ABD Başkanı Trump, ikinci döneminde bütün küresel ayarları bozdu. Küresel ekonomi karman çorman...
Arka bahçe olarak gördüğü Güney Amerika’ya dışarıdan diğer küresel güçlerin girişini yasakladı. En ABD karşıtı yönetimin olduğu Venezuela’nın devlet başkanını kaçırdı. Kalan muhalifleri, tek asker göndermeden kendi emrine girmeye zorluyor. Komşusu Kanada’yı ilhak etmek, daha kuzeydeki Grönland’ı satın almak için bastırıyor.
AB, ABD’nin NATO aracılığıyla sağladığı korumanın artık geçerli olmadığına ikna olmuş durumda. Doğudaki Rusya’nın karşısında korkuyor, eziliyorlar. Trump’ın umurunda değil, “Grönland’ı verin” diyor.
ABD, İsrail uğruna Ortadoğu’da ülkeleri haritadan sildi. Irak, Suriye... Gelmiş geçmiş en İsrail dostu başkan olarak görülen Trump’ın yeni hedefi İran. Sonucu ne olur bilinmez ama saldırdı, saldıracak. Korku salıyor, İran’ın güneyine donanma yığıyor.
Bir gelişmeyi daha aktarıp yazının ikinci bölümüne geçebiliriz. Bunalmış AB, 1.4 milyar nüfusu bulunan Hindistan’la serbest ticaret anlaşması yapıyor, nefes almaya çalışıyor.
Peki Türkiye ne yapıyor?
Suriye’nin, Eşşebab’ın tehdidi altındaki Somali’nin bütünlüğünü sağlamak için uğraşıyor. Bu uğurda bir iktidar ortağı, “Şam’ın kurtuluşu önemli. Hazreti Ömer, Selahaddin Eyyubi gibi Kudüs’ü de kurtarmak lazım” diyor.
Kimden? İsrail’den. Hem de ABD, Trump’ın desteğindeki İsrail’den. Türkiye’nin işi bu mu? Bu sözler hafızalarda tazeyken Azerbaycan’la sıkı ilişkileri olan İsrail’den adeta yanıt geliyor. Dışişleri Bakanı Sa’ar, Orta Asya Türk cumhuriyetlerine resmi gezilere başlıyor.
Tüm bu gelişmeler eşliğinde Türkiye yeni bir güvenlik ittifakı arayışında. Suudi Arabistan, Pakistan ve Mısır’la temaslar sürüyor. Kime karşı bu ittifak? İsrail, Birleşik Arap Emirlikleri (BAE) ve Hindistan’a... Mücadele alanı da Somali, Kızıldeniz ve Sudan. Somali’ye uzay üssü kuracağız, Sudan’da tarım arazisi kiralayıp Sevakin Adası’nın kullanım hakkını alacağız ya...
Eğer oluşursa bu ittifakın Sudan’da karşısında olacağı Hızlı Destek Güçleri’nin her türlü silah ikmali, Türkiye’nin asker bulundurduğu Libya’dan sağlanıyor. Ama “General Hafter”in kontrolündeki bölgeden... Mısır’ın canına tak etmiş, silah taşıyan konvoyu Libya çöllerinde havadan vuruyor.
Hindistan’ın AB’ye, doğal olarak Türkiye’ye “sıfır” gümrükle mal satacak olması iş dünyasını şoka uğratmış durumda. DEİK Başkanı Nail Olpak, “Karar siyasi. Ağrılarımız, sancılarımız ağrı kesiciyle tedavi edilemez” diyor. AKP’nin 23 yıllık iktidarı döneminde yarattığı eğitimli işgücü ordusu, dönem işadamları, katma değeri yüksek ekonomi, Hindistan’la rekabeti göze alamıyor.
Evet, Olpak haklı. AB’nin Türkiye ile Gümrük Birliği’ni güncellememesi yanlış ve siyasi. AB’deki egemen düşünce şöyle: “Gereğinden fazla ve entegre olmakta zorlanan Müslüman nüfusumuz var. Bu koşullarda Türkiye ile, hele hele İslamcı iktidarın yönettiği Türkiye ile yakınlaşmak? Hayır olamaz.”
Hindistan’la yapılan anlaşma öncesinde Türkiye’ye kimse hiçbir şey sormadı. Umursamadı. Daha önce de AB’nin ortak savunma projeleri konusunda Türkiye kimsenin aklına gelmemişti. Oysa iktidarı savunan gazetecilere göre: “Trump terk etti, AB artık Türk ordusuna ve bizim savunma sanayimize muhtaç.”
Gerçekleri anlamak bu kadar zor mu?
