İktidarın suskunluğu ve vergi afları ilişkisi
Erdal Sağlam
Son Köşe Yazıları

İktidarın suskunluğu ve vergi afları ilişkisi

25.05.2021 06:00
Güncellenme:
Takip Et:

Siyasi iktidarlar kendi bekalarını koruyabilmek için ülkenin çıkarlarını bir kenara bırakıp sürekli siyasi ve ekonomik aflara başvuruyor. Sonuçta da hem devlete olan güven kayboluyor hem de dürüst ve namuslu, kurallara uyan vatandaşlar ile mükellefler cezalandırılmış oluyor.

Daha geçen yıl vergi affı çıkaran hükümet, yine bir affa hazırlanıyor. Bu kez içinde matrah artırımı, sicil affı gibi daha kapsamlı maddelerin bulunduğu bir kanun teklifi TBMM’ye sunuldu. Görüştüğüm uzmanlar, gündeme getirilen teklif için ilgili taraflardan görüş alınmadığını söylüyorlar.

Yeni affın zamanlaması ve amacının çok önemli olduğu görüşündeyim. Son 20 yılda sayısı 10’u aşan, son üç yılda her yıl bir afla karşı karşıyayız. Yani vergi afları “istisna değil, kural” olmaya başladı. Böyle bir iklimde kimse artık mükelleflerin vergilerini, SGK primlerini, hatta banka borçlarını zamanında ödemesini beklememeli. 

Vergi affı derken sürekli çıkarılan siyasi afları da unutmamak lazım. Daha geçen yıl MHP’nin isteğiyle büyük mafya liderlerinden birinin hapisten çıkarıldığını hatırlayalım. Unutmayalım; o mafya lideri yeniden sisteme sokulduktan sonra son yılların gözde mafya lideri yurtdışına çıkmak zorunda kaldı. Şimdi yurtdışından gündem oluşturan videolar yayımlayıp, ifşalara başladı. İfşanın kontrollü yapıldığını, küçük itiraflarla birilerine mesajlar verilip, “Beni kullanmaya devam etmezseniz, bedeli ağır olur” denildiğini, rakiplerin temizlenmeye çalışıldığını söyleyebiliriz. Yani mafya liderleri “devlet bekası” gibi hamasi tanımların arkasına saklanıp, kendi pozisyonlarını ve bekalarını korumaya çalışıyorlar. Siyasi iktidar da kendi bekası için şimdilik bu iddialara karşı suskun kalmayı tercih ediyor. İktidara bağımlı yargı ve yaygın medya da aynı şekilde davranıyor tabii ki...

Suskunluğun ardında “iktidarın yanındaki sorun çıkaran kesimlerin yıpranması” amacının güdüldüğü tezlerine katılıyorum. Bu yoruma bağlı olarak yeterince yıpranma ardından iktidarın harekete geçmesi beklenmeli. Bu ne zaman olacak bilmiyoruz ama çok uzun süreceği tahmin edilmemeli. İktidar bu noktaya bilinçli mi geldi, yoksa yine yaşanan gelişmelerin ardından sürüklenip yeni bir pozisyon mu almaya çalışıyor, o konuda emin değim. Ama kimsenin şüphesi olmasın ki siyasi iktidar yine kendi bekasını sürdürmenin yolunu nerede görürse o yönde karar alacaktır. Tabii ki kendisi de yıpranacak ama durumu fırsata çevirmek için doğrudan kendisine bulaşmadan harekete geçecek diye tahmin ediyorum. 

DOSYALAR İKTİDARIN ÖNÜNE KONULACAK 

Bu iddiaların, çok daha kapsamlı haliyle uluslararası toplantılarda iktidarın önüne geleceğine inanmamak mümkün değil. Bunun ipuçlarını OdaTV’de ABD’den yazan Serdar Cebe hafta sonunda verdi. Sadece ABD değil, Rusya gibi istihbaratı güçlü ülkelerin iddialarda yer alan uyuşturucu trafiğine, bununla birlikte ele alınacak bölgedeki çatışmalar ve enerji ticareti detaylarına hâkim olmaması mümkün değil. Özetle; zaten ekonomik olarak zayıflayan bir Türkiye, mafya-devlet ilişkilerine ilişkin dosyaların önüne çıkarılıp pazarlık malzemesi yapılacağı bir döneme giriyor. Zaten S-400, Rıza Sarraf ve Halkbank dosyaları önündeyken, şimdi pazarlık gücü daha da zayıflayacak.

