Artan dış ticaret açığı - Doç. Dr. Hüseyin Mert
Olaylar Ve Görüşler
Son Köşe Yazıları

Artan dış ticaret açığı - Doç. Dr. Hüseyin Mert

12.04.2025 04:00
Güncellenme:
Takip Et:

Ekonomide güven ortamı önemlidir. Güven erozyona uğradıkça bu ekonomideki rol oyuncularının davranışını ve ekonomik göstergeleri negatif etkilemektedir. Yaşanılmakta olan ve giderek derinleşen rejim sorunu ekonomi ve sosyal yaşamı olumsuz etkilemektedir. Ekonomik göstergelerden önemli bir tanesi olan dış ticaret açıkları da giderek artmaktadır.

Şubat ayında dış ticaret açığı 2024 yılı şubat ayına göre yüzde 14.85 oranında artmıştır. 2024 yılı şubat ayında dış ticaret açığı 6 milyar 767 milyon dolar iken 2025 yılı şubat ayında 7 milyar 772 milyon dolara yükselmiştir.

Hazine ve Maliye Bakanlığı’nın ekonomik göstergeler raporuna göre dış ticaretle ilgili bazı verileri ele alalım.

Şubat ayında bir önceki yılın şubat ayına göre ihracat yüzde 1.6 oranında azalırken, ithalat yüzde 2.4 oranında artmıştır. İhracat bir önceki yılın şubat ayında 21 milyar 92 milyon dolar iken bu şubat ayında 20 milyar 761 milyon dolara düşmüştür. İthalat ise bir önceki şubat ayında 27 milyar 859 milyon dolar iken, bu şubat ayında 28 milyar 533 milyon dolara yükselmiştir.

Şubat ayında dış ticaret açığı 2025 ocak ayına göre ise yüzde 3,05 oranında artmıştır. Dış Ticaret açığı; 2025 yılı ocak ayında 7 milyar 542 milyon dolar iken 2025 yılı şubat ayında 7 milyar 772 milyon dolara yükselmiştir.

İHRACAT İTHALATI KARŞILAMIYOR

Görüldüğü üzere şubat ayında dış ticaret açığı hem bir önceki yıl şubat ayına göre hem de bir önceki aya göre artmıştır.

İhracatın ithalatı karşılama oranı 2024 yılı şubat ayında yüzde 75.7 iken 2025 yılı şubat ayında yüzde 72.8’e düşmüştür. 2025 yılı ocak ayında ihracatın ithalatı karşılama oranı yüzde 73.7 olarak gerçekleşmiştir. Görüldüğü üzere şubat ayında ihracatın ithalatı karşılama oranı ocak ayına göre de düşmüştür.

Dış ticaret hacmi 2025 yılı ocak ayında 49 milyar 862 milyon dolar iken 2025 yılı şubat ayında 49 milyar 294 milyon dolara gerilemiş ve yüzde 1.14 oranında düşmüştür. 2025 yılı ocak-şubat döneminde bir önceki yılın aynı dönemine göre dış ticaret açığı yüzde 18.23 oranında artmıştır. 2024 yılı ocak-şubat döneminde dış ticaret açığı 12 milyar 952 milyon dolar iken, 2025 yılı ocak-şubat döneminde 15 milyar 314 milyon dolara yükselmiştir.

2025 ocak-şubat döneminde bir önceki yıl aynı döneme göre ihracat yüzde 2.01 artarak 41 milyar 921 milyon dolar, ithalat ise yüzde 5.90 artarak 57 milyar 235 milyon dolar olarak gerçekleşmiştir.

Sonuç olarak, dış ticaret açığı şubat ayında bir önceki yılın şubat ayına göre yüzde 14,85 artarak 7 milyar 772 milyon dolara, ocak-şubat döneminde ise bir önceki yılın ocak-şubat dönemine göre yüzde 18.23 oranında artarak 15 milyar 314 milyon dolara yükselmiştir. İhracatın ithalatı karşılama oranı 2024 Ocak-Şubat döneminde yüzde 76.03 iken 2025 Ocak-Şubat döneminde yüzde 73.20’e düşmüştür.

ULUSAL KALKINMAYI SAĞLAMAK

Ekonominin genelinde, tüm alanlarda yaşanılan olumsuz gelişmeler, dış ticaret alanında da yaşanmaya devam etmektedir. Her şeyden önce planlı ekonomiye geçilmeden, ulusal kalkınma bilinç ve hedefiyle kaynakların etkin ve verimli kullanımı sağlanmadan sorunların çözümü ve kalkınma olanaklı olmayacaktır.

Bir ekonomide yatırım ve giderek artan bir üretim gücü olmadan ekonomik büyüme olmaz. Sürekliliğe dayalı yaşanılan bütçe açıkları ve dış ticaret açıkları ekonomik gelişmenin önünde engel oluşturmaktadır.

