkil medya heyetinin “sorular sorduğu, yanıtlar aldığı” masalı altında, bildiğiniz “demeç” veriliyor. Daha doğrusu “dikte” ediliyor. Daha da doğrusu “tape” (konuşmanın yazıya dökülmüş hali) şekline getirilip, servis ediliyor. Arada “soru” görünümü altında futboldaki “muz orta” (al da golü at) misali cümlelerle “Başkan” coşturulup, pırıltılı bir haber manşeti imal ediliyor.

Buna ben “Tayyare Gazeteciliği” diyorum. Bunlara da “Tayyare Medyası”...

İşin bu yanını, yani mesleki etik, ahlak, teknik hatalar tarafını geçelim.

Bir de yasadışı, usulsüz tarafı var. Oda şu:

Senin benim, yani muhalif olarak kategorize edilen ve “duymak, görmek istemedikleri” gazetecilerin ve onların kurumlarının da ödedikleri vergilerle sağlanan yakıtla havalarda uçan ve tüm masrafları da o vergilerden karşılanan o uçak ve içindekilerin geçecekleri sözde “haber”lere muhtaç kalmak... Ben, bir “yandaş olmayan” gazeteci (gazete, TV, ajans vs.) olarak o uçaktaki “Tayyare Heyeti”nin yazdıkları üzerinden mi haberdar olacağım Türkiye Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı’nın anlattıklarından?

Nereden bileyim neyi nasıl yansıttığınızı? Çıkan “tape”yi kimin nasıl montajladığını? Belki de zehir zemberek hataların ya da korkunç önemli bilgilerin “süzgeçten, sansürden, imbikten” geçirilip geçirilmediğini? En önemlisi de benim sormak istediğim soruları korkup, ürküp, tırsıp, sinip soramayan insanların katıldıkları ve benim alınmadığım, benim önüme 24 saat sonra düşen bir “basın toplantısı veya brifing” üzerinden ben nasıl olur da kendi okurumu izleyicimi bilgilendireceğim? 

Bu düzeni değiştirmedikçe, bu düzeni ortadan kaldırmadıkça, Türkiye kamuoyunun sağlıklı habere ve bilgiye erişimi olduğunu söylemek mümkün mü? Oraya katılan, çağırılan, davet edilmeyi kendisine yedirebilen ve içine sindirebilen tüm meslektaş saydığım insanlara da (ki bazılarını hala bu kategoriye koyabilirim) açık bir mesajım olsun bu yazdıklarım.

HDP ve ‘Açık ittifak’

Bir süredir, iktidar cenahının siyasetçisinin ve 5Y1B lağımının marifeti ile  siyasetin odağına oturtulmaya çalışılan bir söylem var:

“CHP, HDP ile açıktan ittifak niye yapmıyor? Bakın, HDP’li Pervin Buldan böyle bir çağrı yaptı. Şeffaf olalım, açıktan kolkola girelim artık demeye getirdi. E haydi...” diye bir hafif yollu kışkırtma da içeren.

Maksat malum. CHP içindeki “ulusalcı damarı” isyan ettirmek, İYİ Parti’yi CHP ile ittifaktan soğutup ayırmak ve yaklaşmakta olan “baskın-erken-umulmadık” seçim için buradan bir yarar ummak.

Tam bir şark kurnazlığı örneği.

Bir kere (ya da Reisicumhur’un tabiri ile Yau Bi defa) HDP’nin böyle bir şey talep etme hakkını teslim edelim. Onlar kendi açılarından böyle bir “açıklık, şeffaflık” ihtiyacı hissetmiş olabilir. Ama CHP’nin de, siyaseten kendi hesabını yapmasını, “terörle ilgili bakış açısı, terör örgütü ile mesafe ve bazı temel politikalara ilişkin asgari fikir birliği gibi kriterlere uyum-uyumsuzluk” muhasebesi yapmasını kim eleştirebilir?

Dahası, CHP ittifak meselesini “seçimden seçime gözden geçirilebilecek, dönemsel, konjonktürel ve pragmatist yaklaşılacak bir mesele” olarak cebinde rezerve etme hakkına, neden sahip olmasın?

CHP’yi belki 888 ayrı konuda eleştirmiş, eleştiren ve eleştirecek bir gazeteci-yazar olarak bu haklarını teslim etmezsem, haksızlık etmiş olurum. AKP’nin “her hakkı kendinde gören, her türlü konjonktürel çizgi ve davranış değişikliği hakkının tekeline sahip olduğuna inanan” Şark kurnazı mantığı ile bakınca “ohh ne güzel, ittifak yapsınlar da biz de bundan yararlanalım” çabası, komikliğin ötesine geçmez.

