2026'da Türk ordusu - Cumhur Utku
Olaylar Ve Görüşler
Son Köşe Yazıları

2026'da Türk ordusu - Cumhur Utku

02.01.2026 04:00
Güncellenme:
Takip Et:

Image

Filmi geri saralım. Nasıl başlamıştı yıkım? Önce liselerdeki “milli güvenlik” dersini kaldırdılar. Yani, milli güvenlik bilincine gerek yok dediler. Yurttaşlık bilincini yok etmek için de ilkokullardaki Andımız’ı kaldırdılar. Dolmabahçe Sarayı nizamiyesinde ve TBMM çevresindeki nöbetçi Mehmetçik devletin varlığının Türk ordusu tarafından korunduğunun simgesiydi; Mehmetçik’e de gerek yok, polis yeter dediler.

Bedelli ve sözleşmeli askerliği süsleyip profesyonel ordu yaratıyoruz diyerek Mehmetçik kavramını yok ettiler. Balyoz ve Ergenekon davalarıyla yıkım hızlandı. 15 Temmuz 2016 kalkışmasıyla da yıkıntılar çürümeye başladı.

YETKİN AKIL

Ulusal ordunun anlamı çok değerli, gücü ise çok önemlidir. Bir ordunu gücü subaylarının değeriyle ölçülür. 31 Temmuz 1920 günü Mustafa Kemal Paşa’nın Afyonkarahisar Kolordu Karargâhı’nda subaylara ne dediğini çoktan unuttuk.

“Ancak ben varsam sen varsın, bensiz hiçbir şey yapmana izin vermem!” diyen kendine özgü “başkanlık sistemi”nin iyice yerleştiği bir devletin ordusunun da o sistemin içinde olduğunu biliyoruz. Bu sistem değişmeden hiçbir önerinin uygulama şansının olmayacağını da biliyoruz.

Bir kanun hükmünde kararnameyle Türk ordusunun teşkilat şeması, varoluş anlamı, maksadı değiştirilmiş, kurumsal ve geleneksel özellikleri aceleyle ortadan kaldırılmıştır. Ordunun hukuk, eğitim, lojistik ve sağlık kurumları geriye gitmiştir. Bugün için ancak demokratik ve yasal koşullar içinde geleceğin çağdaş ordusu kurulabilir. Çağdaşlığın yakalanması için siyasal ve askeri, ortak ve yetkin akıl önkoşuldur.

Bütün bunlara karşın, Türk ordusunun kendine gelebilmesi ve dünya orduları arasında tekrar hak ettiği yerini alabilmesi için önerilerimizi tekrar sıralamak ve not etmek zorundayız.

OLMAZSA OLMAZLAR

Türk ordusunun yeniden dosta güven, düşmana korku salabilmesi için gerekli öncelikli konuları hamasetten kaçınarak sıralayalım.

- Milli Savunma Üniversitesi adıyla kurulan, askeri eğitim ve öğrenim sistemini sivil akademik sisteme bağlamaya çalışan sistem acilen değişmelidir. Her bilim kendi konusu ve ortamında gelişir. Harp okulları ve askeri liseler, kendi kuvvetlerinin bünyesinde kendi gereksinimlerine uygun insan gücünü yetiştirmekten sorumlu olmalıdırlar. Yeni kurulan ve askeri lise gereksinimini maskeleyen harp okulları müşterek hazırlık sınıfı kaldırılmalıdır. Kapatılan askeri liseler mutlaka ve çoğaltılarak açılmalıdır. Askeri okullara alınacak ve mezun edilecek öğrencilerin bellek ve bedeni yeterlilikleri yanında ahlaki durum saptanmasında çağdaş yol ve yöntemler uygulanmalıdır.

- Harp prensibinin ilki olan “emir komuta birliği”nin yeniden tesis edilmesi için kuvvet komutanlıkları Genelkurmay başkanına bağlanmalıdır. Topyekûn bir savaşta geri bölge emniyeti ve yurt içi savunması düşünülerek jandarma (kanun ordusu) Türk ordusu bünyesine dönmeli, subayları Harbiye’de yetişmelidir.

- Özel hukuk sistemi olmadan bir kurumda kendine özgü düzen ve disiplin tesis edilemez. Askeri yargı sistemi eskisinin eksiklikleri ve yanlışlıkları düzeltilerek hemen yaşama geçirilmelidir.

