İki haftada bir bu köşede salı günü yayımlanan tiyatro yazıları, biliyorsunuz, her hafta sürüyor aslında. Benim yazmadığım salı günleri ‘Tiyatro Dünyasından’ köşesinde yıllardır Prof. Dr. Dikmen Gürün yazıyor. Şaka değil, 1996’dan beri bu düzeni sürdürüyoruz. Böylece, tiyatro etkinliklerindeki çeşitliliği olabildiğince -daha- geniş bir çerçevede yakalayabiliyoruz. Dikmen’in tiyatro eleştirmenliği de benim gibi 50 yıl dolayında seyrediyor. İkimiz de Cumhuriyet’te 40 yıldır yazıyoruz.
Dikmen Gürün’e armağan olarak hazırlanan “Dikmen Gürün’e Yazılar” başlıklı kitap EnkaSanat’ın katkılarıyla Doğan Kitap tarafından yayımlandı ve şubat sonunda, İstanbul Üniversitesi Tiyatro Eleştirmenliği ve Dramaturjı Bölümü ile İstanbul Kültür Sanat Vakfı’nın (İKSV) düzenlediği bir panelin yer aldığı etkinlik yoluyla kamuoyundaki yerini aldı. Doç. Dr. Yavuz Pekman ve Dr. Oğuz Arıcı’nın yayına hazırladığı 588 sayfa uzunluğundaki bu dev çalışma 86 yazı içeriyor.
Tiyatro dünyasının zarif hanımefendisi
Kitapta yer alan çeşitli uzunluktaki yazıların yarısı Dikmen Gürün’ün akademisyen ve İstanbul Tiyatro Festivali yöneticisi olarak ortaya koyduğu çalışmalar üstüne, öteki yarısı ise meslektaşlarının, artık eleştirmen ya da üniversite öğretim üyesi olan eski öğrencilerinin ve sanatçıların, daha önce yayımlanmamış makale ve incelemelerinden oluşuyor.
Yıllarca İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Tiyatro Eleştirmenliği ve Dramaturji Bölümü’nün başkanlığını ve 20 yıl boyunca İKSV’nin Tiyatro Festivali yöneticiliğini yürütmüş olan Gürün’ü başarıya götüren en önemli özellikler çalışkanlığı, girişimciliği, uyumlu ve sabırlı kişiliği, yöneticiliğini yaptığı insanları doğru yönde çalıştırma yeteneği ve güler yüzlü, zarif kimliğidir. Prof. Dr. Kerem Karaboğa’nın deyişiyle, “onun (...) kendine özgü aydın duruşu.”
İstanbul’un tiyatro mekânlarını tanıtan dev eserin editörlüğü, görkemli Semiha Berksoy kitabı, Yıldız Kenter’in yaşam ve sanat öyküsünü anlattığı yapıtı, eleştiri yazılarını topladığı kitabı, düzenlediği sempozyumlar ve öğrenci festivalleri, dergi yöneticiliği, İstanbul Tiyatro Festivali’ni ulusal/uluslararası düzeyde parlak bir kurum durumuna getirme, Türk sanatçıların yabancı tiyatrocularla ortak sanat üretimi yapması yolundaki yoğun çalışmalarıyla tiyatro ortamını ön düzeye taşıyan bu kültür ve sanat insanını yerli ve yabancı pek çok yazar, yönetmen, oyuncu, sahne tasarımcısı, müzik yazarı, topluluk yöneticisi anlatıyor.
İlginç tiyatro incelemeleri
Kitapta yer alan 40’ı aşkın inceleme yazısı ise müthiş bir çeşitlilik içeriyor. Şiir ile tiyatronun oyun metninde ve sahne anlatımındaki vazgeçilmez birlikteliği, tiyatroya kuramsal bakış, sahnede yöntem araştırmaları, tiyatro hareketlerinin yorumları, oyun incelemeleri, tiyatro festivallerinden damıtılmış deneyimleri dillendiren “öncü” nitelikli çalışmalar birbirini izliyor.
Sonuç olarak da, yalnız Dikmen Gürün’ü tanıyanları değil, yalnız İstanbul Tiyatro Festivali seyircilerini değil, tiyatro alanını meslek edinmiş ya da ilgi odağı yapmış herkesi ilgilendiren bir yapıt çıkmış ortaya. Yazarlar arasında öyle çok ünlü kişi var ki, önce hangisini okuyacağınızı bilemiyorsunuz. İştah kabartma adına birkaç isim saymalı yine de. Yıldız Kenter, Metin Akpınar, Genco Erkal, Haldun Dormen, Ferhan Şensoy, Özdemir Nutku, Özen Yula, Robert Wilson, Işıl Kasapoğlu, Şahika Tekand, Zeliha Berksoy, Theodoros Terzopoulos, Ali Poyrazoğlu, Metin Deniz, Zeynep Oral, ille de Cevat Çapan...
İyi ki varsın, sevgili Dikmen...
