İçinde bulunduğumuz günler tarihi Tariş işçi direnişinin 46. yıldönümüdür. Bundan tam 46 yıl önce bugünlerde, Tariş çalışanları iş ve can güvenliği için direnişe geçmişti. Biz de o yıllarda hem üniversitede okuyan ve hem de fabrikada çalışan DİSK üyesi genç bir emekçi olarak, direnişin içinde aktif olarak yer almıştık. Yaşamımızın an anlamlı dönemlerinden olan direniş günlerini doğrusu hiç unutmuyoruz. Üretici kuruluşu olan Tariş’in, hem bizim ailemizde ve hem de bölgemizde çok farklı bir konumu vardı. Tariş sözcüğünün her geçişinde, Ege’de on binlerce üretici ailesi dikkat kesilirdi. Yaşamları boyunca üzüm üreticiliği ile uğraşmış rahmetli annemiz ve babamız, aynı zamanda Tariş’in ortaklarıydılar. Bölgedeki pek çok üretici ve Tariş ortağı gibi, günlerce süren haklı direnişimize de büyük destek verdiler.
BİR DİRENİŞ GELENEĞİ
İlk kuruluşu Cumhuriyet öncesi dönemlere kadar uzanan Tariş, Ege’de bir direniş geleneğini temsil eder ve simgeler. Öncelikle Aydınlı incir, Manisalı üzüm üreticilerinin uluslararası kumpanyalara karşı örgütlenme ve güçlerini birleştirme ihtiyacından doğmuştur. Bu bağlamda özünde antiemperyalist ve antikapitalist yaklaşımlar taşır. Cumhuriyetin ilk dönemlerinde de, bölgenin binbir emekle-zahmetle üretilen tarımsal ürünlerinin işlenmesi ve değerlendirilmesi amacıyla kurulan çok sayıda kooperatifi ve işletmeyi bünyesinde toplamıştır. İncir, üzüm, pamuk, zeytin ve zeytinyağı üreticilerinin haklarını savunurken, aynı zamanda pek çok aileye de iş, aş ve ekmek kapısı olmuştur.
TARİŞ, EGE’NİN KALBİYDİ
Geçmişte Tariş, Ege Bölgesi’nin en önemli kuruluşları arasında yer alıyordu. Birçok üründe piyasanın ana ekonomik aktörü ve belirleyeniydi. Üretimden tüketime uzanan ekonomi zincirinin önemli halkalarındandı. O dönemlerde Ege’nin dört bir yanında yer alan “Üreticiden tüketiciye en kısa yol” belgisi, bir bakıma Tariş’in özlü ifadesiydi. Tariş’in sahip olduğu ekonomik güç, birçok çevrenin bu kuruluşla ilgilenmesini de beraberinde getiriyordu. Tariş’in o dönemlerdeki gücü ve ağırlığı hiçbir zaman göz ardı edilemezdi. Bunca önemli yanları olan kurum elbette siyasi çevrelerin de sürekli ilgi odağındaydı.
ÜRETİCİ-ÇALIŞAN BİRLİKTELİĞİ
Tariş ortağı üretici bir ailenin çocuğu olarak yaşamımız boyunca üreticinin ve emekçinin yanında olduk. Her daim onların mücadelesini ve haklarını savunduk. Tariş, sosyal ve siyasal mücadele tarihinin önemli bir kavramı olan işçi-köylü ittifakının da bir anlamda hayatın içinde somutlanmasıydı. Bu nedenle de üretim kooperatifçiliğini ve emeğin-emekçinin örgütlenmesini çok önemsedik. Üretici-çalışan birlikteliğini simgeleyen Tariş direnişinin de bu kavramın tarihi ve somut bir örneği olduğunu düşünüyoruz. Tarihi Tariş direnişine böylesi bir anlayışla yaklaşıyoruz.
İZMİR’İN EMEK TARİHİ
Bazı çevrelerce karalanmaya çalışılsa da Tariş direnişi; İzmir’in, Ege’nin ve ülkemizin emek ve emek mücadeleleri tarihinde çok önemli bir sayfayı oluşturur. Emeğin tarihi üstüne çalışan araştırmacıların, akademisyenlerin, aksiyonerlerin; bu büyük mücadeleyi de tüm yönleriyle irdelemesi gerektiğini düşünüyoruz. O tarihi mücadele günlerinden gerekli dersler çıkarılmalı, günümüze ve geleceğe taşınmalıdır. Ülkemizde emeğin, kooperatifçiliğin ve toplumsal-siyasal mücadelenin irtifa kaybettiği bir dönemde; Tariş direnişini anmak ve anımsamak büyük önem taşıyor. Biz geçmişte yaşanmış böylesi büyük mücadeleleri doğrusu çok önemsiyor ve değerli buluyoruz. Çok genç yaşlarımızda içinde yer almaktan onur duyduğumuz bu büyük mücadeleyi de hiç unutmuyoruz. 46. yılında, Tariş direnişini ve direnişçilerini yürekten selamlıyoruz.