- Yurttaşlık bilincinin oluşması ve yurt savunmasının olmazsa olmazı “mükellefiyet” esasına dayalı askerlik hizmetini sulandıran uygulamalardan vazgeçilmesi gerekmektedir. Askerlik süresi ve seferberlik sistemine ciddi bir işlerlik kazandırılmalıdır. Beş aylık askerlik yükümlülüğü ile uzman erbaş, yedek Sb. yedek astsb. yedek er düzenlemeleri münakaşa edilmeli ve siyasal popülizme düşmeden yeniden gözden geçirilmelidir.

- Yüksek Askeri Şûra’nın general/amiral terfileri ve atamalarını belirleyecek kurul, yürütme erkinin başı, Milli Savunma bakanı, Genelkurmay başkanı, kuvvet komutanları ve ordu komutanlarından oluşmalıdır.

- GATA ve diğer askeri hastaneler sivilleştirilip içinden çıkılmaz hale getirilmiştir. Bölgesel ve yerel savaşlardaki, gayri nizami harplerdeki tahliye ve tedavi zinciri kendine özgü olmalıdır. Askeri sağlık, tahliye ve tedavi sistemi yeniden tesis edilmeli, salgın hastalıklarda ve deprem gibi afetlerde sahra hastaneleri kurabilecek kapasiteler yaratılmalıdır.

- Türk ordusu deprem, orman ve kent yangınları ve sel baskınlarda kullanılabilecek şekilde yeniden teşkil ve teçhiz edilmelidir. Türkiye Afet Müdahale Planı (TAMP) kaldırılarak sorumluluk tamamen Türk ordusuna verilmelidir.

- 1975 yılından bu yana yürütülen silah ve teçhizatın millileştirilmesi projeleri, gerçekler ve samimi uygulamalarla yürütülmelidir. Zaman geçirmeden milli tank motor ve transmisyon üretimine geçilmeli, KAAN savaş uçağı motorunun bir an önce üretimi sağlanmalıdır. Bugünkü dünyada okulsuz, hekimsiz ve hâkimsiz bir ordu var mıdır? Bir zamanalar savaş sanatını bizden öğrenen, bağımsızlık ülküsünü bizden örnek alan, selam vermesini bile bizden öğrenen dünya ordularından çağdaş örnekler alınmasını istiyoruz.

Milli Savunma Bakanlığı eşgüdümünde, emekli ve muvazzaf askerlerin katılacağı çalıştaylar düzenlenmesi kaçınılmazdır. Yeniden tertiplenme ve düzenlenme zamanı gelmiş ve hatta geçmektedir. Bütün geri bildirimlerin, deneyimlerin, yanlış ve doğruların görüşülmesinin vaktidir.

 

CUMHUR UTKU

EMEKLİ ALBAY

 

Yazarın Son Yazıları

2026'da Türk ordusu - Cumhur Utku

Filmi geri saralım.

Devamını Oku
02.01.2026
Her şey bizim elimizde - Yüksel Işık

Doğanın yasası bu, bir yılı daha tarihteki yerine yolcu ediyoruz.

Devamını Oku
02.01.2026
Mustafa Necati'yi düşünürken - Mustafa Gazalcı

Her yılbaşı geldiğinde gencecik yaşında talihsiz bir biçimde yitirdiğimiz Milli Eğitim Bakanı Mustafa Necati’yi düşünürüm.

Devamını Oku
01.01.2026
Liyakat kurumu - Ülkü Sarıtaş

Türk Dil Kurumu sözlüğündeki tanıma göre, kökeni Arapça olan liyakat kelimesinin anlamı; bir kimsenin, kendisine iş verilmeye yeterlilik, uygunluk ve yaraşırlık durumunda olmasıdır.

Devamını Oku
01.01.2026
Umut korkuyu yensin - Abdullah Yüksel

2025’in omuzlarımızda bıraktığı ağırlıkla giriyoruz yeni yıla.

Devamını Oku
31.12.2025
İyilik biriktirenlerin yolu - Serpil Güleçyüz

Yeni bir yıla, bin bir umutla merhaba derken tartışmaların dayatmaların gölgesinde, bizi biz yapan değerlerimizden ne kadar uzaklaştığımızı fark ediyoruz.

Devamını Oku
31.12.2025
Cumhuriyetin kurucu felsefesine dönüş - Basri Gürsoy

Türkiye bugün yalnızca bir iktidar değişimi tartışması yaşamamaktadır.

Devamını Oku
31.12.2025
Askeri hastanelerin yeniden açılması - Dr. Süleyman Kalman

Sıkça gündeme gelen askeri hastanelerin yeniden açılması yönündeki tartışmalar, yalnızca yönetsel bir düzenleme sorunu değil, görünüşte ani ama belki de “bile bile” yapılmış bir yanlıştan dönmenin ve silinmeye yeltenilmiş Cumhuriyetin sağlık belleği ile kurulan ilişkinin de bir göstergesidir.

