Türkiye kalkınamaz, 1, 2 , 3, 4, 5, 6
Orhan Bursalı
Son Köşe Yazıları

Türkiye kalkınamaz, 1, 2 , 3, 4, 5, 6

10.08.2023 03:00
Güncellenme:
Takip Et:

Hep aklımdaydı, 2000 yılında 6 seri köşe yazımın konusu “Türkiye kalkınamaz” idi. Şimdi size 19 Nisan 2000 tarihli, ikincisini sunuyorum, bir bakar mısınız, değişen ne var? Aradan 23 yıl geçmiş, epey eğlenceli, hepsi birbirini destekleyen ve bugünü öngören yazılar. Bir şekilde yayımlayacağım. Eğlenceye buradan başlayalım...

***

"Geçen hafta başladığımız konuyu bugün de çeşitli açılardan sürdüreceğiz... İnsan bu konuyu sonuna kadar sorgulamaz, gündemdeki çoğu sabun köpüğü siyasal yalpalamalar ve gelişmelerin kısırlığı ve ufuksuzluğu içinde çabalayıp durursa, kendini palavracıların kıskacına alınmış hissediyor."

Türkiye’nin bir dünya gücü olma yolunda hızla ilerlediğine ilişkin haberler ve demeçler geçen hafta da gündemden düşmedi. Kamuoyunu dolduruşlar ve bu dolduruşlara çanak tutuşlar pek revaçtaydı.

Özellikle, Türkiye’de üretilecek askeri araç gereçlerle ilgili olarak Amerikalı yetkililerin “Türkiye dünya gücü olma yolunda” biçimindeki demeçleri, bizi yine kalbimizden, yani en zayıf yerimizden vurdu!

Şimdi sorular sorup yanıt alalım, çünkü bu yöntemle olayın komikliği iyice ortaya çıkıyor ve Hanya ile Konya’yı biraz bilen bir çocukla söyleşiye dönüşüyor. Haberi diğer bazı haberlerle harmanlayarak irdeliyoruz şimdi...

NASIL BİR GÜÇ OLACAKMIŞIZ?

Dünya gücü!...

Nasıl dünya gücü olacakmışız? Savaş helikopteri üreterek, AWACS gözetleme uçakları ve tank satın alarak...

Başka nasıl olacakmışız?

Nükleer santral yaparak ve atom bombası üreterek...

Daha nasıl bir dünya gücü olacakmışız?

Azeri petrollerini Türkiye üzerinden Ceyhan’a indirerek...

Peki daha başka nasıl olacağız?

Hisse senetleri fiyatlarını yükselterek borsayı dünyanın en çok kazanç sağlayan borsası haline getirerek...

Başka?

Enflasyonu düşürerek... IMF planlarını tam olarak uygulayarak... Döviz kurları-TL ve enflasyon dengesini koruyarak ve kollayarak... 10 milyon daha cep telefonu kullanarak... Her eve bir internet bağlayarak... Gazetelerimizi süperin süperi ofset tesislerde basarak... İthalatı artırarak...

Dünya ile rekabet edemeyen her şeyin, Anamur muzunun, demiryolu ve vagon üretim tesislerinin vb. batmasını ve yok olmasını sağlayarak...

SORULMAYAN SORULAR

Bütün bunların yanında hiç sorulmayan sorular var ki akıllı bir çocuk bile bunları rahatlıkla yanıtlayabilir.

Peki askeri gücünü artırmakla dünya gücü olunabiliyor mi?

Bugün dünya gücü sayılan ülkeleri, örneğin G7’leri dünya gücü yapan nedir?

İnternete bağlanan evler ne yapacak?

Ekonomik refahın temelinde gerçekte yatan nedir?

Ekonomik gücün bileşenleri arasında ne var? Bunlar arasında hangisi en önemlidir? Acaba Türkiye en mükemmel mali politikalar uygulasa bile süper güç olabilir mi? Bilim ve teknolojinin herhangi bir alanında büyük bir sıçrama yapacak projesi olmayan bir ülke ekonomik güç olabilir mi?