Dış ticaret açıklarına neden olan uygulanan politikalardır. Birçok neden olmakla birlikte; Yatırım ve üretimde artışı negatif etkileyen döviz kurlarındaki hareketlilik, katma değeri düşük olan ürünlerin ihracatının yapılması, teknoloji yetersizliğinden dolayı ürünlerin üretilmeyip hammadde olarak satılması, ihracat faaliyetlerinin ithalata bağımlı olması vb gibi.

Cari açığın oluşumunda en önemli faktör enerji alanında dışarıya olan aşırı bağımlılıktır. Enerji politikaları kapsamında dışa bağımlılığı azaltmak için yenilenebilir alternatif enerji kaynaklarının payının artırılması ve bu yolla enerji ithalatının azaltılması önemli ve gereklidir. Yenilenebilir enerji kaynaklarının elde edilmesi için bu alandaki Ar-Ge çalışmalarının desteklenmesi gereklidir.

Dış ticaret politikalarının amacı ülkelerin ticaret dengesini sağlamaktır; dış ticaret fazlası ekonominin gelişmesine katkı sağlarken dış ticaret açıkları genel ekonomiyi olumsuz yönde etkiler.

Yazarın Son Yazıları

MESEM ve çocuk işçiliği - Özgür Hüseyin Akış

Sanayi Devrimi’yle birlikte çocuk emeği üretim sürecinde ciddi bir biçimde yer almıştır.

Devamını Oku
12.01.2026
Emperyalizm, Venezuela ve demokrasi - Doğan Ergenç

3 Ocak 2026 günü ABD, Venezuela’ya saldırdı ve Devlet Başkanı Nicolas Maduro ile eşini kaçırıp New York’a getirdi.

Devamını Oku
12.01.2026
Gündelik distopya ve umudumuz - Olcay Bağır

Distopyaların ilki olmasa da en meşhuru Aldous Huxley’in 1932’de basılan Cesur Yeni Dünya romanıdır.

Devamını Oku
10.01.2026
‘Bir bilen’ - Kadir Serkan Selçuk

Türkiye’de seçmen tercihleri, genel olarak sorgulayarak, araştırarak değil geleneksel-ailevi bağların, yakın çevrenin veya bir lidere duyulan hayranlığın etkisiyle yapılır.

Devamını Oku
10.01.2026
Bir haydut devletin resmi: ABD - Doğu Silahçoğlu

Dünya egemenliğine soyunan ABD; uluslararası hukuka aykırı bir anlayışla ve geçmişteki sabıkasına uygun olarak yeni yılın ilk sabahında Venezuela’da haydutluğa soyundu.

Devamını Oku
09.01.2026
Bitmeyen meşruiyet arayışı - Hande Orhon Özdağ

Erdoğan’ın ABD seyahati sırasında, ABD’nin Ankara Büyükelçisi ve Suriye Özel Temsilcisi Tom Barrack, Trump’ın Erdoğan’a “ihtiyacı olanı” verdiğini söylemişti...

Devamını Oku
09.01.2026
Sermaye imparatorluğu - Kaan Eroğuz

Tüm dünya yeni yılı Amerikan emperyalizminin Venezüella’ya saldırısı ve devlet başkanı Nicolas Maduro ile eşi Cilia Flores’in bir savaş suçlusu gibi ABD’ye kaçırılması olayıyla karşıladı

Devamını Oku
08.01.2026
Yargı kısıntısı - Suna Türkoğlu

Anayasa Mahkemesi, 16.7.2010 tarihli E:2010/29 K:2010/90 sayılı kararında hukuk devletini “insan haklarına dayanan, bu hak ve özgürlükleri koruyup güçlendiren, eylem ve işlemleri hukuka uygun olan, her alanda adaletli bir hukuk düzeni kurup bunu geliştirerek sürdüren, anayasaya aykırı durum ve tutumlardan kaçınan, hukuku tüm devlet organlarına egemen kılan, anayasa ve yasalarla kendini bağlı sayan, yargı denetimine açık, anayasanın ve yasaların üstünde yasa koyucunun da bozamayacağı temel hukuk ilkeleri bulunduğu bilincinde olan devlet” olarak tanımlamıştır.

Devamını Oku
08.01.2026
Venezüella’da ABD darbesi - Hikmet Sami Türk

3 Ocak 2025 sabaha doğru Venezüella Devlet Başkanı Nicolas Maduro ve eşi Cilia Flores, ABD Başkanı Donald Trump’ın emriyle ABD ordusunun özel görev birimi Delta Force timleri tarafından yataklarından alınarak kaçırıldı; ABD’ye yönelik uyuşturucu kaçakçılığı ve terörizm iddialarıyla yargılanmak üzere New York’a götürüldü.