Devamını Oku
30.12.2025
Barış üzerine bir deneme - Av. Ekrem Demiröz

Savaş kabadır, çirkindir ve acımasızdır.

Devamını Oku
30.12.2025
Yeni bir toplumsal yalnızlık - Dr. Alper Demir

Türkiye’de son yıllarda yaşanan siyasal gerilimler, derinleşen kutuplaşma ve kamusal alanın giderek daralması, artık yalnızca güncel siyasetin değil, toplumsal yapının kendisinin sorgulanmasını zorunlu kılıyor.

Devamını Oku
29.12.2025
Yıl biterken... - Erol Ertuğrul

23 yıldır Türkiye hak etmediği acıları yaşıyor.

Devamını Oku
28.12.2025
Mustafa Kemal’in Ankara’ya gelişi: Kızılca Gün - Hüner Tuncer

Birinci Dünya Savaşı sonucunda Osmanlı topraklarını Avrupa devletleri arasında paylaştıran Mondros Ateşkes Antlaşması sonrasında, Mustafa Kemal’in öncelikli düşüncesi, “ulusal birlik” düşüncesiydi.

Devamını Oku
27.12.2025
Su kıtlığına doğru... - İsmail Özcan

Herkesin bildiği üzere yaşadığımız dünyanın insanlar ve tüm canlılar için olmazsa olmaz iki büyük nimetinden biri hava, diğeri sudur.

Devamını Oku
27.12.2025
Devlet geleneği, demokrasi ve vicdan - Halil Sarıgöz

Dün İsmet İnönü’yü aramızdan ayrılışının 52’nci yılında andık..

Devamını Oku
26.12.2025
‘Asgari’ sömürü - Aydın Öncel

Aralık ayının son günlerinde yaşanan “asgari ücret” tartışmalarında gelenek bu yıl da bozulmadı!

Devamını Oku
25.12.2025
İBB davasında yargılama süresi - Hikmet Sami Türk

İstanbul Büyükşehir Belediyesi (İBB) hakkındaki yolsuzluk iddianamesiyle İstanbul 40. Ağır Ceza Mahkemesi’nde 12.12.2025’te başlayan ve ilk duruşmasının 9 Mart 2026 günü yapılmasına karar verilen davada hedeflenen yargılama süresi, mahkeme tarafından en çok 12 yıl 6 ay olarak belirlendi.

Devamını Oku
24.12.2025
Menemen Devrim Şehitleri Anıtı ve Cumhuriyet -

Yunus Nadi: “Kubilay timsalini taziz için ne yapsak yerinde olacağına şüphe yoktur.

Devamını Oku
23.12.2025
Kubilay olayının anlattıkları - Osman Selim Kocahanoğlu

23 Aralık 1930 salı günü, Menemen’de insanlık tarihi- nin en hunhar cinayetlerinden bi- ri işlendi.

Devamını Oku
23.12.2025
Cumhuriyetimizin vazgeçilmez değeri - Azmi Kişnişci

“Eşitlik”, Cumhuriyetin yalnızca hukuki bir ilkesi değil; toplumsal yaşamımızın adalet duygusunu ayakta tutan temel dayanaklarından biridir.

Devamını Oku
22.12.2025
Büyüyen eşitsizlik, yaygınlaşan yoksulluk - Sıtkı Ergüney

Ekonomide; fiyatlar genel düzeyindeki; artış “enflasyon”, gerileme “deflasyon”, duraklama ile birlikte yaşanan artış da “stagflasyon” olarak tanımlanır.

Devamını Oku
20.12.2025
Yenilmezlikler ve dokunulmazlıklar - Cengiz Kuday

Tarih, bazen büyük savaşlarla değil; küçük, sessiz ve ilk bakışta sıradan görünen olaylarla yön değiştirir.

Devamını Oku
20.12.2025
Hayvancılıktaki yol ayrımı - Gülay Ertürk

Türkiye bugün hayvancılıkta çok kritik bir eşiğe geldi.

Devamını Oku
19.12.2025
Devlet ve kalkınma - Prof. Dr. Bilin Neyaptı

Bir ülkede ekonomi yönetiminin temel hedefleri verimlilik ve adil bölüşümdür.

Devamını Oku
18.12.2025
Devletçiliğe dönebilmek... - Kemal Onur

Demokratik ve laik sosyal hukuk devletimizin kurucu lideri Atatürk’ün yönetimi döneminde; ülkemizin ulusal çıkarı açısından bilimsel anlayış ve duyarlı bir bilinçle, iç ve dış sermaye şirketlerinin çıkarları için vahşi madenciliğe kesinlikle fırsat verilmemiştir!