Türkiye’nin, Türk politikacıların veya siyasi partilerin herhangi birinin cebinde, kasasında, rafında veya kafasında, enine boyuna düşünülmüş ve Türkiye’ye sıçrama yaptıracak bir proje var mı? Örneğin Sayın Mesut Yılmaz, hükümet ettiği çeşitli defalarda Türkiye’yi bir gömlek yukarı getirecek hangi projeyi hayata geçirdi? Ya Tansu Çiller? SHP, CHP vb. iktidar dönemlerinde ne yaptı? MHP’nin, örneğin “Türkiye 10 yıl içinde dünyanın bilgisayar yazılımları üreten 10 büyük ülkesi arasına sokacağım” dediği bir projesi var mı ve varsa bunu neden uygulamıyor, vs.

Bunlar yoksa ve konuşulmuyorsa gerisi büyük bir palavradır.

‘MAT EDERSEN BAŞARILISIN’

Sayın Demirel dünkü Hürriyet’te “Başarı mat etme, başarısızlığın adı mat olmadır” demiş.

Başarı nedir, diye soruyorum kendi kendime.

İktidarda, tepede zirvede kalmak mıdır? Türkiye’de evet bu yeterli olabiliyor bir süre. Gidiyor geliyorsun ve tepelere tırmanıp aşağıya iniyorsun. Tepeye tırmanınca başarılı oluyor, rakiplerini mat ediyorsun...

Peki anladık da bu kişisel tırmanışların bize katkısı nedir?

Sanırım Türkiye, tepeye tırmanmayı değil, tırmandıktan sonra tepede ne yapıldığını sorguladığı ve bunu anladığı zaman ancak değişebilecek.

Tepede ne yapıyorsunuz, siz dağcı mısınız ki tırmanınca aşağıya iniyorsunuz? Yeniden tırmanışa geçiyorsunuz?

Sanırım Türkiye tepeye tırmanmayı değil tırmandıktan sonra tepede ne yapıldığını sorguladığı ve bunu anladığı zaman ancak değişebilecek.

***

Bugünkü -ve dünkü- politikacıların hiçbirinin Türkiye’nin kişi başına 3 bin dolarlık milli gelirde hiçbir payları olmadığını düşünüyorum. 3 bin dolar milli gelir, Türkiye’nin varabileceği en düşük düzeydir.

Adam gibi politikacılar olsaydı, bu rakam bugün en az 12 bin dolar olurdu!

Evet 12 bin dolar!...

Yazarın Son Yazıları

MHP’nin içi boş söylemleri ve İBB duruşmaları

MHP sözcüleri, başta Devlet Bahçeli ve Feti Yıldız arada sırada AKP’den farklı veya daha ileri iddialarla öne çıkıyor.

Devamını Oku
09.03.2026
‘İran, onu yöneten herhangi bir rejimden daha eskidir’

İran, dünyanın neredeyse kesintisiz en eski uygarlıklarından biri.

Devamını Oku
08.03.2026
Trump’ın ‘altın tokmaklı’ barış kurulu

Trump Gazze’yi yeniden “imar etmek” bahanesiyle azgelişmiş ülkelerin veya ondan korkmaktansa onunla karşılıklı menfaat ilişkileri içinde olmayı tercih eden azgelişmiş/gelişmekte olan ülkelerin temsilcileri ile birlikte bir “barış kurulu” kurdu...

Devamını Oku
23.02.2026
Dezenformasyon

Savcılık kaç gündür aranan ama bulunamayan gazeteci Alican Uludağ’ın son çare olarak derhal yakalanarak mevcutlu olarak İstanbul’a getirilmesini istedi.

Devamını Oku
22.02.2026
Gürlek ve sadık gazetecileri

Biraz gecikmiş olsa da yazmalı ve aklımdan çıkarmalıyım, yoksa dönüp dolaşıyor.

Devamını Oku
19.02.2026
Yapay zekâ düşünüyor, öğreniyor

Önce üretken yapay zekâ programlarının yaratacağı işsizlik üzerine biraz daha bilgi...

Devamını Oku
17.02.2026
Geleceği, insanları, savaşları, gezegeni ‘teknoloji oligarkları’ mı biçimleyecek?

Oligark siyasette oldukça yerleşmiş bir kavramdır. Bu dizinin ilki olan dünkü yazımda, teknoloji multi milyarderlerin “demokratik bir katılım veya denetim olmaksızın insanlığın geleceğini şekillendirdiği”ne işaret etmiştik.

Devamını Oku
16.02.2026
Dehşet çanları ve yapay zekâ ve insanlığın kontrolü

Herkes küçük işleriyle yapay zekâ uygulamalarının tadını çıkarıyor.