***
Küçük Menderes çiftçi buluşması
Bilindiği gibi İzmir iki seçim çevresinden oluşuyor. Metropol dışı ilçelerin daha yoğun olduğu ikinci seçim çevresi, görece daha geniş bir coğrafi alanı kapsıyor. Bu nedenle de kırsal kesim ağırlıklı ikinci seçim çevresinde, Küçük Menderes ve Bakırçay havzaları olmak üzere iki büyük havza yer alıyor. Ödemiş, Tire, Bayındır, Selçuk, Torbalı, Kiraz, Beydağ gibi ilçelerin yer aldığı Küçük Menderes yöresinin CHP siyasetinde önemli bir yeri var. Nice değerli siyasetçiler, yöneticiler, bakanlar, parlamenterler çıkmış bu bölgeden. CHP’liler onlarla hep övünç duyuyorlar. Geçmişin siyasal tecrübelerini, deneyimlerini günümüze taşımaya çalışıyorlar.
HAZIRLIK TOPLANTISI
CHP örgütü yeni dönemde Küçük Menderes havzasında önemli bir çıkış yapmaya hazırlanıyor. Bu bağlamda, 4 Şubat günü Ödemiş’te “Küçük Menderes çiftçi buluşması” yapılacak. Etkinliğin hazırlığı kapsamında, CHP’li yetkililer, Ödemiş İlçe Başkanı Bülent Eker’in ev sahipliğinde bir araya geldiler. Toplantıya CHP İzmir İl Başkanı Çağatay Güç ve konuyla ilgili yöneticiler de katıldı. Ayrıca ev sahibi ilçenin CHP’li belediye başkanı Mustafa Turan başta olmak üzere havzadaki belediye başkanları ile ilçe başkanları da toplantıda hazır bulundular.
ÇİFTÇİNİN SORUNLARI
Buluşmanın ev sahibi ilçe başkanı Bülent Eker aileden siyasetçi ve tarımcı. Eker ailesinin büyüğü Ahmet Eker, bir zamanlar Tariş Ödemiş Pamuk Kooperatifi başkanıydı. Geçmişte tarım ve kooperatifçilik alanlarında ortak çalışmalarımız olmuştu. Aileden tarımcı olan Eker, günümüzde üreticilerin ne ekseler ne üretseler yeterince kazanamadıklarını, tüketicinin ise gıdaya yüksek fiyatlarla ulaşabildiğini vurguluyor. Etkinlik sayesinde hem çiftçinin sorunları duyurulacak hem de çözüm önerileri kamuoyuna taşınacak.
YÖRESEL İŞBİRLİĞİ
Hazırlık toplantısında bir araya gelen Küçük Menderes havzasındaki ilçe ve belediye başkanları; buluşmanın daha verimli geçmesi için atılacak adımları belirlediler. Etkinliğin bölgedeki üretici ve tüketiciler arasında köprü kuracak önemli bir platform olması hedefleniyor. CHP’li başkanlar; yerelden genele uzanan sorunların ve çözümlerinin çiftçi buluşmasında ele alınacağını ifade ettiler. Yörede işbirliğinin güçlendirilmesi ve mücadelenin yükseltilmesi için, çalışmaların daha da yaygınlaştırılacağını vurguladılar. Küçük Menderes havzasının ortak ekonomik ve sosyal sorunlarının çözümü için, ellerinden gelen tüm çabayı göstereceklerini sözlerine eklediler.
***
Zeki Günen’in ardından
Bugünlerde ardı ardına dostlarımızın acı haberleri ile sarsılıyoruz. Son olarak CHP’nin eski İzmir il başkan yardımcılarından, Konak Belediyesi eski meclis üyelerinden ve başkan yardımcılarından, arkadaşımız Zeki Günen’i toprağa verdik. Gültepe’den yetişen değerli dostumuz Günen, toplumcu siyaset anlayışının İzmir’deki örnek temsilcilerindendi.
Yaşamı boyunca bu ideallere ve değerlere bağlı kaldı. Aydın Erten kuşağının son temsilcilerindendi. Bu anlamlı hasletleri her haliyle ve tavrıyla üstünde taşırdı. Gültepe, İzmir’de emeğin, emekçinin ve emek mücadelesinin simge semtlerindendir. İzmir’in hangi fabrikası, işletmesi, işliği vardır ki Gültepeli bir emekçisi olmasın. İşte sevgili Zeki, yaşamı boyunca bu kesimin temsilcisi oldu. Toplumsal mücadeleden ve Gültepe’den hiç kopmadı. Bir araya gelişlerimizde Tariş direnişi günlerini ve Gültepe’deki yansımalarını konuşurduk. Aydın Erten döneminde Gültepe’de verilen mücadeleleri anlatırdı. Emek mücadelesinin ve toplumsal siyaset anlayışının ortak ilkelerideğerleri, bizi her daim buluştururdu. Sonsuzluğa uğurladığımız Gültepe’nin yiğit evladı Zeki Günen’i ve kaybettiğimiz dostlarımızı hiç unutmayacağız.