Devamını Oku
17.12.2025
Programda işçinin adı yok - Engin Ünsal

CHP 39. Olağan Kurultayı’nda tüzük değişikliği yaptı ve iktidar programını kabul etti.

Devamını Oku
17.12.2025
Yargı öyküleri - Ziya Yergök

Yıllar önce, 5 Ocak 1982’de Çetin Altan’ın Milliyet gazetesindeki “Şeytanın gör dediği” adlı köşesinde “Eski (Mahkeme Koridorları) sütununa özlem” başlıklı yazısında yer alan, bir ceza avukatının “Oturum” adlı anı kitabından alıntılanmış ilginç bir yargı öyküsüne değinmek istiyorum.

Devamını Oku
17.12.2025
Bu çığlığı duyun! - Mustafa Gazalcı

MESEM, Milli Eğitim Bakanlığı’nın sözde mesleki teknik eğitim merkezleri uygulaması.

Devamını Oku
16.12.2025
ABD’nin esnek realist stratejisi - Nejat Eslen

11 Eylül’ün hemen sonrasında ABD, tek kutuplu dünya düzeninin verdiği cesaretle küresel egemen güç olmanın hayallerini kuruyordu.

Devamını Oku
16.12.2025
Çağdaşlık yolunda bir ömür - Hüseyin Karataş

Çağdaşlık eksikliğine ve dokunulmazlara dokunan sevgili hocam Prof. Dr. Türkan Saylan...

Devamını Oku
13.12.2025
Geleceğin savaş alanı, Türkiye ve Karadeniz - Doğu Silahçıoğlu

“Erken Cumhuriyet dönemi”nde (1923-1938) savunma sanayisindeki gelişmeler Türkiye’yi; başta uçak olmak üzere harp silah araç gereçlerinde dış satım yapan bir ülke konumuna getirmişti.

Devamını Oku
12.12.2025
Gençlik MESEM’den büyüktür - Kaan Eroğuz

AKP iktidarı tarafından 2016 yılında örgün ve zorunlu eğitim kapsamına alınan mesleki eğitim merkezleri (MESEM), çocuk işçiliğinin yaygınlaşmasında ve “kurumsallaşmasında” kritik bir rol oynuyor

Devamını Oku
12.12.2025
Komisyonda emekçinin adı yok - Şükrü Karaman

Milyonlarca emekçinin yeni ücrete ilişkin alacağı kararı merakla beklediği Asgari Ücret Tespit Komisyonu çalışmalarına yarın başlayacak.

Devamını Oku
11.12.2025
İnsan onuru ve demokrasi - Ayşe Atalay

TDK sözlüğünde “onur” kavramı insanın kendisine karşı duyduğu saygı olarak tanımlanıyor.

Devamını Oku
11.12.2025
Karadeniz’de neler oluyor? - Can Erenoğlu

Dünyanın en güvenli ve istikrarlı denizi Karadeniz dünyanın en tehlikeli deniz alanına mı dönüştürülüyor?

Devamını Oku
10.12.2025
Gelir adaletsizliği tırmanıyor! - Devrim Onur Erdağ

Türkiye'de emeğin değeri uzun zamandır siyaset meydanında sıkça dile getirilen bir konu.

Devamını Oku
10.12.2025
Erdoğan’ın 2005’teki hayalleri - Kadir Serkan Selçuk

Yıl 2005. Dönemin başbakanı Recep Tayyip Erdoğan, o dönem henüz el konmamış olan Sabah gazetesinin 20. kuruluş yıldönümü için gazeteye bir yazı yazmıştı.

Devamını Oku
09.12.2025
Yeni feodal çağ ve dijital baronluk - Doğan Sevimbike

Yanis Varoufakis’in No Kings Means No Barons başlıklı yazısı, çağımızın ekonomik ve siyasal düzenini “yeni bir feodalizm” olarak niteliyor.

Devamını Oku
09.12.2025
Terörist başının ayağına gitmek... - Hatice Topçu

Ulus devletler; tarih bilinci, ortak coğrafya ve dil birliğine dayanır.

Devamını Oku
08.12.2025
‘Kırkyama’ siyaset… - Prof. Dr. Utku Yapıcı

Türk siyasetinde son yıllardaki en ilginç gelişme siyasi kimlikler düzleminde yaşanıyor.

Devamını Oku
08.12.2025
Çocuklarımız artık kimsesiz mi? - Özgür Hüseyin Akış

Cumhuriyetin kuruluş yıllarında söylenmiş bir cümle hâlâ kulaklarımızda çınlar:

Devamını Oku
07.12.2025