‘İnsan yaşadığı yere benzer’
Mehmet Şakir Örs
Son Köşe Yazıları

‘İnsan yaşadığı yere benzer’

29.11.2024 04:00
Güncellenme:
Takip Et:

İnsanın yaşadığı kentle ve semtle bütünleşmesi önemlidir. Şair Edip Cansever’in çok sevdiğimiz ‘Mendilimde Kan Sesleri’ şiirinde; ‘İnsan yaşadığı yere benzer / O yerin suyuna, o yerin toprağına benzer’ dizeleri, elbette boşuna söylenmemiştir.

Bizcileyin yarım asırdır hiç ayrılmadan İzmir’de ve Karşıyaka’da yaşayan kenttaşlar için, bu dizeler ve yaklaşımlar büyük anlam taşır. Biz hayatın içindeki tavrımızla, duruşumuzla biraz İzmir’izdir, biraz da Karşıyaka’yızdır!

SEMTLER VE ANILAR

İşte bizim gibi konuya yaklaşan Karşıyaka Belediyesi, Kent Konseyi ve Sosyal Demokrasi Derneği İzmir Şubesi; ‘Semtler ve Anılar’ başlığıyla bir söyleşiler dizisi başlattı. Biz de bu bağlamda, Karşıyaka Çarşı Kültür Merkezi’nde düzenlenen etkinlikte; değerli dostumuz araştırmacı-yazar Efdal Sevinçli ile birlikte yaşadığımız semtleri anlattık.

Heyamola Yayıncılık tarafından 2011 yılında hayata geçirilen ‘İzmirim’ projesi kapsamında; ‘İzmir’in kırk bir semti’ İzmirli kırk bir farklı edebiyatçı-yazar tarafından kaleme alınıp kitaplaştırılmıştı. Daha sonra belgeseli de yapılan ‘Sen Ne Âlâsın Alaybey’ kitabımız ve Efdal Sevinçli’nin ‘Şemikler, Şemikler’ kitabı yayımlanmıştı. İşte söyleşide bu kitaplarda yazdıklarımızı anlattık. 

KARŞIYAKA’NIN GEÇMİŞİ

Aydınlanmanın kentleri İzmir’in ve Karşıyaka’nın yazarı, çizeri, edebiyatçısı çoktur. İşte bunlardan biri, kendisini tanımaktan ve aynı çevrede yaşamaktan mutluluk duyduğumuz, Yunus Nadi ödüllü şair - çevirmen, rahmetli Ahmet Necdet; şöyle yazar ‘Alaybey’de’ isimli şiirinde: “alaybey’de insan neyle gönenir / şiirle, şarkıyla, meyle gönenir / geceyi çoğaltsa da kadehi cem’in / cem’le değil hiç kimseyle gönenir” 

Ailecek yarım asırdır Karşıyaka’da yaşıyoruz. Üstelik hiç ayrılmamacasına… Bu güzelim diyarda; cumhuriyet, demokrasi, barış ve özgürlük değerleri ile iç içe yaşamaktan da büyük mutluluk duyuyoruz. Tıpkı, her daim, aynı değerleri coşkuyla paylaştığımız pek çok Karşıyakalı hemşehrimiz gibi…

35,5 KÜLTÜRÜ

Karşıyaka’da ‘35,5 kültürü’ olarak isimlendirilen bir toplumsal iklim - atmosfer - yaşam biçimi vardır. Cumhuriyet değerlerini içeren, özgürlükçü, bağımsızlıkçı, demokrat, hoşgörülü, yenilikçi, çağdaş bu yaşam biçimi ve kültürü; Karşıyaka’nın tarihsel gelenekleriyle ve Karşıyakalının güncel yaklaşımlarıyla da örtüşmektedir. Mustafa Kemal Atatürk’ün annesi Zübeyde Hanım’ın mezarının Karşıyaka’da bulunuşu da, Karşıyakalılar için önemli bir semboldür. Aynı zamanda bu sembol, Karşıyakalıların cumhuriyet ve demokrasi değerlerine bağlılığının da somut göstergesidir. Sözün özü; İzmir’de, Karşıyaka’da, her daim cumhuriyetin, barışın, demokrasinin, aydınlanmanın ve özgürlüğün nöbetini tutuyoruz!

***

Denizli’de yeni dönem

Ege Bölgesi, ekonomik, sosyal ve kültürel açılardan önemli potansiyeli olan pek çok kenti kapsıyor. Bu kentlerin içinde Denizli birçok yönden öne çıkıyor. Bir zamanlar ‘Anadolu kaplanları’ denilince ilk akla gelen kent olan Denizli, yeniden o görkemli günlere ulaşmak istiyor.