Devamını Oku
07.01.2026
Liyakat, adalet, açılım: Türkiye masada... - Gani Aşık

“Vatanımız cennet, sofralarımız bereket ve idaremiz merhamet” sloganı ile iktidar olan intikamcı siyasal İslam; foyasının çıkması, yurttaşın bıkması ve devletin kokuşması ile 23 yıllık fetret döneminin sonuna gelmiş görünüyor.

Devamını Oku
07.01.2026
Türkiye 2026'dan ne bekliyor? - Necdet Adabağ

Ünlü İtalyan şair-yazarı Giacomo Leopardi “Takvim Satıcısı” adlı denemesinde bir yılbaşı öncesinde takvim satıcısına, gelecek yılın nasıl olacağını sorar, sorunun yanıtını beklemeden gelecek yılın yaşadıkları yıldan farklı olmayacağını; acı ve ıstırapların süreceğini, iç ağrılarının dinmeyeceğini söyler.

Devamını Oku
07.01.2026
Harita üzerinde mütalaa etmek - Nejat Eslen

Mustafa Kemal Atatürk, “Ben siyasi meseleleri de askeri vaziyetlerde olduğu gibi harita üzerinde mütalaa ederim” demiştir.

Devamını Oku
06.01.2026
Vicdanı altınla değil, hakikatle tartmak - Abdullah Dörtlemez

Atinalı Timon, Shakespeare’in kaleminde cömertliğiyle tanınan, dostlarına servetini açan ama karşılığında nankörlük ve ihanet gören bir karakterdir.

Devamını Oku
06.01.2026
Ayrıştırma mı, bütünlük mü? - Necdet Ersoy

Ülkemizde her düzeyde devlet görevlisi, siyasetçiler ve kanaat önderleri, söylemlerinde toplumun bir bütün olduğunu ifade etmek için yurdumuzdaki bütün etnik grupların isimlerini sayıp sonra da “Biz hepimiz kardeşiz” gibi birlik ifade eden bir söylemi kullanmaktadırlar.

Devamını Oku
04.01.2026
Toplumsal çürüme ve mücadele - Coşkun Özdemir

Kaygılar içinde yaşadığımız koca bir yıl geçti.

Devamını Oku
03.01.2026
Sahipsiz hayvanlar ve ‘tek sağlık’ - Ülgen Zeki Ok

İnsan sağlığını korumakla birlikte hayvan ve çevre sağlığının da korunması gerektiğine temellenen “tek sağlık” anlayışı, farklı alanlarda, farklı düşünebilen beyinlerin uyum içinde çalışmalarının yarattığı sinerji ile hızla yayılıyor.

Devamını Oku
03.01.2026
2026'da Türk ordusu - Cumhur Utku

Filmi geri saralım.

Devamını Oku
02.01.2026
Her şey bizim elimizde - Yüksel Işık

Doğanın yasası bu, bir yılı daha tarihteki yerine yolcu ediyoruz.

Devamını Oku
02.01.2026
Liyakat kurumu - Ülkü Sarıtaş

Türk Dil Kurumu sözlüğündeki tanıma göre, kökeni Arapça olan liyakat kelimesinin anlamı; bir kimsenin, kendisine iş verilmeye yeterlilik, uygunluk ve yaraşırlık durumunda olmasıdır.

Devamını Oku
01.01.2026
Mustafa Necati'yi düşünürken - Mustafa Gazalcı

Her yılbaşı geldiğinde gencecik yaşında talihsiz bir biçimde yitirdiğimiz Milli Eğitim Bakanı Mustafa Necati’yi düşünürüm.

Devamını Oku
01.01.2026
Umut korkuyu yensin - Abdullah Yüksel

2025’in omuzlarımızda bıraktığı ağırlıkla giriyoruz yeni yıla.

Devamını Oku
31.12.2025
İyilik biriktirenlerin yolu - Serpil Güleçyüz

Yeni bir yıla, bin bir umutla merhaba derken tartışmaların dayatmaların gölgesinde, bizi biz yapan değerlerimizden ne kadar uzaklaştığımızı fark ediyoruz.

Devamını Oku
31.12.2025
Cumhuriyetin kurucu felsefesine dönüş - Basri Gürsoy

Türkiye bugün yalnızca bir iktidar değişimi tartışması yaşamamaktadır.

Devamını Oku
31.12.2025
Askeri hastanelerin yeniden açılması - Dr. Süleyman Kalman

Sıkça gündeme gelen askeri hastanelerin yeniden açılması yönündeki tartışmalar, yalnızca yönetsel bir düzenleme sorunu değil, görünüşte ani ama belki de “bile bile” yapılmış bir yanlıştan dönmenin ve silinmeye yeltenilmiş Cumhuriyetin sağlık belleği ile kurulan ilişkinin de bir göstergesidir.