Bir de, şunun şurasında daha 1 yıl bile geçmemiş “İmralı’dan Apo mektubu ve Kandil’den Osman Öcalan TRT röportajı” kiri ellerinde dururken, ona buna “Bölücü, PKK’li, HDP’li...” diyerek bölücülük yapmak da biraz ayıp olmuyor mu?

Hem de ortada yasal bir parti, TBMM’de başkanvekili bile olan, oturum yöneten bir meşru siyasi parti varken.

Saçmalığın lüzumu yok... 

Yazarın Son Yazıları

Mektep...

Mektep...

Devamını Oku
29.12.2021
Yandaşlık zor zenaat

Yandaşlık zor zenaat

Devamını Oku
24.12.2021
Nas Nas Paraları Leyla’ya...

Nas Nas Paraları Leyla’ya...

Devamını Oku
22.12.2021
Sefil bir tiyatro

Sefil bir tiyatro

Devamını Oku
17.12.2021
Kezzap

Kezzap

Devamını Oku
15.12.2021
İşte, bunun için sevmiyoruz

İşte, bunun için sevmiyoruz

Devamını Oku
10.12.2021
‘Gelmekte olan’ değişmez

‘Gelmekte olan’ değişmez

Devamını Oku
08.12.2021
Millete ‘nanik’ yapıyorlar...

Millete ‘nanik’ yapıyorlar...

Devamını Oku
03.12.2021
Dördüncü kuvvetin kuvveti

Dördüncü kuvvetin kuvveti

Devamını Oku
01.12.2021
Fırıl, fırıl, fırıl...

Fırıl, fırıl, fırıl...

Devamını Oku
26.11.2021
Kreşendo zamanı

Kreşendo zamanı

Devamını Oku
24.11.2021
‘Bu can bu bedenden çıkmadan...’

‘Bu can bu bedenden çıkmadan...’

Devamını Oku
19.11.2021
‘Açık yaralar’ ve Kılıçdaroğlu

‘Açık yaralar’ ve Kılıçdaroğlu

Devamını Oku
17.11.2021
Bugs Bunny’nin ölümü

Bugs Bunny’nin ölümü

Devamını Oku
12.11.2021
Tehlikenin farkındayız

Tehlikenin farkındayız

Devamını Oku
10.11.2021
Ekmek Bulamıyorsanız...

Ekmek Bulamıyorsanız...

Devamını Oku
05.11.2021
‘Sana ne oluyor ki?’

‘Sana ne oluyor ki?’

Devamını Oku
03.11.2021
‘İçişleri’ yalanı...

‘İçişleri’ yalanı...

Devamını Oku
27.10.2021
Milletle alay etmenin dozu kaçtı

Milletle alay etmenin dozu kaçtı

Devamını Oku
22.10.2021
‘155’i ararım!..’

‘155’i ararım!..’

Devamını Oku
20.10.2021
Giderayak güldürüyorlar

Giderayak güldürüyorlar

Devamını Oku
15.10.2021
Kazanımlar, kayıplar...

Kazanımlar, kayıplar...

Devamını Oku
13.10.2021
Taklitler, mukallitler...

Taklitler, mukallitler...

Devamını Oku
08.10.2021
6 Ekim ruhu

6 Ekim ruhu

Devamını Oku
06.10.2021
Antikorun Kadar Konuş!..

Antikorun Kadar Konuş!..

Devamını Oku
01.10.2021
Otokrat

Otokrat

Devamını Oku
29.09.2021
New York Seferi Abuklukları

New York Seferi Abuklukları

Devamını Oku
24.09.2021
Ayran - tahtırevan

Ayran - tahtırevan

Devamını Oku
22.09.2021
‘Al gülüm - Ver gülüm’

‘Al gülüm - Ver gülüm’

Devamını Oku
17.09.2021
Makas değişikliği (15.09.2021)

Makas değişikliği

Devamını Oku
15.09.2021
‘Ben yaptım abi’ devri...

‘Ben yaptım abi’ devri...

Devamını Oku
10.09.2021
‘Ali Bey kafası’

‘Ali Bey kafası’

Devamını Oku
08.09.2021
‘Cüppeli hâkim’

‘Cüppeli hâkim’

Devamını Oku
03.09.2021
Ne işimiz vardı?

Ne işimiz vardı?

Devamını Oku
27.08.2021
Yahu, siz aklınızı mı yitirdiniz?

Yahu, siz aklınızı mı yitirdiniz?

Devamını Oku
20.08.2021
‘Alarm zili’ mi dedin?

‘Alarm zili’ mi dedin?

Devamını Oku
13.08.2021
Rehber belli: Bilim

Rehber belli: Bilim

Devamını Oku
06.08.2021
Niye ‘sondan’ başlıyoruz?

Niye ‘sondan’ başlıyoruz?

Devamını Oku
30.07.2021
Yoruldu-k

Yoruldu-k

Devamını Oku
23.07.2021
O kelepçe…

O kelepçe…

Devamını Oku
16.07.2021