Denizli, sanayisiyle, tarımıyla, turizmiyle tanınan ve bilinen bir büyük Ege kenti. Kent olarak, Ege Bölgesi’ne özgü tipik özellikler taşıyor. Ege’nin bu önemli kenti, yerel yönetimler açısından uzunca süre iktidar partisi AKP’nin etkinliğinde kaldı. Ama son 31 Mart yerel seçimleri ile ortaya yeni bir durum çıktı.  

CHP AĞIRLIĞI

Ana muhalefet CHP, 31 Mart seçimlerinde, büyükkent belediyesi ile birlikte Denizli merkezindeki Merkezefendi ve Pamukkale belediyelerini de kazandı. Denizli genelindeki 19 ilçe belediyesinden 15’i CHP’li başkanlar tarafından yönetilmeye başlandı.

Uzun bir aradan sonra yerelde ortaya çıkan siyasal ortam, Denizli için yeni bir durumdu. Artık kentte ve belediyelerde CHP’nin ağırlığı vardı. Biz de geçtiğimiz hafta içinde, Denizli’ye kadar gidip CHP’li başkanları kutladık. Onlarla Denizli’deki yeni dönemi konuştuk.

BAŞKANLARIN DAYANIŞMASI

Denizli büyükşehirde Bülent Nuri Çavuşoğlu var. Siyaset tecrübesi olan, daha önce iki farklı dönemde CHP il başkanlığı yapmış bir siyaset insanı. Denizli kent merkezinde yer alan Merkezefendi’nin başında da ikinci dönem başkanlığı sürdüren kadın belediye başkanı Şeniz Doğan bulunuyor. Kentin çeperlerini ve geniş bir coğrafi alanı kapsayan Pamukkale belediyesinde de eski milletvekillerinden Ali Rıza Ertemur görev yapıyor.

Nuri başkanın ataklığı ve girişimciliği, Şeniz başkanın belediyecilik tecrübesi ve sahaya hakimiyeti ile Ali Rıza başkanın siyasi tecrübesi harmanlanıp, bu dönem ortaya iyi ve başarılı bir sonuç çıkarılabilir. Başkanlarla yaptığımız görüşmeler ve edindiğimiz izlenimler, bize böyle bir çıkarım sunuyor. 

BAŞARIYI KALICILAŞTIRMAK

Bu dönem, Denizli’nin başkanları ve siyasetçileri, CHP’nin 31 Mart yerel seçiminde elde ettiği başarının bir tesadüf olmadığını göstermek zorundalar. Biz Denizli’de ziyaret edip kutladığımız ve başarılar dilediğimiz başkanlarda; doğrusu bu sorumluluğu gözlemledik.

Başta Denizli Büyükşehir Belediye Başkanı Bülent Nuri Çavuşoğlu olmak üzere, başkanlar elde edilen başarıyı kalıcılaştırmak üzere ellerinden gelen çabayı gösterecekler. Şeniz ve Ali Rıza başkanlar, yereldeki başarıyı merkezi yönetime de taşımak üzere, büyükşehir başkanı Çavuşoğlu ile birlikte ortaklaşa mücadele edeceklerini söylüyorlar.  

***

Ne yaparım, ne de yaptırırım!

Son günlerde merkezi yönetimin yerel yönetimlere, özellikle de CHP’li muhalif belediyelere karşı hamleleri, ister istemez insana ‘ne yaparım, ne de yaptırırım’ özdeyişini çağrıştırıyor. Özellikle belediyelerin açtığı kreşlerin kapatılacağı, yenilerine izin verilmeyeceği iddiaları ve tartışmaları, yurttaşlar tarafından şaşkınlıkla izleniyor. Oysa siyaseten hizmette yarışılmalı diye düşünüyoruz.

Kamuoyundan gelen tepkiler karşısında durumu kurtarmaya yönelik açıklamalar da niyetleri örtmeye yetmiyor. Siyasi iktidar CHP’li belediyelerin sosyal alanlardaki çalışmalarından rahatsızlık duyuyor. İşte bunun için de mümkün olduğunca belediyelerin hizmetleri engellenmeye çalışılıyor. Ancak bütün bu zorlamalar geri tepiyor. Muhalif belediyelerce ve başkanlarca yönetilen kentlerde yaşayanlar, olup biteni ibretle izliyor. 