Devamını Oku
15.02.2026
Daha zor aylar ve yıllar ülkeyi bekliyor

Adalet Bakanlığı’na Akın Gürlek’in atanması, ülkenin en önemli konusu haline geldi.

Devamını Oku
12.02.2026
Belediye başkanı ve milletvekili istifalarına bir çözüm arayışı

Şüphesiz bir siyasetçi koşullara göre fikir değiştirebilir ve partisinden ayrılabilir.

Devamını Oku
10.02.2026
İki 7.3 ne yapar? İstanbul ve Marmara bölgesi tamamen korunmasız...

Siz okumaktan bıkmış olabilirsiniz ama biz yazmaktan bıkmadık.

Devamını Oku
09.02.2026
Deprem: ‘Ruhuna el fatiha! Acımız sonsuz

İktidar siyasetçilerinin deprem sonrası en iyi bildiği şeydir.

Devamını Oku
08.02.2026
Yeni keşfi üzerine Aziz Sancar ile röportaj

Burada duyurmuştum Sancar’ın öldürücü beyin tümörü Glioblastoma’yı fare deneylerinde başarıyla yok ettiğini...

Devamını Oku
05.02.2026
Güç gösterisinin tırmandığı doruk, en zayıf olunan noktadır

Bu konuda benzer içerikte bir yazı yazmıştım, Trump’ın askeri, ekonomik ve siyasi gücünü bütün dünyaya karşı açıkça kullanmaya başlayınca bütün dünyayı karşısına almış, bu imkânsız denemesinin aşağı düşüşe yol açacağını yazmıştım, bazı okurlar ve sosyal medyadaki izleyiciler “Hayal görüyorsun” mesajı atmışlardı.

Devamını Oku
03.02.2026
Güvenlik için atom silahı arayışları

ABD’yi İran’a saldırı kararlılığından vazgeçirmek için İslam ülkeleri diplomatik çalışmalarını sürdürürken...

Devamını Oku
02.02.2026
Emperyalizmin apaçık yüzü; savrulan ve yeniden birleşen dünya

Evet sömürgecilik, hegemonya, askeri darbeler, eşitsizlikler, sürekli yoksullar aleyhine çalışan dünya ticareti vb.

Devamını Oku
01.02.2026
Saray bu kadar yoksulluğa rağmen hangi cesaretle milleti süründürüyor?

Bu sorunun yanıtını düşünmeli herkes.

Devamını Oku
29.01.2026
İran’a saldırı, bölgede deprem niteliğinde değişime yol açar

ABD Suriye’yi alelacele düzenledikten sonra, silahlı güçlerini (uçak gemileri başta) İran üzerinde yoğunlaştırıyor.

Devamını Oku
27.01.2026
Uğur Mumcu ve Karanlıklar Çağı-2

Şüphesiz Uğur Mumcu ve daha bir dizi kahramanın öldürüldüğü ve katliamların gerçekleştirildiği 1990- 2000 yıllarının öncesi var.

Devamını Oku
26.01.2026
Uğur Mumcu ve karanlıklar çağı

Uğur Mumcu’yu 33 yıl sonra bile kitlelerin gönlünden, meslektaşlarının yüreğinden silemeyen nedir?

Devamını Oku
25.01.2026
Pax Americana: Türkiye, Suriye, İsrail’e doğru

Şüphesiz beklenmiyordu veya ABD’nin ipiyle kuyuya inilmez seni yarı yolda bırakır diyenler de vardı.

Devamını Oku
22.01.2026
Bir intikam histerisinin sahne şovu mu?

“Bak ne yaparız biz sizi, sürüm sürüm süründürürüz!...”

Devamını Oku
20.01.2026
NATO: Bir ittifakın ölümü mü?

Dün Kopenhag adeta öfke patlaması yaşadı; on binlerce kişi Danimarka ve Grönland bayraklarını sallayarak “Grönland’a dokunmayın, Grönland satılık değil” pankartları sallıyordu.

Devamını Oku
19.01.2026
Sancar müjde verdi: Beyin kanseri klinik deneylerini Türkiye’de yapacağız...

Epeydir görüşemiyorduk.

Devamını Oku
18.01.2026
Marmara depremine yeni bir bakış var

Fay parçalar halinde kırılacak ve maksimum deprem büyüklükleri ancak 7.3’e ulaşabilecek.

