Cumhuriyet YouTube’dan, üç kuşak söyleşileri kapsamında bugün yayına girecek konuğumuz, 1968 kuşağının kuşkusuz en çok okumuş, en çok kitap yayını yapmışlarının başında gelenlerinden Masis Kürkçügil. Bu kadar gecikmiş olmamızın nedeni, eski telefonunu değiştirmiş olmasından habersizliğim. Masis Kürkçügil’i öne çıkaran kimlik özelliğinde, yakından tanıyanlarının birleştikleri, yaşanmışlıkların bütünlüğü içinde her zaman önde tuttuğu kanıtlanmış adalet terazisinin gücü olmalı.
1968 kuşağı içinde, her dönem önde sorumlulukları üstlenmiş kimliği ile “Troçkist” olarak tanınmıştı. Söyleşisinin başında anımsattığımda da gülümseyerek İstanbul’a Adalar’a yerleşmiş olması ile bir bağlantısı olmadan, kendi solcu kimliğinin de algılamaları ile bağlantılı olarak toplumsal, siyasal duruşunun özgünlüğü, bağımsızlığı ile ilişkili olabileceğinin altını çizmiş oluyor.
Söyleşi konuğumun ön hazırlığında sayısız kitabını okuma olanağımın olmadığını anımsattığımda, “Tarih ve Siyaset Sarkacında”nın en pratik çözüm olacağı önerisi kendilerinden geldi. Kestirmeden görüşemediğimiz sonraki yıllardan akış, siyasal toplumsal görüşleri üzerinden, hep solcu duruşla, toplumsal yaşananların ülkemizin sınırları içinde kalınmadan, dünya gelişmelerinin bütünlüğüne de bakıştan kopmadan geçmiş yıllardan günümüze tüm gelişmelerin bütünlüğünde sorgulamaların hiçbirinde kaçış yollarını seçmiyor.
Ülkemiz ile dünya ölçeğinde, AB ülkeleri ekseninde düzeni değiştirme tezleri ile yola çıkan 1968 kuşağının hak arayışlarından günümüze uzanan olumsuz gelişmelerin içinde, gerçeklerden sapmadan; haklıdan, doğrudan yana savaşmaktan vazgeçmek gibi bir arayışın söz konusu olamayacağının da vurgulamalarını kalın çizgilerle yapıyor. Her sürece dönük olarak ülkemizle birlikte dünya gelişmelerinde de kaçınmasız, devrimci arayışlara dönük, dünden bugüne, yarına dönük saptamalarından sakınmıyor.
***
Masis Kürkçügil’in vurgulamalarının bütünlüğünde, sistemlerin kendilerine göre insanları yetiştirme çabalarının altı çiziliyor. Kendilerine, çıkarlarına dönük olarak sömürü, baskı düzenlerini sürdürebilmelerinin alfabesinin gerekleri, sonuçları ile bağlantılı olarak da 1968’lerin toplumsal ruhunu köktenci bozan, sömürü, baskı düzenlerinin yükselişlerini öngören ittifaklar içinde, bugünlere gelindiğinin altının çizildiği gelişmelerden örnekleri paylaşıyor.
Kürkçügil tam da bu nokta üzerinden, ülkemiz ile dünya ölçeğinde, kuşkusuz ittifaklardan hiç vazgeçilmeden, insan haklarından yana olanların da hak arama ittifaklarından ödün vermeden, vazgeçmemek sorumluluklarının söz konusu olduğunun altını çiziyor. Yaşanabilir, sürdürülebilir bir dünya düzeni için soldan, insandan yana ittifakların tümünün birden güçlendirilmesi yolunda sürekli hak savaşımlarının yapılması gereğinin altını çiziyor.
Kişisel siyasal çizgisi, soldan hak savaşımı çerçevesinde, örneğin CHP çatısı altında siyaset yapmayı düşünmeyeceğinin vurgusunu yaptıktan sonra, CHP’nin tüm hak savaşımı verenlerin güçbirliği çağrısına sıcak bakabileceğinin altını da çiziyor. Ülkemizde, ağırlıklı 2000’li yıllar sonrası yaşanan ağır hukuk, demokrasi, insan hakları suçları ile yığılmış sorunların gerçekliği üzerinden, gerek ülkemiz içindeki gerekse dünya çapında yaşanmakta olan ağır insan hakları ihlalleri karşısında çoklu ittifaklarla yürümek, savaşım vermek zorunluğunu anımsatıyor.
Kürkçügil’in ülkemiz, dünya çapında haklar savaşımı, ittifaklar üzerinden önceliklerini söyleşisinin bütünlüğü içinde izlemenizi öneririm.