SELÇUK’TA NE OLDU?

Muhalif belediyelere ve başkanlara yönelik hamlelerden Ege de nasibini alıyor! 30 yıldır Meryemana girişindeki otoparkı işleten ve buradan elde edilen gelirle bütçesinin önemli bölümünü oluşturan Efes-Selçuk Belediyesi’nden, bu gelirler alınıp bakanlığa veriliyor. 

Bu haksız uygulamaya karşı hemşehrilerinin desteğiyle direnen belediye başkanı Filiz Ceritoğlu Sengel engelleniyor. Şafak operasyonuyla Başkan Sengel’e destek verenler zorla alandan uzaklaştırılıyor. Bu olay, muhalif belediyelere yönelik girişimlerin nerelere kadar vardırılabileceğini gözler önüne seriyor.

BELEDİYELERDE YENİ KESİNTİ

Daha belediyelerin kreşleri ile ilgili tartışmalar devam ederken, bu kez merkezi yönetimden mali alanda yeni bir hamle geldi. Belediye iştiraklerinin borçları için de belediye gelirlerinden kesinti yapılacağı açıklandı. 

Resmi Gazete’de yayımlanan karar, belediyeler ve iştiraklerinin borçlarına karşılık İller Bankası dahil olmak üzere merkezi idareden aldıkları ödeneklerde kesintiye gidilmesini öngörüyor. Uygulama yerel yönetimlerin mali yapısını doğrudan etkileyecek. Karara CHP Genel Başkanı Özgür Özel tepki gösterdi. CHP’li belediye başkanları 30 Kasım’da toplanıp, ortak bir yol haritası belirleyecekler.

Yazarın Son Yazıları

Ege’nin toplumcu ve muhalif damarı

Anadolu coğrafyasında yüzyıllar önce yaşanmış önemli bir toplumsal hareket var. Osmanlı’nın baskısına, zulmüne karşı eşitliğin, kardeşliğin ve dayanışmanın türküsünü söyleyenlerin öğretisi, geçmişten günümüze kadar ulaşıyor. Biz de onları ve mücadelelerini tüm yönleriyle kavramaya çalışıyoruz.

Devamını Oku
16.01.2026
Toplumsal mücadele

Hayatın o durdurulamaz akışında bir yılı daha geride bıraktık

Devamını Oku
13.01.2026
Ege’de muhalefet arayı açıyor

PİAR Araştırma, bölgelerde yaptığı siyasi parti oy tercihi anketinin sonuçlarını kamuoyu ile paylaştı. Buna göre Ege Bölgesi’nde iktidar partisi ile ana muhalefet CHP arasındaki oy farkı oranı yüzde 17.7 olarak belirlendi.

Devamını Oku
09.01.2026
Emperyalizm...

Son dönemlerde birçok siyasal çevre “emperyalizm” tanımını artık kullanmaz olmuştu.

Devamını Oku
06.01.2026
Bir Ege güzellemesi

Bir Ege güzellemesi

Devamını Oku
02.01.2026
Zor ve zorlu yıl

Her yılın sonunda yeni bir yıla girerken geçmiş yılın toplu bir değerlendirmesini yapmak gelenektendir.

Devamını Oku
30.12.2025
İktidar İzmir'i kilitliyor!

Güzel İzmir, birçok bakımdan Türkiye’nin öncü kentidir. Yakın siyasal ve sosyal tarihimizde birçok ilk bu güzel kentte yaşanmıştır. O nedenle de her fırsatta, “İzmir Türkiye’nin batıya açılan kapısıdırpenceresidir” diyoruz.

Devamını Oku
26.12.2025
Emekliler...

Geçim ve barınma kaygısıyla ucuz otel odalarına sığınmak zorunda kalan emeklilerin durumu, günlerdir yüreklerimize kor düşürdü!

Devamını Oku
23.12.2025
‘Kooperatifler daha iyi bir dünya kurar’

ooperatifçilikle güçlü bir gönül bağımız var. Kuşaklar boyu üzüm üreticiliği ile uğraşmış ailemizin adeta genlerinde kooperatifçilik var. Biz de yıllar boyu hem bir çalışan hem de bir üretici olarak tarım kooperatifçiliğinin ve toplumsal mücadelelerin içinde bulunduk.

Devamını Oku
19.12.2025
Niobe’nin gözyaşları

Manisa’da dün gözyaşı adeta sel olup aktı!

Devamını Oku
16.12.2025
Tarım SOS veriyor!

