9 Eylül’ün anlamı CHP 106 yaşında - Mehmet Alev Coşkun
Olaylar Ve Görüşler
Son Köşe Yazıları

9 Eylül’ün anlamı CHP 106 yaşında - Mehmet Alev Coşkun

10.09.2025 04:00
Güncellenme:
Takip Et:

Image

9 Eylül 1922, emperyalist işgal güçlerinin Batı Anadolu’dan temizlendikleri ve Kuvayı Milliye ordularının İzmir’e girdiği gündür. Bu kutlu günün 103. yıldönümü kuşkusuz Türk Milli Mücadele tarihinin en parlak zaferidir ve içtenlikli olarak kutlanmaktadır.

9 Eylül aynı zamanda CHP’nin kuruluş yıldönümüdür.

CHP’nin son kurultayında 4-9 Eylül haftasının Kuvayı Milliye’nin 9 Eylül zaferi ve CHP’nin kuruluşu olarak kutlanması kararı alındı. Çok önemli ve anlamlı bir karardır.

CHP Genel Başkanı Özgür Özel, bu kutlama haftası nedeniyle CHP’nin resmen kuruluşunun 102. yıldönümü olduğunu ancak Atatürk’ün belirttiği gibi CHP’nin kuruluş tarihinin aslında 1919 Eylül ayında yapılan Sivas Kongresi olduğunu ve bu nedenle CHP’nin 106 yaşında olduğunu belirtti.

CHP Genel Başkanı Özel konuşmasında bu konuda şunları söylemiştir: “Sivas Kongresi bizim ilk kurultayımızdır. Ülkemizi kurtaran, bağımsızlığı mümkün kılan partimiz, ülkemizi önce demokrasiyle, sonra sosyal demokrasiyle tanıştırmıştır.”

CHP Genel Başkanı Özgür Özel’in CHP’nin kuruluş tarihi ile ilgili olarak belgelerin ortaya çıkarılması ve ısrarla bu konu üzerinde yazı yazmam nedeniyle, benim için taşımakla onur duyacağım sözler söyledi ve Cumhuriyet gazetesinin her 9 Eylül’de CHP’nin asıl kuruluş tarihinin Sivas Kongresi olduğunu ısrarla belirttiğini de vurguladı.

Bu tarihi gerçekleri özetleyelim: Milli Mücadele’de Kuvayı Milliye örgütlenmesini gerçekleştiren ve bağımsızlık savaşını yürüten büyük önder Mustafa Kemal, savaştan sonra sivil siyasal yaşamda bir örgüt olarak CHP’yi kurdu. CHP tüzüğü, 9 Eylül 1923 tarihinde CHP Meclis Grubu tarafından oybirliği ile kabul edildi. Kuruluş dilekçesi İçişleri Bakanlığı’na aynı tarihte sunuldu. İki gün sonra, 11 Eylül 1923’te Mustafa Kemal Atatürk, partinin genel başkanlığına seçildi.

CHP’nin ilk kurultayı 15 Ekim 1927’de toplandı. Atatürk, kurultayı açış konuşmasında, “Bu kurultay birinci değil, ikinci kurultayımızdır” dedi. Atatürk, CHP’nin ilk kurultayının 4 Eylül 1919’da toplanan Sivas Kongresi olduğunu açıkça belirtti ve CHP’nin kuruluşunun, Sivas Kongresi olarak kabul edilmesini ısrarla istedi. Atatürk’ün bu istemi, CHP’nin köklerini Kuvayı Milliye’ye ve Milli Mücadele’ye bağlaması nedeniyle son derece önemli ve anlamlıdır.

SİVAS KONGRESİ DÖNÜM NOKTASIDIR

Tekrar edelim: Atatürk, CHP’nin 1927 ve 1931 kurultaylarında hiçbir kuşkuya yer bırakmayacak bir biçimde bu konuya açıklık getirmiştir. CHP’nin kuruluş tarihini, Milli Mücadele’nin ve bağımsızlık savaşının dönüm noktası Sivas Kongresi’ne bağlamıştır, bilinçli olarak Milli Mücadele ile CHP arasındaki bağı vurgulamıştır.

CHP’NİN KÖKLERİ

CHP’nin kökleri Milli Mücadele’de Kurtuluş Savaşı’ndadır. İlk kuruluş Anadolu ve Rumeli Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti’dir ve CHP’nin temeli de bu Milli Mücadele ve Kuvayı Milliye kuruluşudur.

Ülkemiz kritik günler yaşıyor. Bugünlerde bize güç veren bağımsızlık savaşımızı, bu savaşın sonunda zafer kazanılarak İzmir’in yeniden vatan topraklarına kazanılmasını sağlayan 9 Eylül zaferinin 103. yıldönümünü ve CHP’nin kuruluşunun 106. yıldönümünü içtenlikle kutluyoruz.

Yazarın Son Yazıları

Kış güneşi Türkan Saylan- Gülseren Delibaş

Yaşam, bazen dondurucu bir ayazın tam ortasında açan o zayıf ama inatçı kardelene benzer.

Devamını Oku
18.05.2026
'Ateş çemberinden başarıyla çıkmanın yolu'

Toplumların ve devletlerin tarihi, yaşamın ve süreçlerin tıkandığı anlarda atılan ya da atılmayan adımlarda saklıdır; tıpkı şimdi bizim karşı karşıya olduğumuz durum gibi.

Devamını Oku
18.05.2026
Andımız erdemli nesiller yetiştirdi - Fikret Şahin

Son zamanlarda meydana gelen okul saldırıları hepimizi derinden üzdü.

Devamını Oku
16.05.2026
Demokratik Türkiye özlemi - Hüseyin Özkahraman

Tarihiyle, kültürüyle ve milyonları aşan nüfusuyla yalnızca ülkemizin değil, dünyanın en önemli şehirlerinden İstanbul’u yönetme sorumluluğunu taşıyan; tüm baskılara rağmen üç kez seçim kazanmış bir belediye başkanı aylardır Silivri’de, 15 metrekarelik bir odada özgürlüğünden mahrum bırakılmış durumdadır.

Devamını Oku
16.05.2026
MHRS çözüm mü, sorun mu? - Prof. Dr. Bekir S. Kocazeybek

TC Anayasası 56. maddesine göre, “Herkes sağlıklı ve dengeli bir çevrede yaşama hakkına sahiptir.”

Devamını Oku
15.05.2026
Türk Eczacılık Günü - Avni Kurtuldu

14 Mayıs 1839 tarihinde “Mekteb-i Tıbbiye-i Şahane” bünyesinde açılan eczacılık sınıfı, bilimsel eczacılık eğitiminin başlangıcı olarak kabul görmüş ve 14 Mayıs Türk Eczacılık Günü ilan edilmiştir.

Devamını Oku
14.05.2026