Gelelim asıl konumuz olan TBMM’ye sunulan vergi ve sicil affı konusuna. Şahsen, hem ekonomi başta olmak üzere son yıllardaki kötü yönetimin hem de mafya iddialarıyla iyice zayıflayan iktidarın siyasi tablosunun bu afta etkili olduğunu düşünüyorum. 

Yani içerideki siyasi bekasını koruyabilmek için iktidar bir ekonomik affa daha başvuruyor. Daha geçen yılın ikinci yarısında çıkardığı affı bu kez genişleterek tekrar gündeme getiriyor. Çünkü kendi tabanını oluşturan Anadolu’daki esnaf ve KOBİ’ler çok zor durumda. Aftan yararlansalar bile ödeyemedikleri af taksitleri şimdi yeniden taksitlendirilecek. Bu da yetmiyor; bu kez bu şirketlere bilançolarını makyajlayarak bankalardan kredi alabilmeleri için bilançolarını düzeltecek matrah artırımı maddeleri de af kapsamına alınmış. 

Kimse “bu şirketlerin çoğu makyaj yapsalar bile bu bilançolarıyla zaten sonunda batmak zorunda kalacak” diye düşünmüyor. Kimse mayıs sonuna kadar bankalara ödemedikleri taksit ve anapara cezalarına rağmen, “bankalar yeniden krediye vermeye zorlanınca, elimizde tek kalan bankacılık sistemini de kaybederiz” diye kaygılanmıyor. Kimse “kamu bankaları artık kâr edemez duruma geldi, geçen yılki maliyetten düşük faizle verilen krediler bile ödenemiyor, özkaynak sıkıntısı başlayacak” diye hesap yapmıyor. 

Daha da önemlisi, kimse “kurallara uyan vatandaş, vergisini zamanında ödeyen mükellef sürekli çıkarılan bu aflarla cezalandırılmış oluyor, artık bunlar da kurallara uymazsa bu sistem nasıl sürdürülecek” diye düşünmüyor.

İktidarların Soğuk Savaş dönemi kurulan mekanizmayı temizlemek yerine bunu kullanmayı seçip kendi bekalarını sürdürmek için şaibeli yöntemlere başvurmaları ve sürekli çıkardıkları aflarla iktidarlarını sürdürmeye çalışmalarının ülkenin bekasını tehlikeye soktuğu, acaba ne zaman görülecek?

Yazarın Son Yazıları

Yüzde 36’yı aşan enflasyonda yön yüzde 50

Yüzde 36’yı aşan enflasyonda yön yüzde 50

Devamını Oku
04.01.2022
‘Piyasaya sopa’nın sonucunu yakında görürüz

‘Piyasaya sopa’nın sonucunu yakında görürüz

Devamını Oku
30.12.2021
Aralık enflasyonu çift hane açıklanmazsa...

Aralık enflasyonu çift hane açıklanmazsa...

