“Su, tüm doğanın yönlendirici gücüdür’’ - Leonardo da Vinci
Türkiye meşgul bir ülke. Türkiye’yi yönetenler de öyle. Türkiye, ülke içindeki siyasi çekişmelere, ekonomik krize, giderek artan yoksulluğa ve PKK ile sürdürülen müzakere sürecine kilitlenmiş durumda. Dış cephede ise Türkiye’yi yönetenler, çok kutuplu dünya düzenine evrilen süreçte, Atlantik-Asya-Pasifik ve Avrasya güç merkezleri üçgeninde sıkışmakta ve saat sarkacı gibi salınmakta.
Türkiye, hâlâ tamamlanmayan Ortadoğu’nun şekillendirilmesi gayretlerinin ortaya çıkardığı riskler ve tehditler, Suriye’deki gelişmeler, İsrail’in Gazze’deki katliamı ile de meşgul. Ayrıca, Doğu Akdeniz’de ortaya çıkan yeni ittifakların oluşturduğu tehdit ile kuzeyde Karadeniz havzasında süregelen Ukrayna Savaşı da Türkiye’yi meşgul etmekte.
Türkiye’yi yönetenler meşgul ama Türkiye, bilindiği halde yeterince gündeme getirilmeyen ve yeterince tepki verilmeyen çok ciddi bir güvenlik sorunu ile karşı karşıya: Su kaynaklarının kirlenmesi ve kuruması sorunu.
Türkiye’nin su kaynakları giderek kirlenmekte ve bu kaynaklar iklim değişikliğinin etkisi ile yağışların azalması, buharlaşmanın artması, kuraklık ve yanlış su yönetimi nedeni ile giderek kurumaktadır.
‘TÜRKİYE SU STRESİ YAŞIYOR’
Günümüzde Türkiye, kişi başına düşen kullanılabilir tatlı su miktarı bin 300 metreküp seviyesi ile su stresi yaşayan ülkedir. Eğer gereken tedbirler alınmaz ise 2030’lu yıllara doğru bu değer kişi başına bin metreküp seviyesinin altına düşecek ve Türkiye su kıtlığı içindeki ülke olarak tanımlanacaktır. Yeraltı suları giderek tükenmekte, göllerde, göletlerde, nehirlerde; ciddi oranda su azalması izlenmektedir. Ege, İç Anadolu ve Marmara bölgeleri en yüksek risk altındaki bölgelerdir.
Türkiye’de nehirlerin yüzde 70’i kirlenme riski altındadır. Konut ve sanayi atıkları, kimyasal gübreler ve madencilik faaliyeti nedenleri ile nehirler kirlenmektedir. Marmara, Ege ve İç Anadolu bölgeleri su kaynaklarının en çok kirlendiği bölgelerdir.
KAYNAKLAR HIZLA TÜKENİYOR
Ege bölgesinde, Gediz, Büyük ve Küçük Menderes nehirlerinin debisi giderek azalmakta ve bu nehirlerde metal kirliği giderek artmaktadır. Marmara bölgesinde Ergene nehri Türkiye’nin en kirli nehridir. Meriç nehri tehdit altındadır. Sakarya nehrinde debi azalması ve kirlenme yaşanmaktadır. İç Anadolu bölgesinde yer altı suyu krizi bölgenin doğal karakterini değiştirmiştir.
İstanbul’u besleyen kaynaklar on yıl içinde yetersiz hale gelebilecektir. Ankara’da su sorunu, İstanbul’dan sonra en yüksek düzeydedir. Ege bölgesinde ise en riskli kent İzmir’dir.
Bütün bu yazdıklarım, yapay zeka tarafından devletin ilgili kurumlarınca bu konuda hazırlanan raporlardan, aktarılan bilgilerin özetidir.
Özetle, başta Trakya, Ege ve İç Anadolu bölgelerinde su kaynakları giderek kurumakta ve hızla kirlenmektedir. Bu durum giderek ciddi bir güvenlik sorununa dönüşmektedir. Bu şartlarda Fırat ve Dicle nehirlerinin değeri giderek artırmakta ve bölge hedefe dönüşmektedir. Giderek şiddeti artacak olan su sorunu devletin ilgili kurumlarınca bilinmekte, ancak, ülke çapında, makro bir plan içinde alınması gereken tedbirler geciktirilmektedir.
Oysa, etkin su yönetimi Türkiye’nin stratejik önceliği olmalıdır. Çünkü susuz yaşamak mümkün değildir. Çünkü suyun ikamesi yoktur...