Ülkemizin ekonomik-sosyal yaşamında yaşanan olumsuzluklardan en çok etkilenen kesimlerin başında tarım kesimi geliyor. Bu olumsuzluklar kırsaldan kente, üreticiden tüketiciye uzanarak gıda zincirinin tüm halkalarını kapsıyor.

Devamını Oku
12.12.2025
Emeğin asgarileşmesi

Ülkemizin kendine özgü ekonomi-politiği bağlamında; yılın son günlerinde çalışanları ve emeklileri maaş artış beklentisi sarar.

Devamını Oku
09.12.2025
Egeliler ‘Hadi gari’ diyor!

Ege ve Egeli ile özdeşleşmiş bir ifade vardır. Egeliler günlük yaşamda çok sık “Hadi gari” sözcüklerini kullanırlar. Bu ifade, içinde bulunulan duruma göre bazen bir hayret ifadesidir bazen de bir hareketlenme çağrısıdır.

Devamını Oku
05.12.2025
Halkın bütçesi

Bütçe görüşmeleri ve tartışmaları, ekonomi-politik değerlendirmeler açısından büyük önem taşır.

Devamını Oku
02.12.2025
CHP kurultayı ve Ege

Cumhuriyetin kurucu ve ülkemizin birinci partisi Cumhuriyet Halk Partisi’nin (CHP) 39. olağan kurultayı, bugün Ankara’da toplanıyor. 31 Mart 2024 yerel seçimlerinde neredeyse bütün Batı Anadolu’yu CHP kırmızısına boyayan Egeli seçmenlerle CHP arasında çok köklü ve güçlü bağlar var.

Devamını Oku
28.11.2025
Umut ve direniş kurultayı

Günlerdir İBB iddianamesini ve CHP’ye yönelik yargısal kuşatmayı tartışıyoruz.

Devamını Oku
25.11.2025
Ekolojik yaşam savunucuları

Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Konferansı (COP30) Brezilya Belem’de çalışmalarını sürdürürken ülkemizin ekolojik yaşam savunucuları da alanlara çıkıyorlar.

Devamını Oku
21.11.2025
Umudu örgütlemek ve büyütmek

Küresel kapitalizmin neden olduğu ve otoriter siyaset anlayışlarının daha da ağırlaştırdığı iktisadi ve siyasal bunalımlar, bütün dünyada katmerlenerek devam ediyor.

Devamını Oku
18.11.2025
Asfalyalar atmasın!

Kış mevsimi kendini hissettirmeye başladı. Kış mevsiminin oldukça zor ve zorlu koşulları var. Öncelikle ısınma ve giyinme giderleri dar gelirli ailelerin belini büküyor. İçinde bulunduğumuz koşullarda elektrikle ısınmaya çalışmak, aile bütçeleri açısından başlı başına bir yıkım haline geliyor.

Devamını Oku
14.11.2025
Küresel adaletsizlik ve otoriterlik

Emperyalizme karşı duruşun ve mücadelenin simgesi, Kurtuluş Savaşı’nın önderi Mustafa Kemal Atatürk’ü; vefatının 87. yılında saygıyla andık, anıyoruz.

Devamını Oku
11.11.2025
Yerele darbe!

Bir zamanlar yereli güçlendireceğiz, yereli daha çok yetkilendireceğiz diyerek iktidara gelenler, son dönemde tam tersi işlere yöneliyorlar.

Devamını Oku
07.11.2025
CHP ile uğraşmayı bırakın!

Gazi Mustafa Kemal Atatürk’ün ilk genel başkanı olduğu CHP, Cumhuriyetin kurucu ve ülkemizin birinci partisi.

Devamını Oku
04.11.2025
Doğa ve iklim uyarıyor!

Son dönemde doğa ve iklim koşullarındaki gelişmeler, değişimler günlük hayatımızı derinden etkilemeye başladı. Deprem tehlikesi ve iklim krizi artık hepimizi daha çok ilgilendiriyor. İzmir ve Ege Bölgesi de bütün bu gelişmelerden alabildiğine etkileniyor.

Devamını Oku
31.10.2025
Cumhuriyet ve demokrasi

Demokrasi, Cumhuriyetle birlikte düşünülmesi ve birlikte anılması gereken çoğulcu, halkçı yönetsel sistemdir, anlayıştır. Her ikisi de birbirini bütünler ve tamamlar.