Devamını Oku
15.01.2026
İran rejimi bölgeyi ateşe atabilir, Türkiye’ye etkileri ne olur?

İran’da molla rejimine karşı protestolar durmuyor, çok sayıda ölü var, yüzlerle ifade ediliyor.

Devamını Oku
13.01.2026
Yanardağ’dan Aysever’e... Suskunluğun anatomisi

Merdan’ı (Yanardağ) neredeyse hiçbir suçlama yöneltmeden içeri atma, üstelik Tele1 televizyonuna el koyma cesaretinin hüküm sürdüğü bir ülkede yurttaş güvenliğinin çok yönlü olarak risk altında (uzun süredir!) olduğunu söylemek bile artık bir cesaret denemesi mi olur?!

Devamını Oku
12.01.2026
Orta sınıfın düşüşü

Bu yılın gözde dizisi Kralın Düşüşü gibi oldu ama kastettiğim İpek Özbey ile Onur Alp Yılmaz’ın hazırladıkları kitap.

Devamını Oku
11.01.2026
Aziz Sancar’dan büyük bir başarı daha: Beyin kanserini farelerde yok ettiler

İki üç kez yazmıştım, Aziz Hoca, hızlı ilerleyen ve ölümcül bir beyin kanseri türü olan Glioblastoma’nın tedavisine yönelik çok ciddi bir yöntem geliştirdi ve ilk erken sonuçlar bu tedavinin mümkün olabileceğine ilişkin önemli umutlar doğurdu, diye.

Devamını Oku
08.01.2026
Askeri güç ile siyaset: Geleceği olabilir mi? Avrupa- Çin dayanışması

Bence Trump, bugünkü dünyada pek de geleceği olmayan bir siyaset dönemi başlattı.

Devamını Oku
06.01.2026
Dünyada her şey çöktü, kendini korumak bile ne kadar mümkün?

“Önce Amerika”, “En büyük Amerika” sloganları bugün yaşadıklarımıza (Venezüella’ya baskın) ve arkasından yaşayacaklarımıza ilişkin her şeyi açıklıyordu.

Devamını Oku
05.01.2026
İran’da rejimin tek çıkış yolu nükleeri iptal etmek mi?

En sonunda İranlılar, ekonomik çöküşe başkaldırdılar.

Devamını Oku
04.01.2026
Ekonomik panoramada kısa gezinti ve utanmazlık skalası tartışması

Ekonomik tablo yıllardır felaket.

Devamını Oku
30.12.2025
HÜDA PAR/DEM/İmralı el ele Kürt karanlığına

AKP, Türkiye ve Ortadoğu’da Kürdistan isteyen pankürdist, geçmişi karanlık HÜDA PAR’ı, 4 milletvekili vererek Meclis’e soktu.

Devamını Oku
29.12.2025
Hey Türkler, Anadolu, Trakya, savaşı kaybettiğinizden haberiniz var mı?

Kürt meselesini çözüm komisyonu sanki çıkmaza girdi gibi.

Devamını Oku
28.12.2025
Çin’in başarısının sırrı: Yüz binlerce genç mühendis

Anımsıyorum, 6-7 yıl önce Amerikan üniversitelerini bitiren fen alanlarında mühendislerin sayısı muhtemelen 400 bin kadar olduğuna ilişkin bir istatistiğe hayret etmiştim.

Devamını Oku
25.12.2025
Çin, 20 yılda kritik teknoloji araştırmalarının yüzde 90’ında öncü

Yukarıdaki başlık bana ait değil, dünyanın en önemli iki bilim dergisinden biri olan NATURE’a ait.

Devamını Oku
23.12.2025
6 yıllık ‘Manhattan Projesi’ ile Çin ABD tekelini kırdı

Bu proje İkinci Dünya Savaşı’nı bitiren atom bombası üretme projesi değil.

Devamını Oku
22.12.2025
Anket sonuçlarına ne kadar güvenmeli?

Onlarca anket önümüze geliyor ve buna göre yorumlar yapıyoruz.

Devamını Oku
21.12.2025
13 yıl öncenin büyük öngörüsü gerçekleşiyor mu?

Kaybettiğimiz Doğan Kuban Hoca’nın seçme yazılarına her hafta Herkese Bilim Teknoloji dergisinde yer veriyoruz.

Devamını Oku
18.12.2025