Devamını Oku
28.12.2021
Olmayan programı pazarlama telaşı

Olmayan programı pazarlama telaşı

Devamını Oku
23.12.2021
Krizi artık herkes sansürsüz konuşmalı

Krizi artık herkes sansürsüz konuşmalı

Devamını Oku
21.12.2021
Faiz inadı enflasyonu patlatıyor

Faiz inadı enflasyonu patlatıyor

Devamını Oku
16.12.2021
Artık TL için tahmin bile yapılamıyor

Artık TL için tahmin bile yapılamıyor

Devamını Oku
14.12.2021
Artık sigara zammını bile yönetemiyorlar

Artık sigara zammını bile yönetemiyorlar

Devamını Oku
09.12.2021
Faiz indiriminde çark etseler de artık çok geç

Faiz indiriminde çark etseler de artık çok geç

Devamını Oku
07.12.2021
Kurlara ‘nafile müdahale’ telaşın göstergesi

Kurlara ‘nafile müdahale’ telaşın göstergesi

Devamını Oku
02.12.2021
Sadece turizmciler iyimser, o da uçaklar kalkarsa

Sadece turizmciler iyimser, o da uçaklar kalkarsa

Devamını Oku
30.11.2021
Nurettin Canikli ‘reel faiz’ istiyormuş

Nurettin Canikli ‘reel faiz’ istiyormuş

Devamını Oku
25.11.2021
‘İlahiyatçı hoca’ farkı

‘İlahiyatçı hoca’ farkı

Devamını Oku
23.11.2021
Faiz ısrarı, duvara çarpana kadar sürecek

Faiz ısrarı, duvara çarpana kadar sürecek

Devamını Oku
18.11.2021
Eşik aşıldı, kurlar ve enflasyondan umut kesildi

Eşik aşıldı, kurlar ve enflasyondan umut kesildi

Devamını Oku
16.11.2021
Yüksek büyüme açıklanıyor ama geniş işsizlik artıyor

Yüksek büyüme açıklanıyor ama geniş işsizlik artıyor

Devamını Oku
11.11.2021
Enflasyon düşmeden her asgari ücret yetersiz kalır

Enflasyon düşmeden her asgari ücret yetersiz kalır

Devamını Oku
09.11.2021
Seçime kadar enflasyonda yüzde 20’nin altına inilmez

Seçime kadar enflasyonda yüzde 20’nin altına inilmez

Devamını Oku
04.11.2021
Neye, ne kadar zam gelecek, bilen yok

Neye, ne kadar zam gelecek, bilen yok

Devamını Oku
02.11.2021
Müteahhitleri gözeten Merkez Bankası’nın raporu

Müteahhitleri gözeten Merkez Bankası’nın raporu

Devamını Oku
28.10.2021
Kamu bankalarındaki zararı yine halk ödeyecek

Kamu bankalarındaki zararı yine halk ödeyecek

Devamını Oku
26.10.2021
Bugünkü karar, genel gidişatı değiştirmeyecek

.

Devamını Oku
21.10.2021
Patronlarda umut kalmadı, şikâyet de etmiyorlar

Patronlarda umut kalmadı, şikâyet de etmiyorlar

Devamını Oku
19.10.2021
‘Kurları etkilemeyen faiz indirimi’ devam edebilir

‘Kurları etkilemeyen faiz indirimi’ devam edebilir

Devamını Oku
14.10.2021
Güzel gösterilen veriler beklentileri düzeltemiyor

Güzel gösterilen veriler beklentileri düzeltemiyor

Devamını Oku
12.10.2021
Büyükler hapşırdıkça ekonomimiz hasta kalacak

.

Devamını Oku
07.10.2021
Bu iktidar artık enflasyonu ve kurları toparlayamaz

Bu iktidar artık enflasyonu ve kurları toparlayamaz

Devamını Oku
05.10.2021
Faiz indirimi, yeni kur ve enflasyon rekorları getirecek

Faiz indirimi, yeni kur ve enflasyon rekorları getirecek

Devamını Oku
30.09.2021
İktidar, 2022 için faiz indirimi yaptı ama ters tepebilir

İktidar, 2022 için faiz indirimi yaptı ama ters tepebilir

Devamını Oku
28.09.2021
Merkez Bankası Para Politikası Kurulu, faizle ilgili yeni kararını bugün açıklayacak ‘BİR CESARET SINAVI’

.

Devamını Oku
23.09.2021
Erdoğan, Türkiye’nin risk primini yine artırdı

Erdoğan, Türkiye’nin risk primini yine artırdı

Devamını Oku
21.09.2021
Karşılık kararı, faiz indirimini kolaylaştırmaz

Karşılık kararı, faiz indirimini kolaylaştırmaz

Devamını Oku
16.09.2021
Polisiye tedbirle ekonomiyi düzeltme fikri değişmedi

Polisiye tedbirle ekonomiyi düzeltme fikri değişmedi

Devamını Oku
14.09.2021
Şapkadan şimdi de ‘çekirdek enflasyon’ çıkardılar

Şapkadan şimdi de ‘çekirdek enflasyon’ çıkardılar

Devamını Oku
09.09.2021
OVP enflasyonla mücadelede başarısızlığın itirafı

OVP enflasyonla mücadelede başarısızlığın itirafı

Devamını Oku
07.09.2021
Çift haneli büyüme beklentisi ve faiz kararı

Çift haneli büyüme beklentisi ve faiz kararı

Devamını Oku
02.09.2021
Erken faiz indirimi enflasyonu artıracak

Erken faiz indirimi enflasyonu artıracak

Devamını Oku
31.08.2021
Makyajlı rakamlar artık kötü yönetimi saklayamıyor

Makyajlı rakamlar artık kötü yönetimi saklayamıyor

Devamını Oku
26.08.2021
Yüksek büyüme moralleri düzeltmiyor

Yüksek büyüme moralleri düzeltmiyor

Devamını Oku
24.08.2021
Piyasalar, siyasi riskleri satın almıyor

Piyasalar, siyasi riskleri satın almıyor

Devamını Oku
19.08.2021