Devamını Oku
28.10.2025
Ege’nin Cumhuriyet sevdası

Yeni bir Cumhuriyet bayramı kutlaması daha yaklaşıyor. Başta Ege ve Egeliler olmak üzere bütün halkımız, Cumhuriyetin 102. yaşını coşkuyla kutlamaya hazırlanıyor.

Devamını Oku
24.10.2025
‘Asgari’ hayatlar

Yıl sonu yaklaşırken çalışanların ve emeklilerin büyük çoğunluğunu yeni yıl maaş artışlarının telaşı sarar.

Devamını Oku
21.10.2025
Tarım ve gıda, temel sorun

Dün 16 Ekim Dünya Gıda Günü’ydü. Bu anlamlı gün nedeniyle uzmanlar ve ilgili kuruluşlar konuyla ilgili açıklamalar yaptılar.

Devamını Oku
17.10.2025
‘Metal fırtına’

Türkiye’nin emek tarihinde metal emekçilerinin çok ayrı bir yeri vardır.

Devamını Oku
14.10.2025
CHP’de il kongrelerinden olağan kurultaya

Türkiye’nin kurucu-ülkenin 1. partisi Cumhuriyet Halk Partisi, kongreler ve kurultay sürecini yaşıyor. Önce mahalle delegelerinin seçimi ile başlayan süreç, ilçe kongreleri ile devam etti. Şimdi sırada il kongreleri var.

Devamını Oku
10.10.2025
Halk siyaseti

TBMM’nin açılışı sonrasında ortaya çıkan fotoğraflar, siyaset çevrelerinde tartışılmaya devam ediyor.

Devamını Oku
07.10.2025
Halk silkeleniyor!

İktidarın muhalif belediyeleri yönetsel açıdan kuşatması ve mali olarak silkelemesinin faturası doğrudan halka çıkıyor. Muhalif belediye başkanlarınca yönetilen kentlerde yaşayanlar, bu silkelemelerden alabildiğine etkileniyorlar.

Devamını Oku
03.10.2025
Derin yoksulluk

Ülkemizde büyük çoğunluğun temel gündemini ekonomik sorunlar oluşturuyor.

Devamını Oku
30.09.2025
Toprağıma, zeytinime dokunma!

Ege’de çevre sorunları ile birlikte çevre mücadelesi de büyüyor. Özellikle Muğla yöresinde kömür ve maden çıkarma amaçlı doğaya müdahaleler sürüyor. Ege’nin simge ağacı zeytin başta olmak üzere tarım ve orman alanları zarar görüyor. Verimli tarım toprakları yok ediliyor.

Devamını Oku
26.09.2025
‘Ev-Genç’liler!

Geçmiş dönemlerde siyasal ve toplumsal alanlarda gençlikten söz edilirken usa önce “Dev-Genç” gelirdi.

Devamını Oku
23.09.2025
Üreticiye darbe üstüne darbe!

İçinde bulunduğumuz aylar, Ege’nin tarım kesiminde hasat dönemidir.

Devamını Oku
19.09.2025
Siyasal direniş

Ülke ve halk olarak çok ilginç günlerden geçiyoruz.

Devamını Oku
16.09.2025
İktidar, İzmir’e kör ve sağır!

Ülkemiz genel anlamda zor ve zorlu bir dönemden geçiyor. Başta siyasal ve toplumsal gerginlikler olmak üzere, pek çok sorun halkı olumsuz etkiliyor. Ekonomik-sosyal sorunların dayanılmaz ağırlığı, yurttaş çoğunluğunun günlük yaşamını adeta bir cendereye dönüştürüyor.

Devamını Oku
12.09.2025
Yeniden kurtuluş ve kuruluş

Bugün 9 Eylül İzmir’in kurtuluş günü

Devamını Oku
09.09.2025
‘Uçun kuşlar uçun İzmir’e doğru...’

Güz döneminin başlangıcı olan eylül ayını doğrusu çok severiz. Yaz aylarının aşırı sıcağından, rehavetinden, tatil havasından çıkışı ifade eder.

Devamını Oku
05.09.2025
Barış arayışı ve mücadelesi

30 Ağustos Ulusal Bağımsızlık Günü ile 1 Eylül Dünya Barış Günü’nü ardı ardına kutladık. Ulusal Kurtuluş Savaşı ile bağımsızlığını kazanmış ve Cumhuriyeti kurmuş bir ülkenin yurttaşları olarak ulusal bağımsızlık ve barış günlerini birlikte kutluyor ve ortaklaşa sahipleniyoruz.

Devamını Oku
02.09.2025