Devamını Oku
30.12.2025
Barış üzerine bir deneme - Av. Ekrem Demiröz

Savaş kabadır, çirkindir ve acımasızdır.

Devamını Oku
30.12.2025
Yeni bir toplumsal yalnızlık - Dr. Alper Demir

Türkiye’de son yıllarda yaşanan siyasal gerilimler, derinleşen kutuplaşma ve kamusal alanın giderek daralması, artık yalnızca güncel siyasetin değil, toplumsal yapının kendisinin sorgulanmasını zorunlu kılıyor.

Devamını Oku
29.12.2025
Yıl biterken... - Erol Ertuğrul

23 yıldır Türkiye hak etmediği acıları yaşıyor.

Devamını Oku
28.12.2025
Mustafa Kemal’in Ankara’ya gelişi: Kızılca Gün - Hüner Tuncer

Birinci Dünya Savaşı sonucunda Osmanlı topraklarını Avrupa devletleri arasında paylaştıran Mondros Ateşkes Antlaşması sonrasında, Mustafa Kemal’in öncelikli düşüncesi, “ulusal birlik” düşüncesiydi.

Devamını Oku
27.12.2025
Su kıtlığına doğru... - İsmail Özcan

Herkesin bildiği üzere yaşadığımız dünyanın insanlar ve tüm canlılar için olmazsa olmaz iki büyük nimetinden biri hava, diğeri sudur.

Devamını Oku
27.12.2025
Devlet geleneği, demokrasi ve vicdan - Halil Sarıgöz

Dün İsmet İnönü’yü aramızdan ayrılışının 52’nci yılında andık..

Devamını Oku
26.12.2025
‘Asgari’ sömürü - Aydın Öncel

Aralık ayının son günlerinde yaşanan “asgari ücret” tartışmalarında gelenek bu yıl da bozulmadı!

Devamını Oku
25.12.2025
İBB davasında yargılama süresi - Hikmet Sami Türk

İstanbul Büyükşehir Belediyesi (İBB) hakkındaki yolsuzluk iddianamesiyle İstanbul 40. Ağır Ceza Mahkemesi’nde 12.12.2025’te başlayan ve ilk duruşmasının 9 Mart 2026 günü yapılmasına karar verilen davada hedeflenen yargılama süresi, mahkeme tarafından en çok 12 yıl 6 ay olarak belirlendi.

Devamını Oku
24.12.2025
Menemen Devrim Şehitleri Anıtı ve Cumhuriyet -

Yunus Nadi: “Kubilay timsalini taziz için ne yapsak yerinde olacağına şüphe yoktur.

Devamını Oku
23.12.2025
Kubilay olayının anlattıkları - Osman Selim Kocahanoğlu

23 Aralık 1930 salı günü, Menemen’de insanlık tarihi- nin en hunhar cinayetlerinden bi- ri işlendi.

Devamını Oku
23.12.2025
Cumhuriyetimizin vazgeçilmez değeri - Azmi Kişnişci

“Eşitlik”, Cumhuriyetin yalnızca hukuki bir ilkesi değil; toplumsal yaşamımızın adalet duygusunu ayakta tutan temel dayanaklarından biridir.

Devamını Oku
22.12.2025
Büyüyen eşitsizlik, yaygınlaşan yoksulluk - Sıtkı Ergüney

Ekonomide; fiyatlar genel düzeyindeki; artış “enflasyon”, gerileme “deflasyon”, duraklama ile birlikte yaşanan artış da “stagflasyon” olarak tanımlanır.

Devamını Oku
20.12.2025
Yenilmezlikler ve dokunulmazlıklar - Cengiz Kuday

Tarih, bazen büyük savaşlarla değil; küçük, sessiz ve ilk bakışta sıradan görünen olaylarla yön değiştirir.

Devamını Oku
20.12.2025
Hayvancılıktaki yol ayrımı - Gülay Ertürk

Türkiye bugün hayvancılıkta çok kritik bir eşiğe geldi.

Devamını Oku
19.12.2025
Devlet ve kalkınma - Prof. Dr. Bilin Neyaptı

Bir ülkede ekonomi yönetiminin temel hedefleri verimlilik ve adil bölüşümdür.

Devamını Oku
18.12.2025
Devletçiliğe dönebilmek... - Kemal Onur

Demokratik ve laik sosyal hukuk devletimizin kurucu lideri Atatürk’ün yönetimi döneminde; ülkemizin ulusal çıkarı açısından bilimsel anlayış ve duyarlı bir bilinçle, iç ve dış sermaye şirketlerinin çıkarları için vahşi madenciliğe kesinlikle fırsat verilmemiştir!

Devamını Oku
17.12.2025