ABD Başkanı Donald Trump’ın yılbaşından bu yana yürüttüğü saldırgan dış politika, Rusya’nın durumunu da epey zora soktu. Rusya, stratejik ittifak ilişkisine karşın ABD’nin Venezuela’ya müdahalesine fazla ses çıkaramadı. Zira Venezuela, Rusya’dan uzakta bulunuyor, Rusya’nın imkânları sınırlı ve Trump, Venezuela Devlet Başkanı Nicholas Maduro’nun kaçırılmasının ardından ABD’nin küresel egemenliğinden değil, “Batı Yarımküre’deki egemenliğinden” bahsetmişti. Bu da Rusya’da, ABD’nin Avrasya coğrafyasına fazla müdahil olmayacağı yorumlarına neden olmuştu. Öte yandan Rusya, Trump iktidara geldiğinden bu yana Batı dünyasında ortaya çıkan çatlaktan gayet memnun ve Ukrayna’da batağa saplanmışken Trump’ı tamamen karşısına almak istemiyor.
Trump’ın Danimarka’nın egemenliğindeki Grönland üzerinde hak iddia etmesiyse Rusya’da kaygıya değil, tam tersine sevince yol açtı. Zira ABD’nin Grönland’a müdahale söylemleri ve Danimarka ile Avrupalı ülkelerin karşı çıkmaları, NATO’nun tarihindeki belki de en büyük krize işaret ediyor. Üstelik Danimarka, Rusya’nın başlıca limanı ve ikinci büyük kenti olan St. Petersburg’un bulunduğu Baltık Denizi’nin Atlantik’e çıkış noktasında. Daha geçenlerde Polonyalı bakanlar, İsveç ve Finlandiya’nın NATO’ya girmesinden sonra Baltık’ın bir NATO denizine döndüğünü sevinçle ilan ediyordu. Şimdi bu denizin batı ucunda NATO, çatırdama sinyali veriyor. Rusya Dışişleri Bakanlığı bu nedenle, ABD ile Avrupalılar arasındaki zıtlaşmayı daha da artırmayı teşvik eden açıklamalar yapıyor.
‘KUZEY GÜNEY YOLU’NA DARBE
İran konusuysa tam tersine Rusya açısından büyük bir kaygı kaynağı. Özellikle İran krizinin derinleşmesinden sonra Rusya’da iktidara yakın basında Trump’a yönelik övgü dolu ifadeler yok oldu. Her ne kadar Putin, bu konuda henüz bir açıklama yapmasa da Rusya Dışişleri Bakanlığı, Trump’ın tutumunun kabul edilemez olduğunu ifade etti. Basında, İran’daki yönetim değişikliğinin hem Çin’in doğudan batıya “tek kuşak tek yol” projesine hem de Rusya’nın girişimiyle başlatılan ve Rusya’dan Hindistan’a uzanan “kuzey güney yolu”na darbe indireceği belirtiliyor. İkinci bir nokta, İran, Ukrayna Savaşı’nın başlamasından bu yana Rusya’ya İHA tedarik eden en önemli ülke. İran’ın en başından bu savaşta Rusya’nın yanında yer alması nedeniyle de Ukrayna yönetimi, İran’da yönetimin değişmesini Batılı ülkelerden de daha hararetle savunuyor. İran’da krizin büyümesi, Rusya’nın Kafkasya ve Orta Asya’daki etkisine de darbe indirmiş olacak. Dolayısıyla İran’a ABD müdahalesi, Rusya ve Çin’le ABD arasındaki krizin en üst düzeye çıkmasına yol açar.
